II SAB/Kr 76/21
PostanowienieWSA w Krakowie2022-01-11
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Darmoń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania w sprawie dochodzenia odszkodowania za posadowienie słupa i linii energetycznej, które nie zostało załatwione w postępowaniu administracyjnym, lecz powinno być rozpatrywane w trybie cywilnym, podlega odrzuceniu z powodu niewyczerpania trybu zaskarżenia przewlekłości organu administracji oraz braku właściwości sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu, jeśli nie została poprzedzona wniesieniem ponaglenia do właściwego organu, a także gdy postępowanie, którego dotyczy skarga, nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych, co ma miejsce w przypadku spraw o odszkodowanie za posadowienie słupa i linii energetycznej, które powinny być rozpatrywane w trybie cywilnym.Stan faktyczny
Skarżący P. L. wniósł skargę na przewlekłość postępowania Wójta Gminy I. – W. w sprawie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za posadowienie słupa i linii energetycznej. Organ administracji wskazał, że Wójt nie jest właściwy do prowadzenia takich postępowań, a sprawa powinna być rozpatrywana w trybie cywilnym. Sąd administracyjny wezwał skarżącego do uzupełnienia skargi poprzez przedstawienie dowodu na wyczerpanie trybu zaskarżenia przewlekłości, jednak skarżący nie wykazał prawidłowego wniesienia ponaglenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. L. na przewlekłość postępowania Wójta Gminy I. – W. w przedmiocie odszkodowania za posadowienie słupa i linii energetycznej postanawia: odrzucić skargę;
P. L. wniósł skargę na przewlekłość postępowania Wójta Gminy I. – W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za posadowienie słupa i linii energetycznej, którego nie zapłaciły [...] właścicielowi nieruchomości. Jak podaje skarżący PSE naruszają prawo własności, niszczą drzewostan i krzewy.
Organ wniósł o oddalanie skargi, bowiem przepisy kodeksu cywilnego nie uprawniają Wójta Gminy do prowadzenia postępowań o ustaleniu i wypłacie odszkodowań za posadowione na nieruchomościach słupy energetyczne czy też linie energetyczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu ze względu na niewyczerpanie trybu zaskarżenia przewlekłości organu administracji.
Stosownie do art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) – skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie z § 2 przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.
Według art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej Kpa) stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Zgodnie z § 3 ponaglenie wnosi się:
1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;
2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia.
Stosownie do art. 17 pkt 1 k.p.a. w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego – samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej.
Wniesienie skargi na przewlekłość, niepoprzedzone ponagleniem należy uznać za niedopuszczalne, co skutkuje jej odrzuceniem. Przedwczesność jest bowiem przypadkiem niedopuszczalności, o którym stanowi art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 maja 2019, II SAB/Kr 34/19, LEX nr 2654201, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2010, III SAB/Wa 14/10, LEX nr 565802, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 marca 2015, II SAB/Łd 16/15, LEX nr 1768679). Innymi słowy brak skorzystania przez stronę z instytucji ponaglenia, uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi na przewlekłość organu do sądu administracyjnego.
Zarządzeniem z dnia 20 kwietnia 2021 r (k - 5) skarżący został wezwany o uzupełnienie skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia przez przedstawienie dowodu , że przed wniesieniem skargi na przewlekłość Wójta Gminy I. W. wyczerpał tryb określony w art. 37 § 1 kpa to jest wniosła do organu wyższego stopnia ponaglenie na przewlekłe prowadzenie postępowania. Wbrew temu wezwaniu skarżący P. L. działający przez pełnomocnika – matkę E. L. złożył kserokopię "ponaglenia kolejnego" , skierowanego do Urzędu Gminy I. W. ( k - 13), zamiast do organu wyższego stopnia, stosownie do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Warunek ponaglenia nie został prawidłowo spełniony przez skarżącego.
Ponadto przedmiotowa skarga na przewlekłość Wójta Gminy I. – W. nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjny, określonej w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tj. w sprawach dotyczących wydania decyzji administracyjnej, niektórych postanowień w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym a także tzw. czynności materialno – technicznych. Natomiast jak wynika z przesłanych przez organ akt administracyjnych przedmiotem wniosku skarżącego skierowanego do organu administracji publicznej jest przyznanie odszkodowania za posadowienie na jego działce linii średniego napięcia ze słupem. Skarżący byli przez Wójta informowani, że tego typu żądanie nie może być dochodzone w postępowaniu administracyjnym, lecz jedynie na podstawie przepisów prawa cywilnego (pisma z dnia 29 stycznia 2019 r., 16 lipca 2019 r. i 12 maja 2021 r). Stanowisko to należy podzielić. W konsekwencji zaś – skoro skarga nie dotyczy przewlekłości w zakresie postępowania administracyjnego, to również skarga na taką przewlekłość nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Analogiczne stanowisko zajął WSA w Krakowie rozpoznając skargę na bezczynność do sygn. akt II SAB/Kr 487/19.
Wobec powyższego skarga wniesiona w niniejszej sprawie podległa odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U z 2019 r., poz. 2325).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło