III SA/Kr 1045/13

WyrokWSA w Krakowie2013-12-12

Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Maria Zawadzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie miejsca stałego pobytu przez małoletnie dzieci, spowodowane przemocą w rodzinie, może być podstawą do ich wymeldowania, jeśli nie podjęto wystarczających kroków prawnych w celu umożliwienia im powrotu do lokalu?
Ratio decidendi
Opuszczenie miejsca stałego pobytu przez małoletnie dzieci, spowodowane przemocą w rodzinie, nie może stanowić samoistnej podstawy do ich wymeldowania, jeśli nie zostało ono dobrowolne i trwałe. Organ administracyjny, oceniając trwałość opuszczenia, powinien uwzględniać okoliczności powstałe po jego faktycznym zaistnieniu, w tym próby powrotu do lokalu oraz działania prawne zmierzające do odzyskania prawa własności nieruchomości, które mogłyby umożliwić dzieciom zamieszkanie w miejscu zameldowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania małoletnich dzieci z miejsca stałego pobytu. Wójt Gminy wydał decyzję o wymeldowaniu na wniosek ojca, uznając, że dzieci na stałe opuściły budynek mieszkalny. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że opuszczenie domu nastąpiło w wyniku nagannego zachowania ojca, ale po trzech latach nabrało cech dobrowolności i trwałości. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę matki, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy przez WSA z uwzględnieniem jego wykładni.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji (Wójta Gminy L.) i określa, że uchylone decyzje nie mogą być wykonywane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner (spr.) Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Maria Zawadzka Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi I. B. na decyzję Wojewody z dnia 19 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. określa, że uchylone decyzje nie mogą być wykonywane, III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz adwokata F. W., Kancelaria Adwokacka ul. [....] kwotę 420 (słownie: czterysta dwadzieścia) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 672/12 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2011r. sygn. akt III SA/Kr 640/11 oddalający skargę I. B. na decyzję Wojewody z 19 kwietnia 2011r. nr [....] w przedmiocie wymeldowania małoletnich dzieci tj. P. B., S. B. oraz B. B. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [....] 2011 r. znak sprawy [...] Wójt Gminy L., działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U.2000.993 ) , dalej zwanej ustawą , oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2000.1071) zwany dalej K.p.a., na wniosek M. B. orzekł o wymeldowaniu jego małoletnich dzieci tj. P. B. ur. dnia [...] 1995r. , S. B. ur. dnia [....] 1998r. oraz B. B. ur. dnia [...] 2000r. - z pobytu stałego z budynku mieszkalnego w miejscowości S. W. [...]. We wniosku o wymeldowanie swoich dzieci, wnioskodawca zaznaczył, że dzieci od dwóch lat zamieszkują wraz z matką I. B. w K. przy ul. [...]. Z aktu notarialnego dołączonego do wniosku wynikało , że zakupiona w dniu 26 czerwca 1998 r. nieruchomość w S. W. zabudowana budynkiem mieszkalnym oznaczona numerem [...] stanowi majątek odrębny M. B. Z kolei przedmiotowa nieruchomość została sprzedana przez wnioskodawcę w dniu 23 sierpnia 2010r. M. i S. K. Przesłuchana w toku prowadzonego postępowania M. K. zeznała , że dom w chwili zakupu był opuszczony, a w budynku od dwóch lat nikt nie mieszkał , nie było w nim żadnych rzeczy pozostawionych przez poprzednich lokatorów , a nadto , że nikt nie poinformował o zameldowaniu w tym budynku na pobyt stały małoletnich dzieci poprzedniego właściciela. M. K. oświadczyła, że budynek ten w obecnej chwili nie nadaje się do zamieszkania, nie ma tam nawet podłączonej energii elektrycznej. Skarżąca , jako przedstawiciel ustawowy małoletnich dzieci zeznała , że dzieci P., S. i B. nie zamieszkują w budynku S. W. [...] od września 2009 r. ; S. i B. mieszkają z nią w K. przy ul. [....], natomiast P. przebywa obecnie w domu dziecka w K. Właściciele, którzy wynajmują jej lokal mieszkalny, na podstawie umowy najmu na czas określony do września 2011 r., nie wyrażają zgody na zameldowanie dzieci pomimo, że tam wraz z nią zamieszkują. Skarżąca oświadczyła, iż do opuszczenia budynku w S. W. wraz z dziećmi została zmuszona ze względu na przemoc ze strony męża. Skarżąca dwukrotnie próbowała wrócić do domu w S. W., ale podczas drugiej wizyty