III SA/Kr 1091/09
WyrokWSA w Krakowie2010-04-20
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Bożenna Blitek, Dorota Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, opierając się wyłącznie na fakcie rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron, bez zbadania przyczyn leżących u podstaw tego porozumienia, w sytuacji, gdy ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przewiduje wyjątki od tej zasady?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, opierając się wyłącznie na trybie rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron. Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, organ ma obowiązek zbadać przyczyny leżące u podstaw porozumienia, zwłaszcza gdy skarżący podnosi, że nie wynikało ono z jego inicjatywy, a miało na celu ułatwienie dalszego zatrudnienia. Brak takiego badania stanowi naruszenie zarówno przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1 k.p.a.), jak i prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarżący Z. M. został zarejestrowany jako bezrobotny. Organ pierwszej instancji odmówił mu prawa do zasiłku, ponieważ rozwiązał stosunek pracy za porozumieniem stron w okresie 6 miesięcy przed rejestracją. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że motywy ustania stosunku pracy nie mają znaczenia, jeśli doszło do niego na mocy porozumienia. Skarżący argumentował, że porozumienie było efektem ustaleń dotyczących jego dalszego zatrudnienia przez nowego pracodawcę, który jednak nie dotrzymał obietnicy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Halina Jakubiec spr. Sędziowie : WSA Bożenna Blitek WSA Dorota Dąbek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Wojewody z dnia 16 września 2009 r. , Nr : [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
Decyzją z dnia 16.09.2009 r. znak [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009 r. odmawiającą przyznania Z. M. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Jako podstawę prawną powołane zostały art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zwaną k.p.a. oraz art. 75 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 415 ze zm.).
Decyzja Wojewody zapadła w następującym stanie faktycznym:
Na skutek rejestracji Z. M. w Grodzkim Urzędzie Pracy 19.08.2009 r. została wydana przez Prezydenta Miasta decyzja uznająca skarżącego za osobę bezrobotną. Natomiast dnia [...] 2009 r. na podstawie art. 10 ust. 7 pkt 1, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b i 71, 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy organ wydał decyzję o znaku [...] odmawiającą przyznania skarżącemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych z uwagi na to, że w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w Powiatowym Urzędzie Pracy rozwiązał stosunek pracy za porozumieniem stron. Organ zaznaczył, że zasiłek może zostać przyznany po upływie okresie 90 dni.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł do Wojewody odwołanie. Wyjaśnił w nim, że do 31.12.2008 r. pracował w noclegowni dla bezdomnych mężczyzn przy ul. [...] prowadzonej przez [...]. W okresie od 01.01.2009 r. do 30.06.2009 r. jego pracodawcą był Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej. Następnie noclegownię przejął [...], stając się pracodawcą skarżącego. Jednym z ustaleń z nowym pracodawcą było zapewnienie ciągłości zatrudnienia pracowników noclegowni. Z MOPS-em Z. M. porozumiał się co do sposobu ustania stosunku pracy ze względu na obietnice zatrudnienia złożone przez przyszłego pracodawcę i zapewnia, że ta forma tj. porozumienie stron ułatwi formalności związane z przejęciem pracowników. Według skarżącego [...] warunku tego nie dotrzymał.
Opisaną na wstępie decyzją Wojewoda w dniu 16.09.2009 r. utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy zaznaczył, że dla oceny prawidłowości zastosowania przez organ pierwszej instancji przepisów o odmowie przyznania zasiłku nie jest istotny motyw ustania stosunku pracy z MOPS-em. Ponadto skarżący nie wykorzystał możliwości kwestionowania przed sądem pracy świadectwa pracy, z którego jednoznacznie wynika , że wynika ustanie stosunku pracy nastąpiło w trybie porozumienia stron. Z tego powodu Wojewoda uznał, iż zaistniała przewidziana prawem przesłanka do odmowy przyznania skarżącemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Na powyższy decyzję organu odwoławczego Z. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w kto Wojewoda ponowił argumenty zawarte w odwołaniu wyjaśniając, że porozumienie stron było efektem ustaleń dotyczących możliwości dalszego zatrudnienia przez nowego pracodawcę..
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), dalej zwaną p.p.s.a, sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie
z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten kontroli sprawowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nadaje charakter całościowy. Z tego powodu zakres rozpoznania oraz rozstrzygania Sądu nie jest ograniczony do decyzji organu drugiej instancji, lecz może sięgnąć głębiej i obejmuje również poprzednie decyzje wydane w badanej sprawie.
W badanej sprawie skarżący domagał się przyznania zasiłku dla osoby bezrobotnej. W decyzji odmownej organ stwierdził, że przy ocenie prawa do zasiłku istotny dla rozstrzygnięcia jest jedynie tryb rozwiązania stosunku pracy. Natomiast nie mają znaczenia motywy ustania stosunku pracy, jeżeli został on rozwiązany na mocy porozumienia stron. Twierdzenie takie nie może być uznane za trafne..
Wprawdzie art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, iż prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie sześciu miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy na mocy porozumienia stron, jednak ten sam przepis wprowadza wyjątek od opisanej regulacji właśnie ze względu na motywy jakie były przyczyną rozwiązania stosunku pracy. Mianowicie prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu, jeżeli wypowiedzenie stosunku pracy albo porozumienie stron nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy albo z powodu zamiany miejsca zamieszkania lub gdy pracownik rozwiązał umowę o pracę w trybie art. 55 § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
Z tego powodu organ ma obowiązek badać nie tylko tryb rozwiązania stosunku pracy, lecz również przyczyny z jakich do niego doszło, zwłaszcza, że skarżacy w odwołaniu podniósł , że przyjęty tryb rozwiązania umowy o pracę nie wynikał z jego inicjatywy. Organ odwoławczy mógł w skorzystać z uprawnień wynikających z art. 136 k.p.a.i przeprowadzić własne postępowanie dowodowe uzupełniające materiał zgromadzony w sprawie, lub zlecić uzupełnienie organowi pierwszej instancji. W przedmiotowej sprawie takiego postępowania zabrakło. W ten sposób naruszone zostały art. 7, 77 § 1 k.p.a.
Podkreślić przy tym trzeba , że naruszenie powołanych przepisów postępowania nastąpiło w konsekwencji naruszenia prawa materialnego tj. przytoczonego wyżej art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, poprzez przeoczenie jego literalnego brzmienia i przyjęcie , że jedynie wiążąca jeść treść świadectwa pracy, bez względu na motywy dla których jako formę rozwiązania stosunku pracy przyjęto porozumienie stron.
W tym stanie rzeczy należało zaskarżoną decyzję jak i decyzję organu pierwszej instancji uznać za wydane z naruszeniem przepisów prawamaterialnego jak i przepisów postępowania , mogło mieć wpływ na jego wyniki. Z tego względu Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Rozpoznając sprawę ponownie organ przeprowadzi dowody w celu ustalenia przyczyn dla których nastąpiło porozumienie stron co do rozwiązania ze skarżącym stosunku pracy i wyda decyzję z uwzględnieniem treści art. 75ust.1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w jego pełnym brzmieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło