II SAB/Kr 64/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na bezczynność Prokuratora Okręgowego w K. p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych W dniu ....... czerwca 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek P.B. , na urzędowym formularzu "PPF", o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na bezczynność Prokuratora Okręgowego w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. We wniosku skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z 2-letnim synem B.B. . Jego miesięczny dochód z tytułu umowy o pracę wynosi średnio [....] zł netto. W skład majątku skarżącego wchodzi udział 1/4 we własności domu jednorodzinnego w budowie o powierzchni około ...m² wraz z działką. Skarżący nie wykazuje natomiast posiadania oszczędności, jak również cennych ruchomości. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący powołał się na fakt, że od dłuższego czasu ponosi koszty związane z dochodzeniem przed sądami swoich praw. Powoduje to, że nie jest on w stanie pokryć równocześnie kolejnych kosztów, w tym w niniejszej sprawy, jakich żąda WSA w Krakowie, W. i innych miastach oraz Sąd Okręgowy w K. Wydział ........ Obecnie skarżący jest zadłużony na kwotę około [.....] zł i nie posiada środków, które mógłby przeznaczyć na koszty sądowe. Niezwolnienie skarżącego od kosztów spowoduje ograniczenie jego prawa do sądu w niniejszej sprawie, albowiem nie posiada on obecnie możliwości finansowych ich pokrycia. Miesięcznie skarżący ponosi następujące wydatki: zlecenia stałe (czynsz, media, ubezpieczenie) .... zł, żywność około ..... zł, żywność dla chorego dziecka (specjalna dieta) około ..... zł, inne wydatki na dziecko (odzież, leki, żłobek, itp.) około ..... zł, dojazd do pracy około ..... zł, gaz około .... zł, środki czystości i higieny osobistej – około .... zł, odzież około .... zł, leki około .... zł, ponoszone koszty sądowe ..... zł, inne ..... zł. Skarżący deklaruje, iż zadłuża się miesięcznie na kwotę około ....... zł miesięcznie. W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego - został on wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez udokumentowanie wysokości dochodów miesięcznych uzyskiwanych przez skarżącego oraz jego żonę w miesiącu maju 2007 roku oraz czerwcu 2007 roku (zaświadczenia z zakładów pracy) oraz przesłanie odpisów zeznań podatkowych za lata 2005 i 2006, a także wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący odebrał przedmiotowe wezwanie w dniu 30 lipca 2007 roku (dowód: zwrotne potwierdzenia odbioru nr........). Pomimo upływu zakreślonego terminu P.B. nie uzupełnił przedmiotowych braków. Zdaniem orzekającego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona dochodząca swoich praw na drodze sądowej ma prawo do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych, jednakże dla skuteczności złożonego w tej materii wniosku zobowiązana jest spełnić przesłanki określone przepisami prawa, które regulują instytucję prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 252 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zdaniem orzekającego skarżący nie uczynił zadość w/w przepisom, bowiem nie podjął się rzetelnego uzasadnienia wniosku. Dane zawarte w przedłożonym przez skarżącego wniosku trudno uznać za wystarczające do właściwej oceny jego sytuacji finansowej. Wniosek nie zawiera żadnych informacji odnośnie dochodów uzyskiwanych przez żonę skarżącego. Skarżący nie uzupełnił również przedmiotowego braku mimo precyzyjnego wezwania Sądu w tej kwestii. Należy podkreślić, że decydując o przyznaniu prawa pomocy orzekający winien brać pod uwagę nie tylko sytuację majątkową wnioskodawcy, ale również możliwości finansowe współmałżonka oraz innych osób z rodziny zobowiązanych do alimentacji. Małżonkowie mają bowiem wynikający z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek wzajemnej pomocy w ponoszeniu kosztów sądowych, a obowiązek ten istnieje niezależnie od łączącego małżonków ustroju majątkowego. Niewykazanie przez skarżącego dochodów osiąganych przez jego żonę, a także nieudokumentowanie własnych dochodów i stanu posiadanych rachunków bankowych, nie usunęło mankamentów wniosku i uniemożliwiło dokonanie wolnej od wątpliwości oceny, czy skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie. Jednocześnie podnieść należy, że Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy stan majątkowy strony nie jest znany wobec uchylania się wnioskodawcy od złożenia oświadczenia w tym zakresie. To rzeczą wnioskodawcy bowiem, jako zainteresowanego otrzymaniem pomocy jest wykazanie zasadności złożonego w tej materii wniosku. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).