II SAB/Kr 55/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2009 r. sprawy ze skargi P. B. na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie I. zobowiązuje Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie do załatwienia wniosku P. B. z dnia 25 marca 2009 r.; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącego P. B. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. P. B. w dniu 29 maja 2009 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia 25 marca 2009 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej sposobu przesyłania pism. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i nakazania mu rozpatrzenia wniosku poprzez przesłanie w terminie 3 dni wnioskowanej informacji, stwierdzenie, że wnioskowane informacje stanowią informację publiczną oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podał, iż w dniu 25 marca 2009 r. złożył wniosek do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej domagając się udostępnienia informacji dotyczącej sposobu przesyłania pism. Skarżący podniósł, iż organ powinien udzielić żądanej informacji w terminie 14 dni, natomiast skarżący nie uzyskał odpowiedzi na swoje pismo pomimo upływu dwóch miesięcy od jego złożenia. Skarżący podał także, iż w dniu 12 maja 2009 r. złożył pismo wzywające do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż pismo, o którym mowa w skardze nie wpłynęło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Również brak jest pisma z dnia 12 maja 2009 r. wzywającego do usunięcia naruszenia prawa przez Kolegium. Kolegium podniosło, iż skarga na bezczynność jest nieuzasadniona, gdyż żadne postępowanie w sprawie nie zostało wszczęte. Skarżący P. B. w dniu 15 października 2009 r. przedłożył osobiście do akt sprawy potwierdzenie przesłania pocztą elektroniczną pism z dnia 25 marca 2009 r. i z dnia 12 maja 2009 r. podnosząc, iż pisma te zostały wysłane na adresy internetowe e-mail podane na oficjalnych stronach internetowych SKO w Krakowie (w tym BIP). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269)), a kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, a także podejmowania innych niż wskazane wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270). Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Jak stanowi art. 63 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie lub za pomocą dalekopisu, telefaksu, poczty elektronicznej albo za pomocą formularza umieszczonego na stronie internetowej właściwego organu administracji publicznej, umożliwiającego wprowadzenie danych do systemu teleinformatycznego tego organu, a także ustnie do protokołu, przy czym – zgodnie z art. 63 § 3a k.p.a. – podanie wniesione w formie dokumentu elektronicznego powinno: 1) być opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, przy zachowaniu zasad przewidzianych w przepisach o podpisie elektronicznym, oraz 2) zawierać dane w ustalonym formacie, zawarte we wzorze podania określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru. Jak wynika z dokumentacji przedłożonej przez skarżącego, pisma z dnia 25 marca 2009 r. i z dnia 12 maja 2009 r. przesłał on do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie pocztą elektroniczną. Z przedłożonych potwierdzeń wynika, że powyższe pisma zostały wysłane na adresy internetowe e-mail podane na oficjalnych stronach internetowych SKO w Krakowie (w tym BIP) i przynajmniej pismo z dnia 12 maja 2009 r. zostało wyświetlone na komputerze adresata. Oznacza to, że przynajmniej to ostatnie pismo wpłynęło do organu administracji publicznej, jakim jest samorządowe kolegium odwoławcze. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, iż żądanie skarżącego zostało skutecznie wniesione do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, a w konsekwencji po stronie adresata powstał obowiązek oceny przesłanego żądania zarówno z punktu widzenia spełnienia warunków formalnych podania określonych w art. 63 k.p.a., jak i z punktu widzenia treści żądania – i podjęcia kroków zmierzających do uzupełnienia ewentualnych braków formalnych podania w trybie art. 64 k.p.a., a także ustalenia charakteru i przedmiotu żądania wnioskodawcy w celu stwierdzenia, czy adresat przesłanego podania jest podmiotem właściwym do jego rozpoznania, czy też w sprawie należy podjąć czynności określone w art. 65 i art. 66 § 3 k.p.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że "wniosek o udostępnienie informacji publicznej wniesiony w formie dokumentu elektronicznego wszczyna postępowanie w sprawie, mimo że nie został on opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym. Aczkolwiek art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) stanowi, że przepisy k.p.a. stosuje się do decyzji, o których mowa w ust. 1 tego artykułu, jednakże wydaje się celowe odwołanie do art. 63 § 3a k.p.a. dla ustalenia warunków formalnych składanego drogą elektroniczną wniosku o udzielenie informacji publicznej. Brak właściwego podpisu nie powoduje bezskuteczności wniosku, a jedynie stanowi jego brak formalny, podlegający uzupełnieniu na żądanie organu" (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 listopada 2007 r., II SAB/Gd 25/07, LEX nr 338685). Należy przy tym odnotować fakt, iż zarówno z pisma z dnia 25 marca 2009 r., jak i z pisma z dnia 12 maja 2009 r. wynika, że skarżący domagał się udzielenia informacji kwalifikowanej przez niego jako informacja publiczna od Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Mając na uwadze, że prezes samorządowego kolegium odwoławczego jest organem reprezentującym kolegium na zewnątrz, który wykonuje czynności przewidziane przepisami prawa dla organów administracji publicznej, niezastrzeżone dla składu orzekającego (art. 11 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t. jedn.: Dz. U. z 2001 r., nr 79, poz. 856 ze zm.), a jedną z form zajęcia stanowiska w przedmiocie żądania informacji publicznej jest decyzja administracyjna (w sytuacjach określonych w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej), nie byłoby uzasadnione – bez wcześniejszego zbadania wniosku skarżącego - wyłączenie stosowania w niniejszej sprawie wskazanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Z odpowiedzi na skargę wynika, że Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie podjął żadnych czynności w związku z przesłanymi podaniami z dnia 25 marca 2009 r. i z dnia 12 maja 2009 r. Stwierdzić zatem należy, że uzasadniony jest zarzut jego bezczynności w zakresie podjęcia aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, na które powołuje się skarżący, tj. z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Okoliczność, iż rolą sądu jest wyłącznie kontrola działalności administracji publicznej, a nie administrowanie, powoduje, iż wnioski skargi – którymi Sąd nie jest związany z mocy art. 134 Prawa o postępowaniu administracyjnym – nie mogły być uwzględnione. Zajęcie wiążącego stanowiska przez Sąd co do kwestii, czy wnioskowana przez skarżącego informacja ma charakter informacji publicznej byłoby dopuszczalne wyłącznie jako konsekwencja oceny wcześniejszego stanowiska organu będącego adresatem tego żądania, a takiego stanowiska w niniejszej sprawie nie przedstawiono. W zaistniałym stanie rzeczy skargę należało uznać za uzasadnioną i - mając na uwadze treść art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270) - konieczne stało się zobowiązanie przez Sąd Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie do załatwienia wniosku P. B. z dnia 25 marca 2009 r. Sąd nie znalazł przy tym podstaw do modyfikacji ustawowego terminu do załatwiania tego rodzaju spraw, przy czym podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 286 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności, a termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270).