mąż zabrał jej klucze do budynku i nie miała już możliwości powrotu. Ponadto skarżąca oświadczyła, że w Sądzie Rejonowym w L. został złożony pozew o unieważnienie umowy sprzedaży nieruchomości w S. W. Orzekając o wymeldowaniu małoletnich dzieci organ przyjął za udowodnione, że skarżąca wraz z dziećmi wyprowadziła się z budynku w miejscowości S. W. [...], zabierając ze sobą wszystkie rzeczy należące do niej i do dzieci i od około dwóch lat w tym domu nie mieszkają. Synowie mieszkają wraz z matką w K., natomiast córka P. przebywa w domu dziecka w K. i tam jest zameldowana na pobyt czasowy. Organ przyjął również za udowodnione, że budynek mieszkalny w S. W. [...] od dnia 23 sierpnia 2010 r. nie jest już własnością wnioskodawcy - ojca małoletnich dzieci , który sprzedając przedmiotowa nieruchomość wymeldował się uprzednio z pobytu stałego w tym budynku w dniu 18 sierpnia 2010 r. Wójt Gminy L. ustalił także, iż opuszczenie budynku przez skarżącą i małoletnie dzieci P., S. i B. wynikało z przemocy w rodzinie, stosowanej przez wnioskodawcę wobec żony i dzieci , co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] 2004 r. , sygn..akt [....], na mocy którego ograniczono M. B. władzę rodzicielską nad jego małoletnimi dziećmi. Ponadto organ ustalił , że Sąd Okręgowy w N. S. wyrokiem z dnia [...] 2006 r. sygn. akt [....] orzekł separację małżeństwa I. i M. B. W ocenie organu, opuszczenie domu przez małoletnie dzieci ma cechy trwałości. Matka zabierając dzieci z domu w S. W. [...], zabrała ze sobą również ich rzeczy osobiste, ubrania i dokumenty ; wynajęła mieszkanie w K., gdzie zamieszkuje wraz z synami, a córka przebywa w domu dziecka w K. Skarżąca podjęła wprawdzie dwukrotnie próbę powrotu do domu w S. W., która zakończyła się niepowodzeniem ; nie poprosiła o interwencję w tej sprawie Policji, ani innych właściwych organów. Dzieci uczęszczają do szkoły w K., a ich matka tam pracuje. Tak więc, w ocenie organu, centrum życiowe małoletnich dzieci skoncentrowane jest w K. Ponadto, obecnie dom w S. W. [...] nie nadaje się do zamieszkania, a nadto ojciec dzieci nie jest już jego właścicielem. Wójt Gminy L. uznał, że zostały spełnione przesłanki uzasadniające wymeldowanie małoletnich P. , S. i B. z miejsca ich stałego zameldowania. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie podnosząc , że opuszczenie domu nie nastąpiło w sposób dobrowolny, lecz z powodu długotrwałej przemocy fizycznej i psychicznej. Próby powrotu do domu uniemożliwił M. B. , co spowodowało wniesienie do Sądu Rejonowego w L. sprawy (sygn. akt [...]). Zachowanie ojca dzieci zmusiło skarżącą do wynajęcia mieszkania w K. Ponadto skarżąca podniosła , że w Sądzie Rejonowym w L. prowadzone jest postępowanie przeciwko M. B. o unieważnienie umowy sprzedaży (sygn. akt [....].) Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej , decyzją z dnia 19 kwietnia 2011 r. nr [....] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję przyjmując , że w niniejszej sprawie bezspornym jest fakt opuszczenia we wrześniu 2008 przez skarżącą i jej małoletnie dzieci: P., S. i B. dotychczasowego miejsce pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy i w obecnym stanie faktycznym oraz prawnym, wynikającym ze zmiany właściciela budynku, brak jest możliwości realnego powrotu wymienionych osób do nieruchomości położonej w miejscowości S. W. [....]. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że M. i S. K. - obecni właściciele budynku, nie zgadzają się na powrót dzieci do tego budynku . Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy , w ocenie organu odwoławczego wskazuje , że doszło do opuszczenia budynku w wyniku nagannego zachowania M. B. wobec żony oraz małoletnich ich dzieci , jednak trzyletni okres , jaki upłynął od wyprowadzenia się dzieci z budynku, brak zgody obecnych właścicieli na ich ponowne zamieszkanie, jak również fakt, iż skarżąca jako przedstawiciel ustawowy małoletnich nie podjęła w wyznaczonym terminie skutecznych działań prawnych w celu umożliwienia dzieciom powrotu do budynku, kiedy stanowił on jeszcze własność ich ojca, pozwala uznać, iż opuszczenie " nabrało cech dobrowolności " i ma charakter trwały. Skarżąca i jej dzieci skoncentrowała swoje sprawy życiowe w K. , co uzasadnia rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o ich wymeldowaniu z dotychczasowego miejsca pobytu. Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której skarżąca wniosła o jej uchylenie zarzucając , że organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy i swoje rozstrzygnięcie oparł na błędnych ustaleniach o dobrowolnym opuszczeniu budynku w miejscowości S. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę wyrokiem z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 640/11 wskazał, że w niniejszej sprawie nastąpiło świadome, dobrowolne i trwałe opuszczenie przez skarżącą i jej dzieci dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a pozostawienie zameldowania stanowiłoby w takiej sytuacji jedynie fikcję meldunkową. Sąd wskazał, że skarżąca nie podejmowała żadnych prawnych kroków, które umożliwiłyby jej powrót do lokalu , a jedynie podejmowała tylko faktyczne próby wejścia do domu , z których - jak przyznała- tylko jedna okazała się skuteczna. Skarżący faktycznie nie zamieszkują w miejscu zameldowania i miejsce to nie jest ich wyłącznym centrum życiowym. Skarżący skoncentrowali swoje życiowe funkcje w innym miejscu, niż dom w S. W., tj. S. i B. mieszkają z matką w K. przy ul. [....], natomiast P. przebywa obecnie w domu dziecka w K. Sąd wyjaśnił też, iż sprawa cywilna o unieważnienie umowy sprzedaży domu, jak również sprawy dotyczące majątku małżonków B., nie mają wpływu na postępowanie w przedmiocie wymeldowania. Fakt, iż skarżący byliby zameldowani w domu, nie stanowiłby dla skarżącej żadnej ochrony przed kolejną ewentualną umową sprzedaży zawartą przez męża. Sąd podniósł , iż dom w S. W. [...] nie nadaje się do zamieszkania, jest opuszczony i nie ma w nim nawet energii elektrycznej. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a to zwrotu zawartego w 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych: "opuszczenie miejsca pobytu stałego". Zarzucono także naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 106 § 3 oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., polegające na błędnym ustaleniu, że występująca w imieniu małoletnich dzieci matka- I. B. nie podejmowała żadnych prawnych kroków, które umożliwiłyby jej dzieciom powrót do lokalu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, gdyż Sąd I instancji, z pewnym uproszczeniem odnosił się do podnoszonych argumentów, wskazujących, że w niniejszej sprawie opuszczenie przez dzieci domu ojca w S. W.[....] nie miało charakteru dobrowolnego, ani nie jest trwałe. Sąd podniósł , że organ I instancji uznał, iż "kwestia dobrowolności ma drugorzędne znaczenie, o ile tylko opuszczeniu lokalu towarzyszy zamiar opuszczenia go w sposób trwały", zaś cechę trwałości upatrywał w fakcie zamieszkiwania dwójki dzieci z matką w K. Dla organów nie miało jednak znaczenia, że żadne z tych dzieci nie jest zameldowane w najmowanym przez matkę mieszkaniu, a jedno z dzieci przebywa w domu dziecka. Z kolei, organ II instancji nie wyprowadził żadnych wniosków z informacji zawartych w odwołaniu złożonym przez matkę dzieci od decyzji organu I instancji, że wraz z dziećmi próbowała powrócić do domu, niestety ojciec dzieci uniemożliwiał im to, w wyniku czego "została założona sprawa w Sądzie Rejonowym w L. (sygn. sprawy [....])." Organ II instancji nie dążył do wyjaśnienia, co jest przedmiotem postępowania w sprawie o sygn. [....] oraz nie wyjaśnił, czy ta sprawa może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia postępowania o wymeldowanie. Sąd I instancji, mimo powyższych informacji, uznał za prawidłowe ustalenia organu, że matka dzieci "nie podejmowała żadnych prawnych kroków, które umożliwiłyby jej powrót do lokalu. Podejmowała tylko faktyczne próby wejścia do domu, z których jak przyznała tylko jedna okazała się skuteczna." W świetle wyżej przypomnianych danych, nie można – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - uznać tego twierdzenia Sądu za odpowiadające faktom. W ocenie tego Sądu to, czy podejmowane środki były lub czy mogły być skuteczne, nie może przesądzać bowiem o istnieniu braku dobrowolności, czy też trwałym zamiarze opuszczenia lokalu. W orzecznictwie wskazuje się, iż w celu ustalenia przesłanki "opuszczenia" lokalu należy zawsze badać zamiar strony (wolę wewnętrzną), który powinien być związany z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. Przez termin "zamiar", należy przy tym rozumieć wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. W tym kontekście za przedwczesne uznał stwierdzenie Sądu I instancji, że w niniejszej sprawie nastąpiło świadome, dobrowolne i trwałe opuszczenie przez skarżących dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie wyjaśniono wielu okoliczności, które mogłyby mieć znaczenie dla sprawy, w tym co do prowadzonych postępowań. Sąd wskazał też, że w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego organ administracji powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia przez nią lokalu. Odnosi się to jednak wyłącznie do oceny kwestii dobrowolności opuszczenia lokalu. W szczególności w sytuacji, gdy nie nastąpił powrót do lokalu, okoliczności te są istotne dla ustalenia, czy opuszczenie lokalu wynikało z własnej chęci, czy też zostało spowodowane zdarzeniami, które wymusiły konieczność opuszczenia lokalu, do jakich zaliczyć należy bezprawne działanie innych osób, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Natomiast, jeśli chodzi o ocenę zamiaru opuszczenia lokalu i jego realizacji, a także o ocenę trwałości opuszczenia lokalu, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ winien uwzględniać również okoliczności, jakie wystąpiły w późniejszym okresie . Sąd I instancji pominął próby powrotu dzieci do domu położonego w S. W. oraz działania na niwie sądowej, zmierzające do odzyskania przez ich matkę prawa własności nieruchomości, co umożliwiłoby dzieciom zamieszkanie w domu, w którym są zameldowane. Fakty, że matka z dwojgiem dzieci mieszka w K. pod wskazanym adresem w najmowanym lokalu i że dzieci chodzą do szkoły w K. – w sytuacji, gdy zostały zmuszone przez ojca do opuszczenia domu- nie mogą być dowodem na to, że matka z dziećmi na stałe związała się z nowym miejscem zamieszkania, ale świadczą o zapobiegliwości matki i jej odpowiedzialności za los dzieci. Tym bardziej, nie sposób uznać, że również P. B., która przebywa w domu dziecka, ma zamiar stałego związania się z nowym miejscem i urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Błędem było pominięcie okoliczności, że zadaniem organu administracji było nie tylko ustalenie, czy małoletnie dzieci nadal zamieszkują w S. W., ale obowiązkiem organu zmierzającym do oceny zaistnienia przesłanki trwałości opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu, było przeprowadzenie postępowania dowodowego celem ustalenia, czy małoletni i ich matka mają zamiar trwałego ( a nie czasowego) związania się z nowym miejscem i urządzenia w nim centrum życiowego. Ustaleniu winno podlegać , czy matka też została wymeldowana z przedmiotowego lokalu, czy jest zameldowana w innym lokalu, a także, kiedy jedno z dzieci umieszczone zostało w domu dziecka i na jaki okres. Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013r. pełnomocnik skarżącej oświadczył , że według posiadanej przez niego wiedzy , skarżąca nadal zamieszkuje w K. , ale nie wiążę z tym miejscem dalszego swego przebywania i nadal nie jest nigdzie zameldowana. Najstarsze z dzieci – P. osiągnęła pełnoletniość , ale pełnomocnik nie wie , czy nadal przebywa w domu dziecka. Odnośnie sprzedaży nieruchomości , z której nastąpiło wymeldowanie , skarżąca poinformowała pełnomocnika , że sprawę w sądzie przegrała. Wojewódzki Sąd Administracyjny, w wyniku ponownego rozpatrzenia skargi , zważył co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami prawa procesowego . Ponadto zgodnie z art.190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270) , sąd któremu sprawa została przekazana , związany jest wykładnia prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Mając na uwadze wskazane powyżej kryteria kontroli zaskarżonej decyzji , należy stwierdzić , że skarga zasługuje na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie istota sporu koncentruje się wokół przesłanek określonych w art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz.U.2000.993) , który stanowi , że organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby , która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się już pogląd , że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu art.15 ust.2 ww. ustawy jest spełniona , jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. O takim opuszczeniu można mówić wówczas , gdy osoba z własnej woli trwale zerwała więź z dotychczasowym miejscem zamieszkania , koncentrując swoje centrum życiowe w innym miejscu . Innymi słowy wystarczającą przesłanką do wymeldowania danej osoby stanowi faktyczne trwałe opuszczenie przez nią miejsca stałego pobytu (wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2013r. , sygn..akt |II OSK 1713/11 ). Jak podniósł Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku wydanego w niniejszej sprawie , w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca stałego pobytu organ powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia przez nią lokalu. Odnosi się to jednak wyłącznie do oceny kwestii dobrowolności opuszczenia lokalu. Natomiast jeśli chodzi o ocenę zamiaru opuszczenia lokalu i jego realizację , a także o ocenę trwałości opuszczenia lokalu , organ winien uwzględnić również okoliczności , jakie wystąpiły w późniejszym okresie. W rozpatrywanej sprawie organ przyznał , że opuszczenie przez skarżącą i jej dzieci miejsca dotychczasowego zamieszkania w S. W. nr [...] nie było dobrowolne , lecz wynikało z przemocy w rodzinie ze strony ojca dzieci. Okoliczność tę potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w L. z dnia [....] 2004r. , sygn..akt [....] , na mocy którego Sąd ograniczył władzę rodzicielską M. B. nad jego małoletnimi dziećmi tj. P. , S. i B. , zobowiązując jednocześnie do powstrzymania się od wszczynania awantur i używania wulgarnego słownictwa w obecności dzieci i poddając wykonanie tych zobowiązań kontroli kuratora sądowego. Wojewoda w zaskarżonej decyzji również przyjął za podstawę swego rozstrzygnięcia ustalenie , że opuszczenie budynku przez skarżącą i jej dzieci nastąpiło w wyniku nagannego zachowania M. B. – wnioskodawcy o wymeldowanie swoich małoletnich dzieci. Wobec niespornej okoliczności opuszczenia budynku w S. W. nr [....] przez skarżącą i małoletnie dzieci w wyniku przemocy w rodzinie , a więc w sposób nie dobrowolny , istota sporu w niniejszej sprawie koncentruje się wokół ustalenia , czy opuszczenie przez dzieci miejsca dotychczasowego zamieszkania w S. W. spełnia drugą przesłankę wynikającą z art.15 uwst.2 ww. ustawy tj. przesłankę trwałości opuszczenia , co wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego , którego przedmiotem będzie badanie okoliczności , jakie wystąpiły po opuszczeniu budynku. Organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zobowiązany jest uwzględnić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 18 lipca 2013 r. . sygn..akt II OSK 672/12 , wedle którego zamiar dzieci co do miejsca ich stałego pobytu należy oceniać w kontekście zachowania ich opiekuna prawnego mając na uwadze że każda sprawa meldunkowa wymaga indywidualnego podejścia do okoliczności danej sprawy. Organ administracyjny zobowiązany jest uwzględnić okoliczności , które zaistniały na dzień ponownego orzekania , a w szczególności , że P. B. stała się osobą pełnoletnią i może działać we własnym imieniu . Ponadto , stosownie do oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie, należy wyjaśnić , co było przedmiotem postępowania w Sądzie Rejonowym w L. w sprawie o sygnaturze [....] i czy ta sprawa może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy o wymeldowanie , a jeśli tak – to czy w świetle informacji przekazanej na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej , że sprawa o unieważnienie sprzedaży nieruchomości w S. W. nr [....] została niekorzystnie dla skarżącej rozstrzygnięta – skarżąca i jej małoletnie dzieci nadal wiążą z tym miejscem swoje życiowe plany . Niniejszym wyrokiem Sąd nie przesądza sposób rozstrzygnięcia wniosku M. B. o wymeldowanie P. B., S. B. oraz B. B., a jedynie zobowiązuje organ do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności oraz do szczegółowego uzasadnienia podjętej decyzji, stosownie do art.107 § 3 Kpa. Stosownie do art.153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U2012.270) , ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ , którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Uznając , że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w zakresie wyżej opisanym , Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270) orzekł jak w sentencji. Na podstawie art.152 ww. ustawy Sąd orzekł , że uchylone rozstrzygnięcia organów administracyjnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż ww. rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. O wynagrodzeniu wyznaczonego dla skarżącego adwokata orzeczono na podstawie art.250 tej ustawy w związku z art.29 ust.1 ustawy z dnia z 26 maja 1982r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U.2009.146.1188) , określając ich wysokości na podstawie § 19 pkt.1 i § 18 ust.1 pkt.1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2002.163.1348).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło