II SAB/Kr 227/24
WyrokWSA w Krakowie2025-01-08
Skład orzekający: Jacek Bursa, Paweł Darmoń, Magda Froncisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Rady Miejskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej uchwał gminnej komisji wyborczej jest zasadna, gdy komisja ta nie jest organem podległym Radzie Miejskiej?Ratio decidendi
Gminna Komisja Wyborcza dla przeprowadzenia wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy nie jest komisją powołaną przez Radę Miejską na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i posiada znaczną autonomię od Rady. W związku z tym wnioski o udostępnienie informacji publicznej dotyczące działalności tej komisji powinny być kierowane bezpośrednio do niej, a nie do Rady Miejskiej. Skarga na bezczynność Rady Miejskiej w tym zakresie jest więc skierowana do niewłaściwego organu i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.Stan faktyczny
P. M. złożył wniosek o udostępnienie kserokopii uchwał gminnej komisji wyborczej dotyczących wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy w okresie od 18 do 26 września 2024 roku. Wniosek został skierowany do Rady Miejskiej w Kalwarii Zebrzydowskiej, która nie udostępniła informacji, co spowodowało wniesienie skargi na bezczynność Rady. Rada wskazała, że komisja wyborcza działa na podstawie statutów i nie jest organem podległym Radzie, a wniosek został przekazany właściwemu organowi.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Rady Miejskiej w Kalwarii Zebrzydowskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jacek Bursa (spr.) SWSA Paweł Darmoń SWSA Magda Froncisz po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. M. na bezczynność Rady Miejskiej w Kalwarii Zebrzydowskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę
P. M. wniósł w dniu 23 października 2024r. skargę na bezczynność Rady Miejskiej w K. Z. w przedmiocie rozpoznania złożonego dnia 26 września 2024 r. wniosku o udostępnienie informacji publicznej, t.j. udostępnienia kserokopii wszystkich uchwał gminnej komisji wyborczej ds. wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy, które zostały podjęte przez tą komisję od dnia 18.09.24 włącznie do dnia 26.09.24 włącznie.
Wg skarżącego gminna komisja wyborcza to nadzwyczajna komisja rady miejskiej, która została powołana przez radę i podlega jej kontroli, tak więc wnioskowane dokumenty powinny być przechowywane w sekretariacie rady miejskiej.
W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż Gminna Komisja Wyborcza dla przeprowadzenia wyborów Sołtysów i członków Rad Sołeckich oraz Przewodniczących i członków Zarządów Osiedli na terenie Gminy K. Z. zarządzonych na dzień 6 października 2024 roku została powołana Uchwałą Nr IV/42/24 Rady Miejskiej w K. Z. z dnia 28 czerwca 2024 r. na podstawie § 22 ust. 1 i ust. 2 Statutów Sołectw oraz § 23 ust. 1 i ust. 2 Statutów Osiedli Gminy K. Z.. Do powołania w/w Komisji nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1465, dalej u.s.g.), tym samym Gminna Komisja Wyborcza nie jest doraźną komisją Rady, nie podlega Radzie, a dokumenty z pracy Komisji, w tym protokoły z jej posiedzeń nie znajdują się w Biurze Rady Miejskiej.
W związku z powyższym pismo złożone do Rady Miejskiej dnia 26 września 2024 r. zostało w dniu 2 października 2024r. przekazane do Przewodniczącego Gminnej Komisji Wyborczej w K. Z. /kopia pisma nr [...] - zał. nr [...]/. O powyższym skarżący został pisemnie poinformowany /kopia potwierdzenia odbioru pisma -zał. nr4/.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270 ze zm.), w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa.
W myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Rada Miejska w K. Z. jako organ kolegialny gminy, co do zasady jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wnioskowana zaś informacja jest informacją publiczną - dotyczy bowiem działalności ustrojowej gminy.
Mimo powyższego poglądu, podkreślenia jednak wymaga, że przedmiotowa skarga, a uprzednio wniosek, skierowane zostały przeciwko niewłaściwemu podmiotowi.
Wbrew poglądowi skarżącego, gminne komisje wyborcze nie są komisjami powoływanymi przez radę gminy na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: "ustawa"). Gminne komisje wyborcze dla przeprowadzenia wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy działają w oparciu o statuty uchwalone przez radę gminy na podstawie art. 35 ust. 1 w zw. z art. 40 ust. 2 pkt 1 ustawy. Art. 35 ust. 1 stanowi, że organizację i zakres działania jednostki pomocniczej określa rada gminy odrębnym statutem, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami, a art. 35 ust. 3 w punktach od 1 do 5, że statut jednostki pomocniczej określa w szczególności: nazwę i obszar jednostki pomocniczej, zasady i tryb wyborów organów jednostki pomocniczej, organizację i zadania organów jednostki pomocniczej, zakres zadań przekazywanych jednostce przez gminę oraz sposób ich realizacji oraz zakres i formy kontroli oraz nadzoru organów gminy nad działalnością organów jednostki pomocniczej. Natomiast w myśl art. 40 ust 2 pkt 1 ustawy, organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie wewnętrznego ustroju gminy oraz jednostek pomocniczych.
Z powyższych regulacji wynika zatem, że gminne komisje wyborcze dla przeprowadzenia wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy nie są stałymi lub doraźnymi komisjami do określonych zadań, o których stanowi art. 21 ust 1 ustawy, a z drugiej strony, że zakres autonomii tych komisji może być w różnych gminach różny, a wynika on z postanowień statutów uchwalonych dla konkretnych gminnych komisji wyborczych powołanych dla przeprowadzenia wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy. W przedmiotowym wypadku Rada Miejska w K. Z. w dniu 29 lutego 2024 roku podjęła uchwałę nr LIII/585/24 w sprawie uchwalenia Statutów Sołectw Gminy K. Z.. Z treści tych statutów dla poszczególnych sołectw (w szczególności § 22, § 23 - dostępnych na stronie internetowej BIP) wynika, że niezależność poszczególnych sołectw oraz gminnych komisji wyborczych jest bardzo szeroka i że gminne komisje wyborcze dla przeprowadzenia wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy, są organami kolegialnymi, które należy ocenić jako organy mające znaczny zakres autonomii od Rady Miejskiej w K. Z.. Zakres tej autonomii jest na tyle znaczny, że prowadzi do konkluzji, iż wnioski o informację publiczną dotyczące wyborów do organów jednostek pomocniczych gminy K. Z., winny być kierowane nie do Rady Miejskiej w K. Z., a do Gminnej Komisji Wyborczej, powołanej na podstawie § 22 ust. 1 i ust. 2 Statutów Sołectw, uchwałą nr IV/42/24 Rady Miejskiej w K. Z. z dnia 28 czerwca 2024 r. dla przeprowadzenia wyborów Sołtysów i członków Rad Sołeckich oraz Przewodniczących i członków Zarządów Osiedli w Gminie K. Z..
Natomiast skarga skierowana przeciwko Radzie Miejskiej w K. Z., jako skierowana do podmiotu niewłaściwego, który jak przy tym wskazał, nie dysponuje żądaną informacją publiczną podlega oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a., który to przepis stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło