II SO/Kr 304/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski ( sprawozdawca ) Sędziowie NSA: Izabela Dobosz Stanisław Biernat po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2004 r. na posiedzeniu niejawnym żądania sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w przedmiocie wyłączenia ich od rozpoznania sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] znak: [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości postanawia wyłączyć sędziów M. E., S. B., J. S., M. W., L. Z., J. S., M. K., B. W., S. S., H. R., A. L., M. P., M. S., R. B., R. S., Z. C., K. W., K. J., oraz asesorów J. Z., E. W., M. J., M. N. od rozpoznania sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] znak: [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości. Wymienieni w sentencji postanowienia Sędziowie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie oraz sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, jak również asesorzy tego Sądu złożyli żądanie wyłączenia ich od rozpoznania skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] (znak: Nr [...]) w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości bowiem przedmiotem sprawy jest decyzja wywłaszczająca nieruchomość na potrzeby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Postanowieniem z dnia 6.05.2004 r. (sygn. akt OW 51/04) Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 22 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.) wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie do rozpoznania powyższego żądania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Art. 19 p.o.p.s.a stanowi m. in., że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Swoje żądanie wyłączenia sędziowie i asesorzy orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie uzasadnili tym, że przedmiotem sprawy wywołanej skargą M. M. jest decyzja wywłaszczająca nieruchomość na potrzeby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Treść przepisu art. 19 p.o.p.s.a., mówiąc o "stosunku osobistym", nie precyzuje co należy pod tym pojęciem rozumieć, a w szczególności, czy stosunek służbowy jaki łączy sędziów i asesorów z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie może być także stosunkiem osobistym o którym mowa w cytowanym przepisie. Uregulowanie zawarte w art. 19 p.o.p.s.a., jest identyczne jakie zawiera art. 49 kpc. Należy więc przyjąć, że posługując się tak nieostrym pojęciem jakim jest pojęcie stosunku osobistego, ustawodawca w sposób świadomy wykładnię tego przepisu w najszerszym zakresie pozostawił orzekającemu sądowi. Przy wykładni tego przepisu nie można pominąć, że zawiera on dwie podstawy wszczęcia postępowania w przedmiocie wyłączenia sędziego, pierwszą to taką w którym z żądaniem wyłączenia występuje sędzia, i drugą, gdy wniosek taki składa strona. Ustawodawca więc wyraźnie odróżnia żądanie, od wniosku - przy tej samej przesłance, gdy między sędzią "a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego". Z woli więc ustawodawcy inne rygory wyznaczył on wnioskowi strony a inne żądaniu sędziego, przy czym w tym drugim przypadku są one znacznie łagodniejsze niż pierwszym. Powyższe wstępne rozważania pozwalają przyjąć, że wniosek sędziów i asesorów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie należy uznać za uzasadniony. Wprawdzie sędziów i asesorów z sądem łączy stosunek służbowy, lecz w niniejszym konkretnym przypadku ten stosunek służbowy może przenosić się na stosunek osobisty, który może wywołać "wątpliwości co do bezstronności sędziego" wszak w sprawie chodzi o wywłaszczenie nieruchomości na potrzeby sądu, a za tymi potrzebami może się kryć polepszenie warunków pracy sędziów, a więc ten stosunek służbowy w pewnym zakresie może zamienić się w stosunek osobisty o jakim mowa w art. 19 p.o.p.s.a. Ustawodawca swoim uregulowaniem ocenę, czy w danej sytuacji sędzia będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie pozostawił przede wszystkim sędziemu, przy czym kontroli sądu poddał jedynie weryfikację tej jego subiektywnej oceny nie zakreślając żadnych kryteriów ustawowych. W tym właśnie zakresie dokonując kontroli zgłoszonych żądań, uznał je Sąd w składzie orzekającym za uzasadnione co w konsekwencji na podstawie art. 22 p.o.p.s.a. prowadzi do orzeczenia zawartego w sentencji.