II SO/Kr 13/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ś. o wymierzenie Dyrektorowi Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w K. grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią i aktami sprawy postanawia: I. wymierzyć Dyrektorowi Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im[...] w K. grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych; II. zasądzić od Dyrektora Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w K. na rzecz M. Ś. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 5 października 2021 r. M. Ś. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie Dyrektorowi Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im[...] w K. grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią i aktami sprawy, domagając się również zasądzenia kosztów postępowania. Podniósł, że 5 lipca 2021 r. złożył za pośrednictwem poczty elektronicznej wniosek o udostępnienie informacji publicznej przez Dyrektora Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im[...] w K. . W dniu 18 sierpnia 202lr. skierowana została skarga na bezczynność organu do Sądu za pośrednictwem organu, korzystając z poczty elektronicznej. Skarga została podpisana tzw. podpisywarką. Wnioskodawca podkreślił, że do dnia złożenia wniosku skarga nie została ona przekazana do Sądu. Wszystkie wiadomości były wysyłane na adres mailowy szkoły znajdujący się w [...].pl. Szkoła nie posiada skrytki ePUAP. W odpowiedzi na wniosek strona przeciwna wniosła o nie obciążanie organu grzywną z powodu braku przekazania skargi na bezczynność wraz z odpowiedzią na nią. Zwrócono uwagę, że na funkcji organu doszło do zmian osobowych - S. C. został powołany na stanowisko Dyrektora placówki w dniu 11 października 2021 r. Organ o istnieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej dowiedział się z wniosku o nałożenie grzywny. Podkreślono, że organ podejmuje działania mające na celu wypełnić ciążące na nim obowiązki wynikające z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dalej podkreślono, że organ nie jest podmiotem prawa administracyjnego jako takiego, bowiem działa w ramach Caritas Archidiecezji Krakowskiej, na podstawie nadanego przez ten podmiot statutu, jak i podlega władzy kościelnej - w tym przypadku Arcybiskupa Krakowskiego. Wobec niniejszego, świadomość organu o istnieniu obowiązków wynikających z ustawy o dostępie informacji publicznej pozostawało na innym poziomie aniżeli poziom, który oczekuje się od organu administracji publicznej. Zatem brak udzielenia żądanej informacji, brak przekazania skargi na przewlekłe prowadzenie sprawy nie był wynikiem złej woli (czy wręcz zamiaru) organu, a brakiem informacji o istnieniu takiego prawnego obowiązku. Mając na uwadze niniejsze, organ wniósł o umorzenie postępowania (w przypadku wykonania żądanych czynności przez skarżącego) a alternatywnie wskazał, iż zachodzą przesłanki do zmiarkowania wnioskowanej grzywny w taki sposób, iż nie zostanie ona nałożona w żadnej wysokości. W sekretariacie Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ustalono, że skarga M. Ś. na bezczynność Dyrektora Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im[...] z N. w K. wpłynęła w dniu 25 listopada 2021 r., a została wysłana w dniu 19 listopada 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. -oznaczana dalej jako p.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Jak stanowi art. 54 § 2 p.p.s.a., organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi do sądu, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r. przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5 167,47 zł, a zatem górna granica grzywny wynosi 51 674,7 zł. Celem tego przepisu jest dyscyplinowanie organów do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. lub w przepisach szczegółowych. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058; dalej ustawa powoływana jako u.d.i.p.) przekazanie akt i odpowiedzi na skargę w zakresie udostępnienia informacji publicznej następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Z przedstawionych regulacji prawnych jednoznacznie wynika, że podmiot, za pośrednictwem którego kierowana jest dla sądu administracyjnego skarga w przedmiocie dostępu do informacji publicznej jest bezwzględnie obowiązany przekazać to pismo sądowi wraz z kompletem akt sprawy w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi (art. 21 pkt 1 u.d.i.p.). W orzecznictwie podkreśla się, że grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter nie tylko dyscyplinujący, ale również represyjny. Jednocześnie podkreśla się, że wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest obligatoryjne. Użycie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, iż sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi (postanowienie NSA z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. I OZ 841/11, LEX nr 1069754). W okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku organu o niewymierzanie grzywny Jak wynika z dokumentów dołączonych do wniosku skargę doręczono organowi w dniu 18 sierpnia 2021 r., a zatem piętnastodniowy termin do jej przekazania do sądu upływał 2 września 2021 r. Skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy przesłano 19 listopada 2021 r. Opóźnienie w przekazaniu skargi przekroczyło więc dwa miesiące. Nie stanowi usprawiedliwienia dla tego opóźnienia fakt zmian osobowych na stanowisku Dyrektora Katolickiego Liceum Ogólnokształcącego im[...] w K. . To Dyrektor (a nie osoba piastująca to stanowisko) jest organem zobowiązanym do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz przesyłanie skarg w tych sprawach do sądu administracyjnego. Rzeczą organu jest zapewnienie sprawnego i nieprzerwanego funkcjonowania niezależnie od zmian personalnych na tym stanowisku. Podobnie twierdzenie, że o skardze na bezczynność organ dowiedział się dopiero z treści niniejszego wniosku po jego przesłaniu przez WSA nie stanowi okoliczności łagodzącej. Skarżący zaznaczył, że korzystał z adresu e-mail szkoły umieszczonego w rejestrze szkół i placówek oświatowych. Sąd z urzędu ustalił, że ten sam adres e-mail widnieje na stronie internetowej szkoły w zakładce "kontakt". Brak jest usprawiedliwienia dla zaniedbywania przez organ zapoznawania się z treścią wiadomości przychodzących na adres internetowy, który sam ten organ podał jako adres do kontaktu. Najistotniejszą jednak okolicznością, która miała wpływ na wysokość zasądzonej grzywny jest fakt, że od momentu doręczenia organowi odpisu wniosku tj. od 21 października 2021 r. (organ tę datę wskazuje jako moment dowiedzenia się o istnieniu skargi) do momentu przesłania jej do WSA (19 listopada 2021 r.) minął okres 29 dni - co samo w sobie niemal dwukrotnie przekracza ustawowy termin do przesłania skargi. Tymczasem w odpowiedzi na wniosek organ zobowiązał się do jak najszybszego przekazania skargi. Z tego względu nie mogły wpłynąć na zmniejszenie wysokości grzywny zawarte w odpowiedzi na wniosek twierdzenia, że "świadomość organu o istnieniu obowiązków wynikających z ustawy o dostępie informacji publicznej pozostawało na innym poziomie aniżeli poziom, który oczekuje się od organu administracji publicznej". Odpowiedź na wniosek w niniejszej sprawie sporządził fachowy pełnomocnik organu, który winien poinformować swojego mocodawcę zarówno o obowiązkach wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i o konsekwencjach niewypełnienia tych obowiązków w terminie. Fakt, że – jak podnosi się w odpowiedzi na wniosek – organ "podlega władzy kościelnej - w tym przypadku Arcybiskupa Krakowskiego" w żadnym wypadku nie zwalnia go z obowiązku przestrzegania powszechnie obowiązującego prawa i nie usprawiedliwia jego łamania. Dlatego orzeczona grzywna w wysokości 1000 zł, mając na uwadze maksymalne progi zawarte w art. 154 § 6 w zw. z art. 55 § 1 p.p.s.a. oraz wskazane wyżej okoliczności spełni cele, dla jakich winna być orzekana, zarówno cechując się adekwatną karą za konkretne wyżej opisane zaniechanie, jak i skutkować będzie prewencyjnie na przyszłość w celu usunięcia zaniechania w przedmiocie przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.