II SAB/Kr 9/22
WyrokWSA w Krakowie2022-03-25
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Agnieszka Nawara-Dubiel, Monika Niedźwiedź
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, w której Skarb Państwa posiada pozycję dominującą, wykonująca zadanie publiczne w postaci dystrybucji gazu ziemnego, dopuściła się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, wykonująca zadanie publiczne w zakresie dystrybucji gazu ziemnego i będąca w posiadaniu informacji publicznej, dopuściła się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie odpowiedziała na wniosek w ustawowym terminie. Jednakże, ponieważ spółka udostępniła żądaną informację po wniesieniu skargi, a przed rozpoznaniem sprawy przez sąd, postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z omyłkowego zakwalifikowania wniosku, a nie ze złej woli.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. zwróciła się do Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o. (PSG) o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej infrastruktury gazociągowej. Po upływie terminu na odpowiedź, skarżąca wniosła skargę na bezczynność PSG do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. PSG przyznała, że wniosek został omyłkowo zakwalifikowany, ale niezwłocznie po wpływie skargi nadano wnioskowi prawidłowy bieg i udzielono informacji. Skarżąca potwierdziła otrzymanie informacji.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Polska Spółka Gazownictwa sp. z o.o. dopuściła się bezczynności, jednak bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 2. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania spółki do rozpoznania wniosku skarżącej. 3. Oddalono skargę w pozostałym zakresie. 4. Zasądzono od spółki na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędzia WSA Monika Niedźwiedź po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 marca 2022 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej K.-P. B. w K. M. P. oraz Prokuratora Prokuratury Rejonowej K.-K. w K. M. S. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność [...] Spółki Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] listopada 2021 r. I. stwierdza, że [...] Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą w T. dopuściła się bezczynności; bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania [...] Spółki Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą w T. do rozpoznania wniosku skarżącej; III. oddala skargę w pozostałym zakresie; IV. zasądza od [...] Spółki Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą w T. na rzecz skarżącej M. S. kwotę 100 (słownie: sto) , złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
M. S. pismem z dnia 10 listopada 2021 r. (doręczonym w dniu 12 listopada 2021 r.) zwróciła się do Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o. w T., w trybie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. 2176), o udostępnienie informacji publicznej w przedmiocie infrastruktury gazociągowej znajdującej się na działkach nr: [...] obr. N. H. - 2 w K. (gazociąg gs-25), [...] obr[...] w K. (gazociąg gs-50/63), [...] i [...] obr. [...] - [...] w K. (gazociąg gn-D-80), [...], o. - [...] w K. (gazociąg gs-80), [...], obr. N. H. - [...] w K. (gazociąg gs-150), 327 obr. [...] w K. (gazociąg gs-80), 327 obr. [...] w K. (gazociąg gs-150). Wnioskodawczyni sformułowała następujące pytania:
1. Czy wymienione gazociągi stanowią Państwa mienie?
2. Czy wymienione gazociągi są sprawne/używane?
3. Czy wymienione gazociągi są niesprawne/nieużywane?
4. Przez które wymienione gazociągi jest przesyłany gaz?
5. Czy wymienione gazociągi są urządzeniami, które są bezpieczne?
W dniu 3 stycznia 2022 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o. w T. w udostępnieniu żądanej informacji publicznej. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2, jak również art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Skarżąca wniosła o:
1. zobowiązanie Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o. z siedzibą w T. do rozpatrzenia złożonego wniosku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności,
2. stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,
3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości [...] zł,
4. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że do dnia sporządzenia skargi spółka nie odpowiedziała na wniosek.
Skarżąca wyjaśniła, że PSG sp. z o.o. jest podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt. 5 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, albowiem jak wynika z danych ujawnionych w KRS wyłącznym właścicielem PSG sp. z o.o., jest Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo (PGNiG). PGNiG jest spółką akcyjną w której Skarb Państwa posiada 71,88 % akcji. W konsekwencji Skarb Państwa poprzez PGNiG posiada pozycję dominującą w PSG sp. z o.o.
W dalszej kolejności skarżąca wskazała, że PSG sp. z.o.o. jest podmiotem, który wykonuje zadanie publiczne w postaci partycypacji w dostawie gazu ziemnego. Spółka jest operatorem systemu dystrybucji gazu ziemnego i odpowiada za transport gazu ziemnego do m.in. konsumentów, a tym samym wykonuje zadanie publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej (wyrok WSA w Lublinie z 8 października 2021 r., sygn. II SAB/Lu 79/21). Skarżąca przywołała poglądy wyrażone w orzecznictwie, że osoby prawne w tym spółki prawa handlowego, w których kontrolę sprawuje Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego są podmiotami, które zostały zobowiązane do udzielania informacji publicznych.
