II SAB/Kr 215/25

Kraków, dnia 12 grudnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Małopolskiego w przedmiocie stwierdzenia nabycia własności nieruchomości z mocy prawa postanawia: 1/ odrzucić skargę; 2/ zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi A. F. (urodzony w [...] r.) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Małopolskiego w przedmiocie stwierdzenia nabycia własności nieruchomości z mocy prawa. Jak wynika z akt administracyjnych Wojewoda Małopolski decyzja z dnia 5 sierpnia 2025 r. nr WS-IV.7533.1.1544.2022.BK6 stwierdził, że 1 stycznia 1999 r. Gmina Miasto Z. nabyła z mocy prawa własność nieruchomości położonej w obrębie [...] jedn. ewid. Z., oznaczonej jako działka ewidencyjna [...] o pow. 0,0756 ha objętej księgą wieczystą nr [...] według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. niestanowiącej własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego, zajętej w tej dacie pod drogę gminną – ul. [...] (nr [...] w Z.. Z kolei z treści księgi wieczystej nr [...] jednoznacznie wynika, że jej współwłaścicielem jest A. F. s. A. i B. urodzony w roku [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Celem wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania jest przede wszystkim uzyskanie przez stronę postępowania administracyjnego orzeczenia sądu zobowiązującego organ do wydania w określonym terminie aktu kończącego to postępowanie (art. 149 § 1 P.p.s.a.). Nadto, postępowanie sądowoadministracyjne oparte jest na zasadzie skargowości, a więc może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi został określony w P.p.s.a. Zgodnie z art. 50 § 1 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 P.p.s.a.). Tym samym legitymacja do złożenia skargi oparta została co do zasady o kryterium interesu prawnego, co oznacza, że skargę może wnieść podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego lub procesowego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej, ewentualnie bezczynnością lub przewlekłością postępowania administracyjnego, w ramach którego domaga się ochrony tego interesu. Przy czym stwierdzić należy, że interes prawny, jako legitymacja do wniesienia skargi, pozostaje w ścisłym związku z pojęciem strony postępowania, którego dotyczy skarga. W wyroku z dnia 27 maja 2020 r., I OSK 2835/19 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż o tym, że skargę na przewlekłość postępowania czy też bezczynność organu, może złożyć tylko strona, świadczy treść art. 37 K.p.a., statuującego prawo wniesienia ponaglenia przez stronę w przypadku przewlekłości lub bezczynności. W przepisie tym jest wyraźnie wskazane, że prawo wniesienia ponaglenia służy stronie. Tym bardziej więc prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego będące ewentualnym skutkiem wniesienia ponaglenia, przysługuje wyłącznie stronie postępowania. Podmiot nie będący stroną w sprawie nie może skarżyć przewlekłości postępowania czy też bezczynności organu. Nieracjonalne byłoby bowiem uznanie, że skarżący, który nie był stroną postępowania administracyjnego może domagać się poprzez skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zobowiązania organu do załatwienia sprawy w postepowaniu, w którym nie może brać udziału (por. postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 2020 r., II OSK 3848/19). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie przez A. F. urodzonego w [...] r. jest niedopuszczalna. Po analizie akt postępowania administracyjnego Sąd stwierdza, że skarżący A. F. urodzony w [...] r., nie był stroną postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem przez Wojewodę Małopolskiego decyzji z dnia 5 sierpnia 2025 r. Stroną ww. postępowania był natomiast A. F. urodzony w [...] będący synem A. i B. – jako właściciel działki nr [...] obr. [...] w miejscowości Z.. Skarżący nie został upoważniony do reprezentowania strony postępowania administracyjnego A. F. urodzonego w [...]. w postępowaniu sądowym, nie wniósł też skargi jego imieniem, lecz imieniem własnym. Sąd stwierdza zatem brak interesu prawnego A. F., we wniesieniu niniejszej skargi. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. I OSK 1183/19 (LEX nr 2682798) wniesienie skargi przez nieuprawniony podmiot stanowi przyczynę jej odrzucenia, jeżeli skarga pochodzi od podmiotu, który a limine nie może być skarżącym. Innymi słowy, chodzi tu o taki podmiot, co do którego nie zachodzi potrzeba zbadania, czy posiada on interes prawny we wniesieniu skargi, ponieważ i tak w świetle obowiązujących przepisów nie jest on legitymowany do jej wniesienia. Wobec powyższego, w niniejszej sprawie brak interesu prawnego A. F. ur. w [...] r. skutkuje odrzuceniem skargi, o czym Sąd postanowił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. w pkt I sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu orzekł zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w pkt II sentencji.