II SAB/Kr 71/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Ewa Rynczak Sędziowie: WSA Wojciech Jakimowicz (spr.) WSA Mariusz Kotulski Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi P.T. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie postanawia: umorzyć postępowanie sądowe Wnioskiem z dnia 4 stycznia 2010 r. P.T. zażądał od Prezesa Sądu Rejonowego Kraków-Podgórze udostępnienia informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. wskazania: 1) w jakim terminie Sąd wieczysto-księgowy powinien rozpatrzyć wnioski o: wpis roszczenia do księgi wieczystej, wpis o zmianie właścicieli nieruchomości, wpis ostrzeżenia do księgi wieczystej, itd. (ze wskazaniem terminów dla wszystkich rodzajów spraw z zakresu działalności sądu wieczysto-księgowego i określeniem czy są to terminy obligatoryjne czy deklaratywne, 2) ile wniosków wieczysto-księgowych SR Kraków-Podgórze Wydział IV przyjął w 2008 i 2009 roku, 3) ile wniosków wieczysto-księgowych spośród powyższych zostało zaskarżonych i ile z tych skarg zostało rozpatrzonych pozytywnie oraz ilu osobom zwrócono opłatę sądową 4) ilu sędziów i referendarzy sądowych zatrudnia Sąd, 5) ile wniosków wieczysto-księgowych, które wpłynęły w l połowie 2009 do dnia 1 stycznia 2010 nie zostało rozpoznanych i czy - a jeśli tak to ile - na dzień 1 stycznia 2010 były jakieś nierozpoznane wnioski wieczystoksięgowe z roku 2008, 6) jaki jest średni czas rozpoznania wniosku wieczysto-księgowego w Sądzie, 7) jakie środki skargowe przysługują Stronie niezadowolonej z opieszałości Sądu, 8) ile w 2009 r. wpłynęło do Sądu pism z prośbą o przyspieszenie rozpoznania wniosku wieczysto-księgowego, ile było osobistych interwencji w sprawie przyspieszenia rozpoznania wniosku wieczysto-księgowego, 9) ile wniosków wieczysto-księgowych dla księgi [...] pozostaje do chwili obecnej nierozpoznanych z podaniem przyczyn takiego stanu rzeczy. W odpowiedzi na wniosek skarżącego pismem z dnia 27 kwietnia 2010 r. udzielono mu informacji odnośnie większości pytań zawartych we wniosku. Odnośnie zaś pozostałych pytań poinformowano wnioskodawcę, iż wymagają one przetworzenia danych i wezwano go do wykazania, że żądane informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego wskazując, iż skutkiem nieuzupełnienia tego braku będzie odmowa udzielenia tych informacji. Pismem z dnia 31 maja 2010 r. P.T. odmówił udzielenia uzasadnienia, o jakim mowa wyżej. l Pismem z dnia 1 czerwca 2010 r. P.T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w przedmiocie bezczynności Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w przekazaniu do WSA w Krakowie skargi P.T. z dnia 16 marca 2010 r. domagając się podjęcia przez Prezesa WSA w Krakowie działań zmierzających do ponaglenia Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w przesłaniu skargi z dnia 16 marca 2010 r., a także zmierzających do szybkiego rozpoznania tej skargi. W wyniku zarządzenia Prezesa WSA w Krakowie z dnia 2 czerwca 2010 r. Prezes Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza został wezwany o przesłanie skargi P.T. z dnia 16 marca 2010 r. wraz z odpowiedzią na tę skargę i aktami postępowania administracyjnego. Skarga wraz z aktami sprawy wpłynęły do WSA w Krakowie w dniu 22 czerwca 2010 r. Pismo P.T. z dnia 16 marca 2010 r. kierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie stanowi w istocie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w udostępnieniu informacji publicznej wnioskowanej pismem z dnia 4 stycznia 2010 r. Skarżący podnosząc, że jego wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został rozpoznany - wniósł o nakazanie udzielenia na piśmie przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza informacji publicznej wnioskowanej pismem z dnia 4 stycznia 2010 r. nałożenia na Sąd maksymalnej kary finansowej za nieudzielenie tej informacji i nieusunięcie naruszenia prawa, nałożenia maksymalnej kary finansowej na Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza oraz Przewodniczącego Wydziału IV Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza za niedopełnienie obowiązków służbowych poprzez nieudzielenie informacji publicznej, a także zwrot kosztów związanych z dochodzeniem praw do informacji publicznej w kwocie 200 zł oraz kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę z dnia 13 lipca 2010 r. Prezes Sądu Rejonowego dla Krakowa - Podgórza wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej podnosząc, iż wnioskowana informacja została częściowo udostępniona, a w pozostałej części Prezes Sądu Rejonowego dla Krakowa - Podgórza w Krakowie wydał w dniu [...] czerwca 2010 r. decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. 2 W odpowiedzi na skargę wskazano też, że udostępnienie skarżącemu żądanych informacji nastąpiło z opóźnieniem, jednakże było wynikiem czynników obiektywnych, takich jak: wpływu wniosku w okresie sprawozdawczym, co utrudniało uzyskanie żądanych danych oraz konieczność przeanalizowania wniosku. Przekroczenie terminu, w ocenie organu, nie było nadmierne, gdyż winno być liczone od dnia 27 kwietnia 2010 r., kiedy to udzielono częściowo skarżącemu żądanych informacji i poinformowano go o przyczynach ich nieudzielania w pozostałym zakresie. Odnośnie zaś do przekazania skargi do WSA w Krakowie termin wynikał z koniczności podjęcia decyzji odmownej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269)), a kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, a także podejmowania innych niż wskazane wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r, Nr 153, póz. 1270). Podkreślić należy, że zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z tego względu, jak również w związku z faktem, iż sąd administracyjny nie ma kompetencji do nakładania kar finansowych z powodów wskazanych przez skarżącego tj., za nieudzielenie informacji publicznej i nieusunięcie naruszenia prawa będących wynikiem niedopełnienia obowiązków służbowych, powyższe wnioski skarżącego nie mogły być uwzględnione. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym w sprawach na bezczynność organu administracji publicznej sąd rozpoznaje .skargę z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania orzeczenia. 3 Kryterium ocennym zasadności skargi na bezczynność organu jest ustalenie, czy nakazanie organowi w trybie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, póz. 1270) wydania aktu administracyjnego lub podjęcia czynności będzie dopuszczalne, uzasadnione i celowe w świetle ewentualnych zmian stanu faktycznego i prawnego. Bezczynność organu administracji ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Należy zauważyć, iż skarżący w swoim wniosku zażądał udostępnienia informacji publicznej prostej oraz przetworzonej. Organ pismem z dnia 27 kwietnia 2010 r. udzielił skarżącemu niektórych z żądanych informacji, natomiast co do reszty podał, iż wymagają one przetworzenia i ich udostępnienie może nastąpić po wykazaniu przez skarżącego interesu prawnego. Oznacza to, że do tego momentu wniosek skarżącego w całości nie został rozpoznany. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., wydaną już po wniesieniu przedmiotowej skargi na bezczynność odmówiono skarżącemu udzielenia pozostałej części informacji wymagających przetworzenia. W tym momencie bezczynność ustała bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa - Podgórza w Krakowie w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie żądanej informacji publicznej, mimo że - co również przyznaje strona przeciwna - organ udzielił żądanej informacji publicznej oraz wydał decyzję odmowną po upływie terminów przewidzianych w art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2001 r., Nr 112, poz 1198 zezm.). Skoro w chwili rozpoznania skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Prezes Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie nie pozostaje już w bezczynności, to postępowanie sądowe w sprawie bezczynności stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Sąd bowiem, skoro organ w bezczynności już nie pozostawał, nie może zastosować trybu przewidzianego w art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), tzn. nie może zobowiązać organu do wydania w zakreślonym terminie aktu administracyjnego lub dokonania czynności. Nie oznacza to, że Sąd wypowiada się w kwestii motywów 4 odmownej decyzji Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie z dnia [...] czerwca 2010 r. Ocena legalności tej decyzji pozostaje poza granicami niniejszej sprawy. Skarga na tę decyzję nie mogła być rozpoznana w niniejszym postępowaniu mimo wniosku skarżącego o je łączne rozpoznanie ze skargą na bezczynność. Jak wyżej wskazano Sąd zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może wyjść poza granice sprawy, którą w niniejszym postępowaniu była wyłącznie bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie. Z tego też względu dołączona do akt sprawy skarga P.T z dnia 28 czerwca 2010 r. na decyzję Prezesa Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie z dnia [...] czerwca 2010 r. została zarejestrowana pod odrębną sygnaturą w celu nadania sprawie biegu. Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Określenie, iż umorzenie postępowania ma miejsce wówczas, gdy postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe wskazuje zarazem, że ujawnienie istnienia przyczyny umorzenia postępowania dotyczy okresu od wniesienia skargi, aż do rozstrzygania sprawy przez sąd. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której wyżej wskazana przyczyna umorzenia postępowania nie istniała w chwili wniesienia przez P.T powstała w trakcie postępowania, przed datą wydania w tej sprawie orzeczenia sądowego. Również w orzecznictwie sądowym przyjęto pogląd, że w przypadku skargi na zwłokę w załatwieniu sprawy, gdy sprawa została merytorycznie rozpoznana przez organ po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd, postępowanie sądowe podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (tak: postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 9 grudnia 2004 r., sygn. akt II SAB/Gd 46/03, LEX nr 203323; postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2004 r., sygn. akt II SAB/Gd 153/02, LEX nr 220349, postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 31 sierpnia 2006 r, sygn. akt l SAB/OI 3/06, LEX nr 237485). W tej sytuacji należało postępowanie sądowe umorzyć, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, póz. 1270), wedle którego sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn niż określone w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 cytowanej ustawy stało się bezprzedmiotowe (tak: postanowienie NSA w Warszawie z dnia 6 lipca 2006 r., l OSK 480/06, LEX nr 5 188512; postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 29 czerwca 2006 r., II SAB/Bk37/06, niepublikowane). Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o zwrot kosztów związanych z dochodzeniem praw do informacji publicznej w kwocie 200 zł oraz kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw jedynie w sytuacji uwzględnienia skargi przez sąd. Umorzenie postępowania nie stanowi uwzględnienia skargi (przypadki uwzględnienia skargi wymienione zostały w art. 145-150 cyt. ustawy). Umorzenie postępowania w niniejszej sprawie nie nastąpiło również z przyczyny określonej w art. 54 § 3 ustawy (tj. w wyniku uwzględnienia skargi przez organ), arii w przypadku określonym w art. 118 § 2 (dotyczącym postępowania mediacyjnego), stąd zwrot kosztów nie był również możliwy na zasadzie art. 201 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.