Odwołując się do Konstytucji RP skarżąca wskazała, że prawo dostępu do informacji publicznej stanowi jeden z filarów demokratycznego państwa prawnego, jak również jeden z jego "bezpieczników", albowiem w oparciu o to właśnie prawo obywatele mają możliwość zweryfikowania stanu Państwa zarówno w sensie formalnym (zakresu przestrzegania przepisów prawa), jak i materialnym (m.in. informacji na temat sytuacji majątkowej). PSG sp. z o.o. nie sprostała obowiązkowi rozpatrzenia wniosku skarżącej o udzielenie informacji publicznej. Spółka nie udzieliła skarżącej odpowiedzi w terminie określonym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej - tj. 14 dni oraz naruszyła art. 13 ust. 2 ww. ustawy poprzez nie poinformowanie skarżącej o niemożliwości udzielenia informacji publicznej w terminie 14 dni, jakkolwiek również nie udzieliła w ogóle informacji publicznej, której dotyczył wniosek skarżącej.
W świetle powyższego, PSG sp. z o.o. dopuściła się bezczynności, a opisana bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. W demokratycznym państwie prawnym - a takim jest Rzeczpospolita Polska - nie może być miejsca dla arbitralnych i wyjętych poza nawias prawa działań władzy publicznej w tym spółek należących do Skarbu Państwa.
Polska Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. w odpowiedzi na skargę wniosła o umorzenie postępowania. W przypadku uwzględnienia skargi wniosła o stwierdzenie, że bezczynność PSG nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a także o nieuwzględnienie wniosku o zasądzenie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej.
Spółka przyznała, że pismem z dnia 10 listopada 2021 r. skarżąca skierowała żądanie o udostępnienie informacji publicznej w przedmiocie infrastruktury gazowej wymienionej we wniosku. Wniosek wpłynął do spółki w dniu 12 listopada 2021 r. Wniosek został omyłkowo zakwalifikowany przez komórkę merytoryczną jako jedna ze spraw dotyczących technicznej informacji o sieci, wymagająca pozyskania opinii od właściwiej Gazowni (jednostki terenowej PSG). Udzielenie informacji publicznej jest określone szczególnym trybem postępowania, w szczególności konieczności konsultacji komórki merytorycznej z komórką organizacyjno-prawną, nadzorującą proces udzielenia informacji, w tym termin jej udzielenia. Tryb ten w przedmiotowym przypadku został omyłkowo pominięty.
Niezwłocznie po wpływie skargi sprawie nadano prawidłowy bieg jako wniosek o udzielenie informacji publicznej. W wyniku rozpatrzenia wniosku, pismem z dnia 10 stycznia 2022 r. nadanym listem poleconym w dniu 12 stycznia 2022 r. udzielono informacji objętych wnioskiem. Skarżąca potwierdziła udostępnienie informacji publicznej w piśmie z dnia 17 stycznia 2022 r. W związku z powyższym postępowanie ze skargi na bezczynność stało się bezprzedmiotowe, a co za tym idzie podlega umorzeniu.
Na wypadek uznania przez Sąd, że pomimo rozpatrzenia wniosku skarżącej, skarga podlega uwzględnieniu, spółka wniosła o stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wniosek taki uzasadniony jest okolicznościami sprawy, w tym w szczególności tym, że brak realizacji wniosku wynikał z błędnej kwalifikacji wewnętrznej wniosku, a okres bezczynności nie miał charakteru rażącego. Spółka nie negowała swojego zobowiązania do udzielenia informacji publicznej.
Spółka zwróciła się również o nieuwzględnienie wniosku o przyznanie na rzecz skarżącej od PSG sumy pieniężnej. Zasądzenie takiej sumy nie zostało w żaden sposób uzasadnione. W orzecznictwie wskazuje się, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Dlatego we wniosku o przyznanie sumy pieniężnej skarżący winien uzasadnić szkodę wywołaną bezczynnością organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że Sąd mając na uwadze treść art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 dalej w skrócie: "p.p.s.a.") rozpoznał sprawę w trybie uproszonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Według art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 1b - sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego; § 2 art. 149 p.p.s.a. stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
W kontrolowanej sprawie skarżąca domagała się udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, dalej jako: "u.d.i.p."). Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Spółka, jako podmiot realizujący zadania publiczne w zakresie dystrybucji gazu ziemnego, stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. jest zobowiązana do udzielania informacji publicznej. Spółka jest operatorem systemu dystrybucyjnego gazu w Polsce. Jak wynika z informacji zamieszczonych na stronie internetowej spółki ([...]) kluczowym zadaniem Spółki jest niezawodny i bezpieczny transport paliw gazowych siecią dystrybucyjną na terenie całego kraju bezpośrednio do odbiorców końcowych oraz sieci innych operatorów lokalnych. Do zadań PSG należy prowadzenie ruchu sieciowego, rozbudowa, konserwacja oraz remonty sieci i urządzeń, dokonywanie pomiarów jakości i ilości transportowanego gazu. Jednocześnie należy wskazać, że Polska Spółka Gazownictwa sp. z o.o. jest największą spółką Grupy Kapitałowej PGNiG. W skład Grupy Kapitałowej PGNiG wchodzi PGNiG S.A. oraz spółki bezpośrednio oraz pośrednio zależne od PGNiG S.A. (PGNiG S.A. jest jedynym udziałowcem Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o.). Z kolei Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A. z siedzibą w W. została umieszczona w "Wykazie spółek o istotnym znaczeniu dla gospodarki państwa" (poz. 23) stanowiącym załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 września 2021 r. w sprawie określenia wykazu spółek o istotnym znaczeniu dla gospodarki państwa (Dz.U. poz. 95) wydanym w oparciu o delegację zawartą w art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz. U. z 2021 r., poz. 1933). W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że Polska Spółka Gazownictwa realizuje zadania publiczne z zakresu bezpieczeństwa energetycznego, a więc zadania mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotne z punktu widzenia celów państwa. Działalność Spółki dotyczy zatem spraw publicznych.
Nie jest również kwestią sporną to, czy żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wskazując, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu. Na gruncie przepisów ustawy, w doktrynie i orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie tych kompetencji, jak również odpowiednio taka wiadomość, która odnoszona jest do wyżej wskazanych organów władzy publicznej, jednostek organizacyjnych i innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02). Skarżąca domagała się udzielenia informacji w zakresie własności posadowionych na wskazanych działkach gazociągów, ich stanu technicznego oraz użytkowania. Tak zakreślony przedmiot odpowiada zakresowi informacji publicznej.
Skoro zatem obie przesłanki udostępnienia informacji publicznej zostały spełnione, oczywistym jest, że organ, do którego skierowano przedmiotowy wniosek, winien był podjąć działania prawem przewidziane w celu jego załatwienia.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku, i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują.
Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji.
Przechodząc do analizy niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że organ nie podjął, w reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, przepisanego regulacjami u.d.i.p. działania, pozostawał zatem wobec tego wniosku w bezczynności i bezczynność ta trwała również w momencie wniesienia skargi do sądu. Usprawiedliwieniem zaistniałej sytuacji nie może być wskazane przez organ mylne zinterpretowanie charakteru pisma i skierowanie go do załatwienia w odrębnej procedurze. Treść wniosku nie pozostawiała wątpliwości co do trybu w jakim skarżąca domaga się udzielenia informacji, albowiem wprost odwołano się do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Dalej wypada zauważyć, że organ po zapoznaniu się ze złożoną skargą odszukał wniosek i udzielił niezwłocznie wyczerpującej odpowiedzi na postawione w piśmie pytania. Skarżąca powyższej okoliczności nie zakwestionowała. Przy rozpoznaniu skargi na bezczynność decydujący jest nie tylko stan faktyczny w dacie wniesienia skargi ale również z momentu orzekania przez sąd administracyjny. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeżeli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej wykonania. W sytuacji wydania przez organ administracji aktu lub dokonania czynności już po wniesieniu skargi na bezczynność organu, a przed jej rozpoznaniem przez sąd, postępowanie staje się bezprzedmiotowe. W związku z powyższym, postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie o bezczynność organu w przedmiocie udzielenia wnioskowanej informacji publicznej stało się bezprzedmiotowe i Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zobowiązany był do jego umorzenia.
Jednocześnie należy wskazać, że podjęcie przez organ stosownego działania w toku postępowania sądowego, po wniesieniu skargi na bezczynność, nie zwalnia sądu z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Nie każde bowiem naruszenie prawa wskutek bezczynności organu (podmiotu zobowiązanego) będzie naruszeniem rażącym. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, iż dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14 i w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Po 69/13). W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie sposób mówić o rażącym naruszeniu prawa. Nieudostępnienie w terminie wnioskowanej informacji nie stanowiło przejawu złej woli organu, lecz było wynikiem omyłkowego zakwalifikowania wniosku skarżącej do odrębnego trybu jego załatwienia. Organ jednak niezwłocznie po wniesieniu skargi udostępnił wnioskowane informacje.
Odnosząc się do żądania skarżącej przyznania sumy pieniężnej w wysokości [...] zł wypada zauważyć, że orzecznictwie przyjmuje się, że przyznanie stronie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., stanowi szczególny instrument, który poza funkcją dyscyplinującą ma na celu zadośćuczynienie stronie, której prawa w postępowaniu zostały naruszone. Powyższe nie jest tożsame z funkcją odszkodowawczą i zasądzenie sumy pieniężnej na tej podstawie nie wiąże się z określeniem materialnego wymiaru szkód poniesionych ewentualnie przez stronę. Charakter tego środka - skutkującego nie tylko obciążeniem finansowym dla organu, ale przysporzeniem finansowym na rzecz strony - jest bliższy zadośćuczynieniu, gdyż związany jest nie z wielkością rzeczywistych szkód, poniesionych przez nią w związku z bezczynnością lub przewlekłością, ale rozmiarem naruszenia jej praw przez bezprawne zachowanie organu (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 31 marca 2021 r., sygn. akt II SAB/Go 17/21). Spółka nie uchylała się od obowiązku udostępnienia informacji publicznej i zadośćuczyniła wnioskowi niezwłocznie po zapoznaniu się z treścią skargi. Wyjaśniła również, że przyczyny braku odpowiedzi w zakreślonym ustawą terminie. W tych okolicznościach Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia żądania skarżącej i przyznania jej sumy pieniężnej.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu uiszczonego przez skarżącą.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło