III SA/Kr 1024/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Teatru [...] w K o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Teatru [...] w K na decyzję Zarządu Województwa z dnia 24 maja 2012r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania otrzymanego ze środków europejskich postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia 24 maja 2012r. Nr [...] Zarząd Województwa utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] 2012r. Nr [...], którą zobowiązano Teatr [...] w K do zwrotu środków europejskich w wysokości 568.673,53 zł udzielonych umową Nr [...] o dofinansowanie Projektu pod nazwą "[...]" z dnia 15 stycznia 2010r., przez pomniejszenie kolejnej płatności na rzecz beneficjenta o kwotę podlegającą zwrotowi wraz z odsetkami liczonymi do dnia zatwierdzenia wniosku o płatność, na którym dokonane zostanie pomniejszenie. W skardze na powyższą decyzję Zarządu Województwa z dnia 24 maja 2012r., strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, które, jej zdaniem, winno skutkować wypłatą na rzecz Teatru całej kwoty objętej pomniejszeniem, tj. 568.673,53 zł. Strona skarżąca wyjaśniła, iż stanowi samorządową instytucją kultury, która działa na podstawie i w granicach przyjętego planu finansowego. Oznacza to ścisłe związanie wydatków tej jednostki z góry określonymi celami oraz brak możliwości zmiany przeznaczenia poszczególnych funduszy. Strona skarżąca wskazała, iż jest w trakcie realizacji inwestycji o znacznej wartości, a zamierzenie to jest jednocześnie przeznaczone dla dobra ogółu – propagowania kultury i sztuki. Strona skarżąca podniosła, iż z podstawowej wiedzy na temat obrotu gospodarczego wynika, że wstrzymanie płatności na rzecz wykonawcy robót budowlanych musi skutkować w krótszej lub dłuższej perspektywie odstąpieniem od prowadzonych prac. Oznacza to, że brak wstrzymania zaskarżonej decyzji, przy jednoczesnym braku możliwości pozyskania przez Teatr środków z innych źródeł (z uwagi np. na brak możliwości spieniężenia jakiegokolwiek majątku) skutkował będzie wstrzymaniem inwestycji, mimo, że jest ona na końcowym etapie realizacji. To zaś może spowodować utratę lub uszkodzenie już wykonanych robót budowlanych oraz powstanie dalszej szkody w majątku Teatru w przypadku skierowania wobec niego uzasadnionych roszczeń wykonawcy. Strona skarżąca podała również, iż wykonanie zaskarżonej decyzji polegające na pomniejszeniu należnych wpłat o 10%, skutkować będzie paraliżem działalności Teatru z uwagi na utratę płynności finansowej. Wyegzekwowanie więc kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność wstrzymania planów Teatru i drastycznego ograniczenia jego oferty kulturalnej. Ponadto strona skarżąca zwróciła uwagę, że według art. 207 ust. 4 i 5 ustawy o finansach publicznych, w przypadku niezwrócenia środków w terminie beneficjent podlega wykluczeniu z możliwości pozyskania dofinansowania w przyszłości przez okres trzech lat i podlega wpisowi do rejestru wykluczonych. Zdaniem strony skarżącej, w sprawie oczywistym jest, że pomniejszenie należnych Teatrowi kwot skutkować będzie wspomnianymi negatywnymi konsekwencjami w zakresie m.in. realizacji inwestycji oraz rozliczenia dokonanych robót, a także niemożności realizacji przedsięwzięć zgodnie planem finansowym. Strona skarżąca podniosła także, iż w analogicznej sprawie, zakończonej wydaniem przez Zarząd Województwa decyzji z dnia [...] 2012r. Nr [...], utrzymującej decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] 2011r. Nr [...], organ wydał w dniu [...] 2012r. postanowienie o wstrzymaniu w całości wykonania obu w/w decyzji. Zdaniem strony skarżącej, ponieważ stan faktyczny i prawny obu spraw jest tożsamy, a stan finansowy Teatru oraz stan prowadzonych prac zasadniczo nie uległy zmianie w stosunku do stanu jaki istniał w momencie wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania, daje to podstawy do wydania analogicznego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 14 września 2012r., sygn. akt III SA/Kr 1024/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Zarządu Województwa z dnia 24 maja 2012r. W ocenie Sądu, strona skarżąca wykazała, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki w dziedzinie szeroko zakrojonego planu finansowego. Sąd uznał, iż przyjęte zobowiązania finansowe, inwestycje i plany kulturalne istotnie mogą być zagrożone w przypadku konieczności wykonania zaskarżonej decyzji (pomniejszenia wpływu ze środków europejskich). Zdaniem Sądu, istotne znaczenie ma przy tym okoliczność, iż wpływy ze środków Unii Europejskiej stanowią dla Teatru znaczną część dochodów, w oparciu o które prowadzą działalność. Po rozpoznaniu zażalenia Zarządu Województwa, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 stycznia 2013r., sygn. akt II GZ 496/12 uchylił powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż stwierdzenia WSA w Krakowie, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, są dość ogólnikowe, gdyż Sąd ten powołując się na okoliczności wskazane we wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie dokonał ich analizy, ani też nie skonkretyzował na czym miałyby polegać trudne do odwrócenia skutki o jakich mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. NSA zaznaczył przy tym, iż wstrzymanie wykonania decyzji polega jedynie na pomniejszeniu kolejnej płatności dotyczącej inwestycji określonej w umowie o dofinansowanie, która to płatność nie mogła być przeznaczona na żadne inne cele związane z ogólną działalnością Teatru. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA w Krakowie winien rozważyć, czy i w jakim zakresie brak środków określonych w zaskarżonej decyzji wpłynie na realizację inwestycji określonej w umowie o dofinansowanie, czy spowoduje wstrzymanie tej inwestycji i czy ewentualnie takie wstrzymanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki, bądź też czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił natomiast zarzutów zawartych w zażaleniu, iż zaskarżona decyzja została już wykonana, gdyż Instytucja Zarządzająca dokonała już pomniejszeń płatności określonych w tej decyzji, a zatem wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji stał się bezprzedmiotowy. NSA wskazał, iż wstrzymanie decyzji zawsze odnosi się do określonego (dobrowolnego bądź przymusowego) działania po stronie podmiotu zobowiązanego, którego obowiązki zostały określone w takiej decyzji. Natomiast w niniejszej sprawie brak jest jakiegokolwiek (dobrowolnego bądź przymusowego) działania ze strony Teatru, które doprowadziłoby do wykonania decyzji, a jedynie organ zaniechał wypłaty środków określonych w zaskarżonej decyzji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skutkiem wstrzymania zaskarżonej decyzji byłby więc w tej sytuacji obowiązek wypłaty określonych w decyzji środków i utrzymanie tego stanu rzeczy do czasu merytorycznego rozpoznania skargi przez Sąd I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Wnioskujący musi dokładanie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie sądu (postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2005r., sygn. akt II OZ 201/05). Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca również uwagę, że to do obowiązków skarżącego należy wskazanie konkretnego niebezpieczeństwa lub konkretnej szkody, mogących powstać na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. Nie można bowiem przyjąć, że w sytuacji, gdy skarżący nie wskazuje we wniosku ani na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tych przesłanek w ogóle nie uzasadnia, to obowiązkiem sądu jest poszukiwanie tych okoliczności (postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009r., sygn. akt II FZ 39/09). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż strona skarżąca nie wykazała, że z wykonaniem zaskarżonej decyzji wiąże się niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona skarżąca ograniczyła się do stwierdzenia, iż brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie wstrzymaniem inwestycji, mimo że jest ona na końcowym etapie realizacji. To zaś może spowodować utratę lub uszkodzenie już wykonanych robót budowlanych oraz powstanie dalszej szkody w majątku Teatru w przypadku skierowania wobec niego uzasadnionych roszczeń wykonawcy. Strona skarżąca nie przedstawiła jednak żadnego opisu negatywnych następstw wykonania decyzji, mimo że w postanowieniu z dnia 8 stycznia 2013r., sygn. akt II GZ 496/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż zakres badania skutków wykonania zaskarżonej decyzji należy ograniczyć do wpływu na realizację określonej w umowie o dofinansowanie inwestycji. Mimo otrzymania w/w postanowienia strona skarżąca nie uzupełniła uzasadnienia swojego wniosku. Zdaniem Sądu, okoliczność zwrotu udzielonego dofinansowania nie stanowi sama w sobie przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, zaś samo twierdzenie strony skarżącej, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające. Strona skarżąca winna była bowiem poprzeć swoje twierdzenia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej, czego jednak nie uczyniła. Sąd zwraca przy tym uwagę, iż przedmiotowa inwestycja została skutecznie ukończona w 2012r., co dodatkowo wskazuje na brak wystąpienia w sprawie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków związanych z potencjalnym przerwaniem budowy. Odnosząc się z kolei do argumentu, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie paraliżem działalności Teatru w 2012r. z uwagi na utratę płynności finansowej, należy stwierdzić, iż argument ten stał się bezprzedmiotowy z powodu upływu czasu. Strona skarżąca nie wykazała bowiem, że dotyczy on także kolejnego, 2013 roku. Również argument, że wpisanie Teatru do rejestru podmiotów wykluczonych może spowodować nieodwracalne konsekwencje dla jednostki, nie mógł zostać uwzględniony, gdyż jest to okoliczność niezwiązana bezpośrednio z możliwością realizacji inwestycji, a w związku z tym nie może być uznana za okoliczność spełniającą przesłankę warunkującą wstrzymanie wykonania aktu w niniejszej sprawie. Natomiast postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011r., sygn. akt II GZ 36/11, na które powołała się strona skarżąca, zostało wydane w innej sprawie i nie wiąże Sądu. Skoro więc strona skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej przez zaskarżoną decyzję znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków – na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 61 § 5 p.p.s.a. – Sąd orzekł jak w sentencji.