II SAB/Kr 202/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Joanna Człowiekowska AWSA Anna Kopeć SWSA Monika Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi X.Y. na bezczynność Wójta Gminy T. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 (sto) złotych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła X.Y. na bezczynność Wójta Gminy T. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Wskutek bezczynności organu zarzucił naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek. Wobec powyższego wniósł o: 1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, 2) Zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, 3) Zasądzenie od organu kosztów postępowania według przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał on, że jako radny Gminy T. złożył na ręce przewodniczącej Rady Gminy interpelacje podczas sesji rady gminy, która odbyła się w dniu 2 września 2024r. Interpelacja została odczytana i przekazana do wykonania. W dniu 18 września 2024 r. roku otrzymał "Odpowiedź na interpelacje" (treść odpowiedzi w załączniku) odsyłającą go w punkcie 2 i 3 do Zakładu Gospodarki Komunalnej. Zakład Gospodarki Komunalnej w T. Spółka z o.o. jest w 100 % własnością Gminy T. , a organem założycielskim był Wójt Gminy T. , który pełni nad tą spółką nadzór właścicielski. Pomimo upływu terminu, w którym to podmiot zobowiązany, do którego skierowano interpelację, nie przekazał informacji, o której udostępnienie zwrócił się skarżący, nie przekazano też jego interpelacji zgodnie z art. 243 KPA do realizacji. W związku z tym organ nie zrealizował w sposób prawidłowy interpelacji, o udostępnienie informacji, co sprawia, że pozostaje on w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wskazanej we wniosku informacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie argumentując, że zdaniem organu skarga taka jest niedopuszczalna i nie podlega kontroli sadów administracyjnych, gdyż niezadowalającej odpowiedzi wójta na interpelację radnego nie można uznać za przypadek uzasadniający wniesienie skargi na bezczynność organu. Nie mieści się on bowiem w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych, a rolą sądu administracyjnego jest uprzednie zbadanie każdej z wniesionych skarg pod względem jej dopuszczalności. W przypadku dokonania 3 negatywnej kwalifikacji danej sprawy pod względem podlegania orzecznictwu sądowoadministracyjnemu, skarga podlega odrzuceniu. Jak wynika z ugruntowanego już orzecznictwa sądów administracyjnych przedmiotem kontroli sądu administracyjnego nie może być skarga na bezczynność wójta gminy mająca za przedmiot brak lub niezadowalającą odpowiedź wójta na interpelację radnego. Nie mieści się ona bowiem w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zakres kognicji sądów administracyjnych został określony w art. 3 § 2 pkt 1 – 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) – dalej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a.: Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga ustalenia następujących kwestii: czy organ (podmiot zobowiązany) jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia żądanej informacji, czy przedmiot wniosku dotyczy informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. (informacja o sprawach publicznych), czy żądana informacja publiczna znajduje się lub może się znajdować w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy jest informacją prostą czy przetworzoną, czy udostępnienie żądanych informacji nie podlega ograniczeniu ze względu na wartości prawnie chronione, czy organ posiada środki techniczne umożliwiające udostępnienie informacji w sposób wskazany przez wnioskodawcę. Tymczasem w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej u.s.g.) sprawach dotyczących gminy radni mogą kierować interpelacje i zapytania do wójta. Interpelacja dotyczy spraw o istotnym znaczeniu dla gminy. W myśl art. 24 ust. 4 u.s.g. interpelacja powinna zawierać krótkie przedstawienie stanu faktycznego będącego jej przedmiotem oraz wynikające z niej pytania. Art. 24 ust. 5 u.s.g. stanowi, że zapytania składa się w sprawach aktualnych problemów gminy, a także w celu uzyskania informacji o konkretnym stanie faktycznym. Przepis ust. 4 zdanie drugie stosuje się odpowiednio, zas zgodnie z art. 24 ust. 6 u.s.g. Interpelacje i zapytania składane są na piśmie do przewodniczącego rady, który przekazuje je niezwłocznie wójtowi. Wójt, lub osoba przez niego wyznaczona, jest zobowiązana udzielić odpowiedzi na piśmie nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania interpelacji lub zapytania. Treść interpelacji i zapytań oraz udzielonych odpowiedzi podawana jest do publicznej wiadomości poprzez niezwłoczną publikację w Biuletynie Informacji Publicznej i na stronie internetowej gminy, oraz w inny sposób zwyczajowo przyjęty. Sąd wskazuje, że brak było podstaw do zakwalifikowania powyższego żądania jako wniosku o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący we wniosku jednoznacznie wskazał, że jego zapytania są interpelacją na V sesję rady Gminy T. zwołaną na dzień 2 września 2024 r. (k. 7 administracyjnych akt sprawy), co zdeterminowało udzielenie mu odpowiedzi przez organ w trybie ustawy o samorządzie gminnym. W opisanej sytuacji nie można organowi czynić zarzutu, że wniosek winien zostać uznany za złożony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odpowiedź na zapytanie lub interpelację radnego, o której mowa w art. 24 ust. 6 u.s.g., nie spełnia powołanych powyżej kryteriów aktu lub czynności podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. Nie stanowi ona bowiem władczego działania organu administracji publicznej skierowanego do niepodporządkowanego mu podmiotu i nie dotyczy praw podmiotowych przysługujących jednostce na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Relacja pomiędzy radnym a organem wykonawczym ma - co do zasady - charakter wewnętrzny, zaś uprawnienia związane z wykonywanym przez niego mandatem wiążą się z funkcją kontrolną organu stanowiącego gminy. Nie wynikają one zatem z praw przysługujących Stronie jako zwyczajnemu członkowi wspólnoty samorządowej. W takim też kontekście należy postrzegać żądanie udzielenia informacji, udostępnienia materiałów, zapytanie czy też interpelację (por. postanowienia WSA w w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2019 r., II SA/Kr 293/19 i z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 278/19, postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 7 listopada 2024 r. sygn. akt IV SAB/Wr 777/24). W świetle przedstawionych okoliczności, uznać trzeba sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Skarga, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono w pkt I sentencji postanowienia. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w pkt II sentencji postanowienia orzeczono o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi.