II SAB/Kr 245/17

WyrokWSA w Krakowie2018-02-08

Skład orzekający: Iwona Niżnik - Dobosz, Beata Łomnicka, Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta G. pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej zatrudnienia osób spokrewnionych i spowinowaconych z Burmistrzem w strukturach Miasta G. i jego jednostkach organizacyjnych?
Ratio decidendi
Sąd zobowiązał Burmistrza Miasta G. do wydania aktu lub dokonania czynności w zakresie pytania dotyczącego zatrudnienia małżonków rodzeństwa Burmistrza Miasta G., uznając, że w tym zakresie żądana informacja stanowiła informację publiczną, a organ nie udzielił pełnej odpowiedzi. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając, że Burmistrz nie pozostawał w bezczynności, a część żądanych informacji nie stanowiła informacji publicznej lub była nieprecyzyjna.
Stan faktyczny
Redaktor Naczelny Firma A złożyła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej zatrudnienia osób spokrewnionych i spowinowaconych z Burmistrzem w strukturach Miasta G. i jego jednostkach organizacyjnych. Burmistrz udzielił częściowej odpowiedzi, wskazując, że nie zatrudniono osób spokrewnionych do drugiego stopnia włącznie lub powinowatych pierwszego stopnia w Urzędzie Miejskim, a pozostałe informacje dotyczą sfery prywatnej. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie 14-dniowego terminu na udzielenie informacji i brak wydania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązanie Burmistrza Miasta G. do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie z wniosku z dnia 5 października 2017 r. w zakresie pytania dotyczącego zatrudnienia małżonków rodzeństwa Burmistrza Miasta G.; w pozostałym zakresie skarga oddalona; stwierdzenie, że bezczynność Burmistrza Miasta G. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od Burmistrza Miasta G. na rzecz Y. W. kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Iwona Niżnik - Dobosz SWSA Beata Łomnicka SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Y. W. na bezczynność Burmistrza Miasta G. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Burmistrza Miasta G. do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie z wniosku Y. W. z dnia 5 października 2017 r. w zakresie pytania dotyczącego zatrudnienia w Urzędzie Miasta G. małżonków rodzeństwa Burmistrza Miasta G., II. w pozostałym zakresie skargę oddala, III. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Miasta G. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Burmistrza Miasta G. na rzecz Y. W. kwotę [...] zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. akt II SAB/Kr [...] UZASADNIENIE Y. W. jako Redaktor Naczelny Firma A wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Burmistrza Miasta G w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej poprzez brak rozpoznania wniosku z dnia 5 października 2017 roku znak: [...] o udostępnienie informacji publicznej we wskazanym tam zakresie i wniosła o: 1) zobowiązanie Burmistrza Miasta G w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi do wydania decyzji w zakresie rozpoznania wniosku Firma A z d nia 5 października 2017 roku znak: [...] o udostępnienie informacji publicznej we wskazanym tam zakresie, 2) stwierdzenia bezczynności Burmistrza Miasta G w rozpoznaniu wniosku wskazanego powyżej w punkcie 1, 3) zobowiązanie Burmistrza Miasta G do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie - z pisma Burmistrza Miasta G z dnia 13.10.2017 roku znak [...] wynika wprost, iż był nim Zastępca Burmistrza i Miasta [...], który podpisał przedmiotowe pismo, 4) zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi opisano dotychczasowy przebieg wydarzeń w sprawie. W dniu 5 października 2017 roku Y. W. jako Redaktor Naczelny Firma A złożyła wniosek do Burmistrza Miasta G o udostępnienie informacji publicznej na temat: "ile osób z rodziny Burmistrza Miasta G, a w szczególności: rodzeństwo, rodzeństwo rodziców i dalsza rodzina rodzeństwa rodziców, małżonkowie rodzeństwa, osoby spokrewnione z małżonkiem, partnerzy osób wskazanych powyżej, jest zatrudnionych na dzień złożenia niniejszego wniosku to jest 05.10.2017 roku w strukturach Miasta G. jako jednostki samorządu terytorialnego, chodzi o zatrudnienie w szczególności w urzędach, zakładach budżetowych, spółkach Miasta G., instytucjach opiekuńczo wychowawczych w tym przedszkolach, i tym podobnych jednostkach organizacyjnych. Proszę podać stopień pokrewieństwa tych osób z Burmistrzem Miasta G, wysokość osiąganych przez te osoby miesięcznych zarobków brutto oraz całkowitą kwotę brutto wydatkowaną z tego tytułu przez jednostkę samorządu terytorialnego, a to Miasto G. w obecnej kadencji". Do dnia złożenia niniejszej skargi, tj. do 26 października 2017 roku, organ administracji publicznej nie wydał decyzji odmownej zgodnie żart. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, czym naruszył ustawowy, 14-dniowy termin wskazany wart. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Burmistrz Miasta G co prawda powiadomił wnioskodawcę o swoim stanowisku w sprawie z przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jednak abstrahując od przytoczonych tam wywodów mających rzekomo stanowić o tym, iż żądana informacja nie ma cech informacji publicznej (z czym kategorycznie nie zgadza się wnioskodawca), Burmistrz Miasta G jako organ administracji samorządowej zobowiązany był wydać w niniejszej sprawie decyzję: Decyzja taka (nawet o odmowie dostępu do informacji publicznej) nie została wydana, przez co Burmistrz Miasta G naruszył wskazane w petitum niniejszej skargi przepisy obowiązującego prawa, przez co jednocześnie uniemożliwił wnioskodawcy złożenie środka odwoławczego od decyzji, która powinna była zostać wydana. W ten sposób Burmistrz Miasta G pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta G wniósł o: 1. oddalenie skargi w całości, 2. rozpoznanie sprawy także pod nieobecność organu, 3. dopuszczenie i przeprowadzanie dowodu z oświadczenia Burmistrza Miasta G opublikowanego w dniu 23 października 2017 r. na stronie internetowej miasta G.: [...]225/2582/rtvg-pyta-burmistrz-odpowiada.html oraz na oficjalnym profilu Miasta G. prowadzonym na portalu społecznościowym Facebook; 4. zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko Burmistrz potwierdził treść wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 5 października 2017 r. Dalej wyjaśnił, że pismem z dnia 13 października 2017 r. udzielił informacji w której wskazał, że przedmiotowy wniosek należy rozpatrywać w zakresie wskazanym w art. 26 ustawy z dnia 2 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 902 ze zm.), bowiem tylko w wskazanym zakresie żądana informacja stanowić będzie informację publiczną. Burmistrz poinformował, że od grudnia 2014 r. w Urzędzie Miejskim w G. nie została zatrudniona jakakolwiek osoba pozostająca z Burmistrzem w jakimkolwiek stosunku pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia oraz w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli. Ponadto wyjaśnił, że wszelkie inne informacje wskazane we wniosku dotyczą sfery prywatnej osób fizycznych i udzielając informacji w zakresie wskazanym we wniosku doszłoby do naruszenia dóbr osobistych osób fizycznych, których te dane by dotyczyły. Wskazał również, że udzielanie informacji publicznej dot. innych niż Urząd Miasta G. jednostkach budżetowych czy spółkach nie leży w jego kompetencji. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniono, że skarga jako bezzasadna i jako taka winna zostać oddalona w całości. W pierwszej kolejności podniesiono, że Y. W. nie posiada skutecznego upoważnienia do podpisania przedłożonej skargi na bezczynność Burmistrza Miasta G jak i do reprezentowania Skarżącego przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w K.. Z przedłożonego upoważnienia wynika, że dysponuje ona upoważnieniem do "prowadzenia wszelkich postępowań pomocnych przy realizacji materiału dziennikarskiego, dotyczącego zatrudnienia w Urzędzie Miejskim w G. osób spokrewnionych z rodziną Burmistrza Miasta G. W tym stanie rzeczy zakres przedłożonego upoważnienie nie zawiera umocowania do podpisania przedmiotowej skargi. W postępowaniu o udzielenie informacji publicznej podmiot zobowiązany do udzielenie informacji publicznej, zgodnie z art. 16 ust. l ustawy decyzje wydaje w dwóch przypadkach: - gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej oraz - gdy umarza postępowanie o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy. Żadna z powyższych przesłanek w przedmiotowej sprawie nie została spełniona, a zatem brak było podstaw prawnych do wydania żądanej przez Skarżącego decyzji. Co więcej wydanie decyzji w sytuacji, gdy brak jest do tego podstaw prawnych, stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji według art. 156 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. 2017 r. poz. 1257, ze zm.). Z uwagi na fakt, że objęte wnioskiem Skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej, tryb przewidziany w ustawie nie ma w niniejszej sprawie zastosowania. Pogląd zgodne z którym w sytuacji, gdy dana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy forma decyzji nie jest przewidziana, jest poglądem ugruntowanym zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądowo administracyjnym. W konsekwencji stanowisko Skarżącego, że Burmistrz jako organ administracji samorządowej zobowiązany był wydać decyzje nawet w sytuacji, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczna nie ma racji bytu. Dalej podkreślono, że informacja o stopniu pokrewieństwa osób zatrudnionych przez Burmistrza Miasta G w urzędzie lub innych jednostkach organizacyjnych czy spółkach może być rozpatrywana tylko i wyłącznie w zakresie wskazanym w art. 26 ustawy z dnia 2 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 902, z późn. zm.). Wszelkie inne informacje dotyczą sfery prywatnej osoby fizycznej. Pozbawienie ochrony prywatności osoby fizycznej może mieć miejsce w stosunku do osób pełniących funkcje publiczną lub mających związek z pełnieniem funkcji publicznej pod warunkiem, że informacja która ma być udzielona związana jest z wykonywaniem władzy publicznej. W konsekwencji, jeżeli informacja dotyczy osoby pełniącej funkcję publiczną i ma związek z wykonywanymi przez nią zadaniami i sprawowaną funkcją, to dostęp do niej nie może być ograniczony ze względu na ochronę prywatności. Wynika to wprost z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U z 2016 r., poz. 1764, ze zm.). Zaznaczono, że sam fakt zatrudnienia w jednostkach samorządu terytorialnego nie daje podstaw do kwalifikowania tych osób jako wykonujących funkcję publiczną. Osoby te muszą posiadać kompetencje do podejmowania decyzji w ramach instytucji publicznej. Interpretacji takiej dokonał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 marca 2006 r. K [...]. Informacja o stopniu pokrewieństwa jak i innych relacjach łączących Burmistrza z osobami zatrudnionymi w strukturach Urzędu, w zakresie innym niż wynikający z ustawy o pracownikach samorządowych w żaden sposób nie jest związana z wykonywaniem władzy publicznej, a tym samym nie ma cech informacji publicznej. Udzielając informacji w zakresie wskazanym we wniosku niewątpliwie doszłoby do naruszenia dóbr osobistych osób fizycznych, których te dane by dotyczyły. Ponadto trzeba zauważyć, że jeżeli chodzi o inne niż Urząd jednostki organizacyjne to Burmistrz nie jest kompetentny do udzielania informacji z zakresu ich działalności. Wobec faktu, że żądana informacja nie stanowiła informacji publicznej tak jak już wcześniej zostało podniesione, wydanie decyzji w niniejszej sprawie było niedopuszczalne. W takiej sytuacji nie można organowi postawić skutecznego zarzutu bezczynności, gdyż organ udzielił informacji stanowiącej odpowiedź na wniosek Skarżącego we właściwym czasie i odpowiedniej formie wskazując, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Niezależnie od powyższego wskazano, iż pomimo że wniosek złożony przez Firma A nie został zakwalifikowany jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej, Burmistrz Miasta G, odniósł się do stawianych pytań. Powyższa odpowiedź Burmistrza została opublikowana w dniu 23 października 2017 r. na stronie internetowej miasta G. [...]225/2582/rtvg-pyta-burmistrz-odpowiada.html oraz na oficjalnym profilu Miasta G. prowadzonym na portalu społecznościowym Facebook. Y. W. została wezwana do wykazania stosownym dokumentem, że jest uprawniona do występowania jako redaktor naczelny Firma A pod rygorem uznania że wniosła skargę w imieniu własnym. W odpowiedzi na wezwania przedstawiła upoważnienie M. T., właściciela Firma A udzielone Y. W. jako pracownikowi Telewizji do prowadzenia wszelkich postępowań pomocnych przy realizacji materiału dziennikarskiego dotyczącego zatrudniania w Urzędzie Miejskim G. osób spokrewnionych z Burmistrzem. Wobec braku przedłożenia dowodu, że Y. W. działa jako redaktor naczelny Firma A, Sąd uznał – po myśli art. 3 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1414 z późn. zm.) w związku z art. 25 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe. (Dz. U. Nr 5, poz. 24 z późn. zm.), że Y. W. wniosła skargę w imieniu własnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a." sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z § 1a art. 149 jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei § 1b stanowi, że Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Na podstawie § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Prawo do informacji zostało zagwarantowane w art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z ust. 1, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule określają ustawy i realizację powyższego przepisu stanowi właśnie ustawa o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764), zwanej dalej ustawą, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Informacją publiczną jest zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Podkreślić też należy, że informacja publiczna dotyczy sfery faktów. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 tej ustawy). Podmioty obowiązane do udostępniania informacji publicznej określone zostały przykładowo (na co wskazuje użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności") w art. 4 ustawy. Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Skarga na bezczynność, w przypadku dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 p.p.s.a., ponieważ stosownie do treści art. 16 ust. 1 i 2 ustawy, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Oznacza to, że przepisy k.p.a. nie mają zastosowania w zakresie pozostałych czynności podejmowanych przez organ na podstawie ustawy. Ustawa o dostępie do informacji publicznej, która stanowi rozwinięcie konstytucyjnego prawa do informacji publicznej wyrażonego w art. 61 Konstytucji RP, nie formułuje nakazu wyczerpania jakiegokolwiek trybu mającego poprzedzać wniesienie skargi na bezczynność organu w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Dlatego też należy uznać, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie spełnia warunki formalne i jako taka podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Nie ulega wątpliwości, że Burmistrz Miasta G jest po myśli art. 4 ustawy, organem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. W niniejszej sprawie Burmistrz Miasta G w dniu 13 października 2017 r. a zatem w terminie 8 dni od daty wpływu wniosku, udzielił odpowiedzi, wskazując, że w Urzędzie Miejskim w G. nie została zatrudniona jakakolwiek osoba pozostająca z Burmistrzem w jakimkolwiek stosunku pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia oraz w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli. Jednocześnie organ podkreślił, że odpowiedzi udziela wyłącznie w zakresie art. 26 ustawy z dnia 2 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 902 ze zm.), natomiast wszelkie inne informacje dotyczą sfery prywatnej osoby fizycznej. Wskazał również, że udzielanie informacji publicznej dotyczącej innych niż Urząd Miasta G. jednostkach budżetowych czy spółkach nie leży w jego kompetencji. W pierwszej kolejności wskazać zatem należy, że nie jest zasadne stanowisko Burmistrza, że obowiązany jest do udzielenia informacji dotyczącej zatrudnienia w Urzędzie Miasta G. tylko tych krewnych lub powinowatych, o których mowa w art. 26 ustawy o pracownikach samorządowych. Przepis ten stanowi jedynie o zakazie podległości służbowej między osobami bliskimi, zgodnie z nim małżonkowie oraz osoby pozostające ze sobą w stosunku pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia oraz w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli nie mogą być zatrudnieni w jednostkach, o których mowa w art. 2, jeżeli powstałby między tymi osobami stosunek bezpośredniej podległości służbowej. Jednostki te to między innymi urzędy gmin, jednostki pomocnicze gmin, gminne jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe, przy czym bezpośrednia podległość służbowa w przypadku Burmistrza dotyczy tylko pracowników zatrudnionych w Urzędzie Gminy, nie będzie jej natomiast pomiędzy Burmistrzem a pracownikami pozostałych wymienionych w tym przepisie jednostek i zakładów. Niemniej jednak prawo do informacji publicznej w zakresie zatrudnienia przez Burmistrza krewnych i powinowatych będzie miało niewątpliwie szerszy zakres niż tylko ten, który wymieniony został w przywołanym wyżej art. 26, z tym jednak zastrzeżeniem, że udostępnienie danych tych osób będzie możliwe tylko wówczas jeżeli pełnią one funkcję publiczną. Żądane informacje stanowią co do zasady informację publiczną. Istotą prawa do informacji publicznej jest bowiem zapewnienie transparentności sprawowania władzy publicznej, w którym to pojęciu mieści się również zatrudnianie osób bliskich przez osoby pełniące funkcje publiczne. Pamiętać jednak należy, że pojęcie "osoby pełniącej funkcję publiczną" ma na gruncie ustawy autonomiczne i szersze znaczenie, niż w ustawie z 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne czy w art. 115 § 13 i 19 Kodeksu Karnego. Jak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 10 października 2017 r. sygn. II SA/Wa [...], osobą pełniącą funkcje publiczne i mającą związek z pełnieniem takiej funkcji będzie każdy, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach jakichkolwiek osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym, lub majątkiem Skarbu Państwa. Za pełniące funkcję publiczną uznać należy osoby, które wykonują powierzone im przez instytucje państwowe lub samorządowe zadania i przez to uzyskują znaczny wpływ na treść decyzji o charakterze ogólnospołecznym. Cechą wyróżniającą takie osoby jest posiadanie określonego zakresu uprawnień pozwalających na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej. Wskazanie, czy mamy do czynienia z funkcją publiczną, powinno zatem odnosić się do badania, czy określona osoba w ramach instytucji publicznej realizuje w pewnym zakresie nałożone na tę instytucję zadanie publiczne. Chodzi zatem o podmioty, którym przysługuje co najmniej wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej. Jeżeli osoby, których dotyczy pytanie, takich funkcji publicznych nie pełnią, to po myśli art. 5 ust. 2 ustawy, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby. Wówczas jest to podstawa do wydania przez organ decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Jednak okoliczność, że określona informacja zawiera dane dotyczące prywatności, tajemnice przedsiębiorstwa, czy też inne prawem chronione tajemnice, nie oznacza, że traci ona charakter informacji publicznej. Nadal jest informacją publiczną, ale zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom Jak prawidłowo twierdzi sam organ, jeżeli informacja dotyczy osoby pełniącej funkcję publiczną i ma związek z wykonywanymi przez nią zadaniami i sprawowaną funkcją, to dostęp do niej nie może być ograniczony ze względu na ochronę prywatności. Pytanie zadane przez skarżącą dotyczyło zatrudnienia: rodzeństwa, rodzeństwa rodziców, dalszej rodziny rodzeństwa rodziców, małżonków rodzeństwa, osób spokrewnionych z małżonkiem i partnerów osób wskazanych powyżej. Zgodnie z art. 617 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, krewnymi w linii prostej są osoby, z których jedna pochodzi od drugiej. Krewnymi w linii bocznej są osoby, które pochodzą od wspólnego przodka, a nie są krewnymi w linii prostej. Stopień pokrewieństwa określa się według liczby urodzeń, wskutek których powstało pokrewieństwo. Natomiast zgodnie z art. 618 KRiO z małżeństwa wynika powinowactwo między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka. Trwa ono mimo ustania małżeństwa. Linię i stopień powinowactwa określa się według linii i stopnia pokrewieństwa. Oznacza to, że organ udzielił odpowiedzi co do: rodzeństwa (1 stopień pokrewieństwa), rodzeństwa rodziców (2 stopień pokrewieństwa), osób spokrewnionych z małżonkiem (w zakresie 1 stopnia powinowactwa). Nie udzielił natomiast odpowiedzi co do małżonków rodzeństwa i w tym zakresie Sąd nakazał załatwienie wniosku skarżącej poprzez wydanie aktu (decyzji) lub dokonanie czynności (udzielenie informacji) – w zależności od ustalonego stanu faktycznego sprawy, tj. między innymi ustalenia czy osoby te (jeśli takie są) pełnią funkcje publiczne czy też nie. Małżonkowie rodzeństwa są bowiem osobami, co do których istnieje łatwa możliwość identyfikacji, o jakie konkretnie osoby chodzi. Natomiast pytania dotyczące "dalszej rodziny rodzeństwa rodziców" jest nieprecyzyjne. Złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga precyzyjnego wskazania zakresu żądanych informacji. Brak precyzyjnego określenia żądanych informacji może uniemożliwiać ich właściwe zidentyfikowanie przez organ, a co za tym idzie - uniemożliwiać ich udostępnienie. Nie jest bowiem rzeczą organu domyślanie się o jakie konkretnie informacje chodzi wnioskodawcy. W tym przypadku określenie "dalsza rodzina" jest na tyle nieprecyzyjne, że wymagałoby od organu domniemywania jak daleka rodzina (o jakim stopniu powinowactwa lub pokrewieństwa w stosunku do rodzeństwa rodziców) jest przedmiotem wniosku. Z kolei pominięcie – nawet zupełnie nieświadome – któregoś z tak dalekich krewnych lub powinowatych w odpowiedzi na wniosek, naraziłoby organ na zarzut zatajenia informacji, do których udostępnienia jest obowiązany. Natomiast pytanie o "partnerów osób wskazanych powyżej" nie jest pytaniem o fakty. Potocznie przez "partnera" rozumie się osobę pozostająca w jakiejś formie związku osobistego z inną osoba, przy czym niekoniecznie musi być to związek trwały czy długotrwały. Nadto jest to związek nieformalny, niejednokrotnie nie dający się w ogóle ustalić czy istnieje, nie jest w Polskim systemie prawnym potwierdzony żadnym dokumentem oraz nie rodzi wzajemnych praw i obowiązków pomiędzy "partnerami" (w przeciwieństwie do formalnego związku jakim jest małżeństwo). Na pewno nie jest rzeczą organu snucie domysłów w tym zakresie. Na koniec wskazać należy, że zdaniem Sądu organ prawidłowo udzielił informacji wyłącznie w zakresie zatrudnienia wskazanych we wniosku osób w Urzędzie Miasta G.. Pytania dotyczące różnych innych jednostek organizacyjnych wymienionych we wniosku winny być skierowane do tych jednostek, które mają lub mogą mieć wiedzę w tym zakresie. Nie mógł być rozpoznany i uwzględniony wniosek o ukaranie dyscyplinarne pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, gdyż sąd administracyjny nie ma żadnych kompetencji do rozpatrywania i rozstrzygania tego rodzaju spraw. Wobec powyższego orzeczono jak w pkt. I i II wyroku na zasadzie art. 149 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Burmistrza nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., będzie bowiem stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. IV SAB/Po [...]). Tak w niniejszej sprawie nie było. Burmistrz zareagował na wniosek bezzwłocznie i udzielił odpowiedzi w terminie 14 dniowym, choć była ona niepełna. Jednak nie można zarzucić organowi lekceważenia pytającego czy też braku reakcji na zadane pytanie. Nie jest rażącym naruszeniem prawa udzielenie odpowiedzi w takim zakresie, w jakim organ uważa, że jest kompletna, a wniosek swój wywodzi z przepisu prawa, choć niewłaściwe zinterpretowanego. Sąd miał również na uwadze także to, że wniosek częściowo sformułowany był niejasno (co wskazano w uzasadnieniu) jak również częściwo skierowany został do niewłaściwego organu. Wobec powyższego orzeczono jak w pkt. III wyroku. O kosztach orzeczono w pkt. IV wyroku na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości [...] zł składa się kwota uiszczonego przez skarżącą wpisu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło