III SA/Kr 105/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Jarosław Wiśniewski (spr.) Protokolant: Tomasz Famulski po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym dniu 16 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 29 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania - skargę oddala - Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r. nr [....] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 poz. 201 ze zm.) - dalej o.p.; art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 471 ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] 2017 r. nr [...] umarzające postępowanie o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2016 r., nr [...] w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 3 października 2016 r. do Dyrektora Izby Celnej wpłynęło odwołanie A. B. z dnia 15 września 2016 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r., nr [...], wymierzającą karę pieniężną w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Odwołanie to nie było podpisane, więc Dyrektor Izby Celnej, w oparciu o art. 169 § 1 o.p. wezwał stronę w dniu 7 października 2016 r, do uzupełnienia podania o brakujący podpis, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pouczając jednocześnie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia w przypadku nie zastosowania się do wezwania. Wezwanie to zostało odebrane przez skarżącego osobiście, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Wezwanie zostało bez odpowiedzi. W dniu [...] 2016 r. Dyrektor Izby Celnej wydał postanowienie nr [...], na mocy którego pozostawił odwołanie z dnia 15 września 2016 r. bez rozpatrzenia. Po rozpatrzeniu zażalenia na ww. postanowienie, organ drugiej instancji postanowieniem z 16 stycznia 2017 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie. W dniu 21 marca 2017 r. do Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wpłynął wniosek A. B. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków odwołania od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] 2017 r. umorzył postępowanie w ww. sprawie o przywrócenie terminu, uznając je za bezprzedmiotowe. Zażalenie na powyższe wniosła strona, domagając się jego uchylenia w całości, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nierozważenie wniosku skarżącego z dnia 21 marca 2017 r. pod kątem przesłanki wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, określonej w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej; oraz art. 208 § 1 w zw. z art. 233 § 1 pkt 3 i art. 239 Ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wskazując, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zasadnie przyjął, że postępowanie o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r., nr [...] w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu. Zaistniały bowiem okoliczności uniemożliwiające merytoryczne rozpatrzenie ww. wniosku, gdyż decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r., nr [....] stała się ostateczna i prawomocna, i nie istniała już prawna możliwość wzruszenia jej w trybie odwoławczym przewidzianym w art. 220 Ordynacji podatkowej. Organ wskazał, że przedmiotowa decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej została stronie prawidłowo doręczona, a odwołanie do organu drugiej instancji, choć obarczone brakami formalnymi, złożone zostało w terminie. Wniosek z dnia 16 marca 2017 r. nie dotyczył przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lecz przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania z dnia 15 września 2016 r. Zatem nie zaistniały okoliczności uzasadniające potraktowanie ww. pisma jako wniosku o wznowienie postępowania w trybie art. 122 i 187 § 1 o.p. W skardze na powyższe postanowienie A. B., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] 2017 r. nr [...] w całości. Skarżący wniósł także o zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na jego rzecz kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie: * art. 122 i art. 189 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nierozważenie wniosku skarżącego z dnia 21 marca 2017 r. o "przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r. nr [...]" pod kątem przesłanki wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną określonej w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej * art. 208 § 1 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezasadne zastosowanie. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego wskazał, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu nie powinien zostać odczytywany literalnie, ale w taki sposób, który przy uwzględnieniu okoliczności wskazanych przez stronę pozwoli jak najpełniej odczytać wolę strony i zastosować w zainicjowanym tym wnioskiem postępowaniu takie instytucje prawa procesowego, które w tych okolicznościach mogą znaleźć zastosowanie. Powołał się na treść wyroku WSA w Olsztynie z dnia 25 października 2015 r., sygn. II SA/Ol 759/11. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.-dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. , naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kpa lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sprawa niniejsza rozpoznana została w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. - sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy organ miał prawo do umorzenia postępowania o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków odwołania od ostatecznej i prawomocnej decyzji, czy taki wniosek powinien potraktować jako żądanie wznowienia postępowania w trybie art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość zachodzi wówczas, gdy w sposób oczywisty organ podatkowy stwierdził brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Umorzenie postępowania jest w tym zakresie orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość może wynikać z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Należy podkreślić, iż bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to m.in. brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa. Decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016r., nr [...], którą wzruszyć usiłuje skarżący, stała się ostateczna i prawomocna. W tak ustalonym stanie faktycznym organy podatkowe, prawidłowo zastosowały art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. W sprawie wystąpiła bowiem pierwotna przyczyna bezprzedmiotowości postępowania wynikająca z faktu braku wystarczającej podstawy prawnej załatwienia sprawy co do istoty. Nie ma racji skarżący zarzucając naruszenia art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej , domagając się, by organ rozpoznał jego wniosek jako żądanie wznowienia postępowania oparty na zasadzie art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Wskazane przez skarżącego orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, dotyczące odrębnego stanu faktycznego i prawnego, nie może stanowić skutecznego uzasadnienia stanowiska strony. Jak słusznie bowiem wskazał organ, trudno dopatrywać się we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków odwołania (brak podpisu) wniosku o wznowienie postępowania opartego na przesłance pozbawienia strony możliwości działania, i to w sytuacji, gdy z dowodu doręczenia wezwania o uzupełnienie braków bezsprzecznie wynika, że pismo to zostało doręczone bezpośrednio do rąk adresata. W ocenie Sądu, istniały zatem przesłanki określone w art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej do umorzenia, jako bezprzedmiotowego, postępowania wszczętego na podstawie zażalenia skarżącego. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę , że negatywne załatwienie wniosku o przywrócenia terminu do uzupełnienia braków odwołania nie zamyka skarżącemu wniesienia odrębnego wniosku o wznowienie postępowania na podstawie przesłanek z art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalono.