II SAB/Kr 3/16
PostanowienieWSA w Krakowie2016-03-23
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska, WSA Magda Froncisz, WSA Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego, wniesiona po wydaniu przez organ nadzorczy postanowienia uznającego tę skargę za zasadną, jest dopuszczalna do rozpoznania przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego, wniesiona do sądu administracyjnego po wydaniu przez organ nadzorczy postanowienia uznającego skargę za zasadną, jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 54 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie oddalające skargę na przewlekłość, co wyłącza możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego w przypadku uwzględnienia skargi przez organ nadzorczy.Stan faktyczny
H.D. wniosła skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N., domagając się uznania skargi za zasadną, stwierdzenia naruszenia prawa i bezczynności, zasądzenia sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów. Skarżąca wskazała, że mimo wcześniejszego uznania jej zażalenia na bezczynność organu za zasadne, decyzja nakazująca rozbiórkę nie została wykonana. Organ egzekucyjny wniósł o oddalenie skargi, przedstawiając szczegółowy opis podejmowanych czynności egzekucyjnych i trudności w ich realizacji.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę i zwrócił skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Agnieszka Nawara- Dubiel Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu10 marca 2016 r. sprawy ze skargi H. D. na przewlekłość postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. postanawia: I. skargę odrzucić; II. zwrócić skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. ostateczną decyzją z dnia 13 października 1999 r. nałożył na Z.B. i E.B. obowiązek rozbiórki dobudowanej do istniejącego budynku mieszkalnego dobudówki o wymiarach 3,4 x 7,9 m. H.D. była stroną tego postępowania.
W dniu 30 marca 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. wystosował do zobowiązanych upomnienie, wzywając do wykonania nakazu rozbiórki. W dniu 20 lutego 2002 r. organ, stwierdzając niewykonanie obowiązku, wydał tytuł wykonawczy nr [....] .
W piśmie z dnia 22 grudnia 2014 r. H.D. wniosła do [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie na przewlekłe prowadzenie przez PINB postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z dnia 6 marca 2015 r. znak: [....] Wojewódzki [....] Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po rozpatrzeniu skargi H.D. na przewlekłe prowadzenie postępowania oddalił skargę.
Na skutek rozpoznania zażalenia H.D. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r. uchylił w całości ww. postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W toku ponownie rozpoznawanej skargi H.D. na przewlekłe prowadzenie postępowania egzekucyjnego postanowieniem dnia 19 sierpnia 2015 r. uznał skargę za zasadną.
H.D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na "przewlekłość postępowania egzekucyjnego" prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w N. domagając się "uznania skargi za zasadną i stwierdzenie rażącego naruszenia prawa i bezczynności przez nieuzasadnioną przewlekłość postępowania", a także zasądzenia na rzecz skarżącej od organu sumy pieniężnej w kwocie 2000 zł oraz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżąca podała, że przed wniesieniem skargi na przewlekłość postępowania w trybie art. 37 kpa w piśmie z dnia 22 grudnia 2014 r. złożyła zażalenie na bezczynność organu, które postanowieniem [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zostało uznane za zasadne. Pomimo tego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. w dalszym ciągu pozostaje bezczynny i decyzja nakazująca rozbiórkę nie została wykonana w trybie zastępczym.
W odpowiedzi na skargę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi, a w razie stwierdzenia przez sąd, że przewlekłość jednak zaistniała, wniósł o uznanie, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ wyjaśnił, że prowadził postępowanie egzekucyjne celem wykonania decyzji z dnia 13 października 1999 r., znak: [....] , w której nakazał dokonać rozbiórki dobudówki do istniejącego budynku mieszkalnego przez Z.B. i E.B. W związku z niewykonaniem dobrowolnie w/w obowiązku w 2002 roku wobec zobowiązanych zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne w administracji. W toku postępowania egzekucyjnego nałożono na Z.B. i E.B. grzywnę w celu przymuszenia ich do wykonania obowiązku wyżej opisanej rozbiórki. Ponieważ zobowiązani nie wykonali obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji ani nie zapłacili należności wynikającej z nałożonej grzywny organ skierował grzywnę do ściągnięcia w postępowaniu egzekucyjnym należności pieniężnych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do Z.B. i E.B. z powodu braku ze strony zobowiązanych środków pieniężnych na pokrycie dochodzonych roszczeń.
W dniu 5 marca 2007 r. PINB wniósł do Sądu Rejonowego w N. o wyjawienie majątku przez zobowiązanych. Następnie organ sporządził kosztorys rozbiórki oraz wystąpił do [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o przyznania środków na pokrycie kosztów wykonania zastępczego. Do dnia przesłania skargi, wniosek ten nie został rozpoznany. PINB w dniu 15 lipca 2015 r. wydał postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanych. Na postanowienie jw. zostało wniesione zażalenie do MWINB przez E.B. . W związku z powyższym akta postępowania egzekucyjnego 28 września 2015 r. zostały przekazane do organu wyższego stopnia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszym rzędzie ocenić należało dopuszczalność skargi.
Stosownie do zasad ogólnych określonych w art. 3 § 2 pkt 3 w zw. z pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w tych przypadkach.
Zgodnie z przepisem art.52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
W postępowaniu administracyjnym środkiem takim jest zażalenie składane w trybie art.37 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Organ uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W przypadku postępowania egzekucyjnego rzecz przedstawia się inaczej.
Bezczynność i przewlekłość w postępowaniu egzekucyjnym została uregulowana w przepisach art. 6 § 1a i art. 54 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej u.p.e.a.) w sposób odrębny od regulacji ogólnej określonej w art. 3 § 2 pkt 3 w zw. z pkt 8 p.p.s.a.
Według przepisu art. 54 § 2 u.p.e.a. wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, przysługuje skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ nadzoru (art. 54 § 5 zdanie pierwsze u.p.e.a.). Tylko na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie (art. 54 § 5 zdanie pierwsze u.p.e.a.) i tylko wtedy dopuszczalnym byłoby stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Art. 54 u.p.e.a. ma charakter przepisu szczególnego do art. 35 K.p.a. i wyłącza jego zastosowanie w sprawach prowadzonych na podstawie przepisów u.p.e.a.
W kontrolowanej sprawie [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. uznał skargę wniesioną przez skarżącą w trybie z art. 54 § 2 u.p.e.a. za zasadną. Skoro tak, to w świetle art. 54 § 5 zdanie drugie u.p.e.a. niedopuszczalnym jest zażalenie na postanowienie o uznaniu skargi za zasadną, a to w konsekwencji prowadzi do niedopuszczalności wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania egzekucyjnego w związku z art. 3 § 2 pkt 3 i 8 p.p.s.a. do sądu administracyjnego.
W przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność przez organ nadzorczy, postępowanie w tym przedmiocie się kończy. Organ egzekucyjny ma obowiązek zastosować się do wytycznych wskazanych w postanowieniu uwzględniającym skargę na bezczynność. Tak też wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 11 grudnia 2014 r. sygn. II OSK 3203/14 (orzeczenia.nsa.gov.pl.).
W tym stanie rzeczy należy uznać, ze skarga złożona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne - Sąd odrzuca skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło