III SA/Kr 1124/10

WyrokWSA w Krakowie2011-07-28

Skład orzekający: Janusz Kasprzycki, Bożenna Blitek, Grażyna Danielec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie sprawującej opiekę nad dwoma niepełnosprawnymi rodzicami pozostającymi w związku małżeńskim przysługuje prawo do dwóch świadczeń pielęgnacyjnych?
Ratio decidendi
Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przysługuje jednej osobie tylko raz, niezależnie od liczby osób niepełnosprawnych, nad którymi sprawuje opiekę. Przepis art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, który wyklucza świadczenie, gdy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, należy interpretować w kontekście całego systemu świadczeń, a brak zmiany art. 17 ust. 5 pkt 4 po nowelizacji art. 17 ust. 1 oznacza, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje tylko jedno na rodzinę. W konsekwencji przyznanie dwóch świadczeń pielęgnacyjnych jednej osobie byłoby sprzeczne z celem ustawy i zasadą równości wobec prawa.
Stan faktyczny
A. K. złożyła wnioski o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnymi rodzicami, M. W. i T. W., którzy pozostają w związku małżeńskim. Wójt Gminy odmówił przyznania świadczenia na oboje rodziców, powołując się na art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyznało świadczenie na matkę, ale utrzymało odmowę na ojca, argumentując, że świadczenie przysługuje tylko jedno na rodzinę. A. K. zaskarżyła decyzję SKO, podnosząc naruszenie zasady równości i przepisów konstytucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lipca 2010 r. nr [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2011 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skargę oddala W dniu 26 kwietnia 2010r. A. K. złożyła w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej dwa wnioski – jeden o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką M. W. i drugi o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem T. W. Decyzją z dnia [...] 2010r. Nr [...] Wójt Gminy odmówił A. K. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad T. W. W tym samym dniu Wójt Gminy wydał decyzję Nr [...], którą również odmówił A. K. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad M. W. Swoją odmowę organ I instancji uzasadnił tym, że zgodnie z treścią art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.), świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Organ I instancji stwierdził zatem, że fakt pozostawania przez M. W. i T. W. w związku małżeńskim stanowi negatywną przesłankę do przyznania A. K. świadczenia pielęgnacyjnego nad każdym z niepełnosprawnych rodziców. A. K. nie zgodziła się z wydanymi decyzjami i w odwołaniach od obu decyzji wniosła o ich uchylenie oraz o przekazanie spraw organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Odwołująca się stwierdziła, iż obydwie decyzje organu I instancji były wadliwe i naruszały zasadę równości wobec prawa. Jej zdaniem, ustawodawca wprowadzając zakaz z art. 17 ust. 5 pkt. 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych miał na uwadze obowiązek współmałżonków wzajemnego opiekowania się sobą w sytuacji, gdy tylko jeden z małżonków takiej opieki wymaga. Tymczasem w sytuacji rodziców A. K. oboje rodzice są osobami niepełnosprawnymi i niezdolnymi do samodzielnej egzystencji, wymagającymi - każdy z osobna i według własnych potrzeb - pomocy i opieki osób drugich w codziennych sytuacjach życiowych. Zdaniem odwołującej się, w sytuacji, gdy oboje małżonkowie wymagają opieki innej osoby i taka opieka jest nad nimi sprawowana, to stosuje się zasady ogólne, a powołany przez organ przepis powinien zostać wyłączony z zastosowania. A. K. stwierdziła również, że jest to równocześnie ochrona jej prawa, wynikającego wprost z art. 67 ust. 2 Konstytucji RP. Decyzją z dnia 21 lipca 2010r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 17, art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta Gminy z dnia [...] 2010r. Nr [...] i przyznało A. K. od 1 kwietnia 2010r. świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką M. W., w wysokości 520 zł miesięcznie. W tym samym dniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało również decyzję Nr [...], którą utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] 2010r. Nr [...] o odmowie przyznania A. K. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem T. W. Swoją decyzję, będącą przedmiotem skargi w niniejszej sprawie, Kolegium oparło o przepisy art. 17, art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Kolegium, organ I instancji błędnie przyjął, iż okoliczność, że osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy stan zdrowia obojga z małżonków nie pozwala na to aby świadczyli sobie wzajemna opiekę, czy świadczyli opiekę komukolwiek, a zwłaszcza w sytuacji, gdy każdy z nich wymaga opieki osoby trzeciej. Kolegium przytoczyło treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009r., sygn. akt [...], w którym stwierdzono, że "osoby pozostające w związku małżeńskim, których małżonkowie z uwagi na wiek lub stan zdrowia nie są w stanie sprawować nad nimi opieki, powinny być traktowane jednakowo, jak osoby, które w związku małżeńskim nie pozostają. Obydwie bowiem kategorie osób w jednakowym stopniu wymagać będą opieki osób trzecich". Jednakże, zdaniem Kolegium, pomimo błędnie wskazanej podstawy odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, koniecznym jest utrzymanie zaskarżonej decyzji Wójta Gminy w mocy ze względu na istnienie innych, niż wskazane przez organ I instancji, przesłanek odmowy przyznania żądanego świadczenia. Organ II instancji podkreślił, że decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lipca 2010r. Nr [...] przyznano A. K. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej związanej z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką legitymującą się orzeczeniem o zaliczeniu do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia. W związku z tym Kolegium uznało, że nie można przyznać A. K. świadczenia pielęgnacyjnego na ojca T. W., ponieważ nie występuje w obecnym stanie faktycznym przesłanka rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - odwołująca się ma już przyznane świadczenie pielęgnacyjne w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką – M. W. Kolegium podniosło, że zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych - świadczenie to przysługuje w wysokości 520 zł miesięcznie i jest ono przyznawane na rzecz jednego wnioskodawcy. Natomiast, według art. 17 ust. 5 pkt 4 omawianej ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje wówczas, gdy osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, albo do świadczenia pielęgnacyjnego "na to lub na inne dziecko w rodzinie". Kolegium stwierdziło więc, że aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne należy spełniać łącznie wszystkie ustawowe przesłanki określone w art. 17 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a jednocześnie nie mogą zaistnieć przesłanki zawarte w art. 17 ust. 5 powołanej ustawy. Organ odwoławczy zaznaczył, że w przedmiotowej sprawie zastosowano interpretację przepisu art. 17 omawianej ustawy pod kątem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2008r., sygn. akt [...] uznając, że możliwe jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz osoby pozostającej w związku małżeńskim, gdy jej małżonek również wymaga stałej opieki osób trzecich. Tym samym, zdaniem Kolegium, należy podzielić taką interpretację przepisu art. 17 ust 5, która wskazuje na to, że jest możliwe przyznanie jednego świadczenia pielęgnacyjnego jednej osobie zarówno na matkę jak i na ojca (na dwie osoby), gdyż zgodnie z wolą ustawodawcy zawarta w art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy – świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje tylko wówczas, gdy osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, albo do świadczenia pielęgnacyjnego.. Pismem z dnia 31 sierpnia 2010r. A. K. wniosła skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lipca 2010r. Nr [...] domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w tym art. 17 ust. 1 pkt 3 i art. 17 ust. 5 pkt 4, przepisów Konstytucji RP w tym art. 32 i art. 67 ust. 2 oraz niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżącej, stanowisko organów I i II instancji jest nieuzasadnione, albowiem ustawa o świadczeniach rodzinnych wprowadziła system pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych, których celem jest wspieranie rodzin o stosunkowo niskich, a nie tylko najniższych, dochodach w realizacji m.in. funkcji opiekuńczej. Na system ten składają się m.in. świadczenia pielęgnacyjne. Skarżąca podniosła, że ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego opiera się na spełnieniu m.in. przesłanek negatywnych z art. 17 ust. 1 pkt 3 i art. 17 ust. 5 pkt 4 tej ustawy. Skoro zatem jest to system pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych, to zdaniem skarżącej, nie można przyjąć, że stanowi on formę pracy zarobkowej (art. 17 ust. 1 pkt 3) i na tej podstawie odmówić jej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad ojcem – T. W. Praca zarobkowa polega bowiem na uzyskiwaniu wynagrodzenia w zamian za świadczenie pracy w ramach łączącego pracodawcę i pracownika stosunku pracy. Skarżąca stwierdziła, że opieka nad niepełnosprawnym członkiem rodziny nie kwalifikuje się do określenia jej mianem pracy zarobkowej, gdyż stanowiłoby to nadużycie. Natomiast w przypadku art. 17 ust. 5 pkt 4 tej ustawy wykładnia językowa nie uprawnia do wykładni rozszerzającej i powoduje, że brak jest przesłanek do zastosowania tego przepisu w niniejszej sprawie, również przy przyjęciu uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2008r. W skardze zaznaczono, że decyzją z dnia 21 lipca 2010r. znak: [...] uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy i przyznało A. K. świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką M. W. Skoro zatem, zgodnie z treścią art. 32 Konstytucji RP, wszyscy są wobec prawa równi, to zdaniem skarżącej, nie przyznanie takiego samego świadczenia pielęgnacyjnego, przy uwzględnieniu takich samych zasad i tego samego stanu faktycznego, jest naruszeniem konstytucyjnej zasady równości, a wręcz formą dyskryminacji. Skarżąca stwierdziła także, że ten sam argument należy przyjąć przy powołaniu art. 67 ust. 2 Konstytucji, który w niniejszej sprawie nie znalazł zastosowania. Uważa ona bowiem, że normy prawa winny być zgodne z zapisami Konstytucji, jako ustawy zasadniczej, a przede wszystkim winno się je tak stosować, aby zachować sens zawarty w domniemaniu zgodności normy ustawowej z Konstytucją (kontekst systemowy). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga A. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną przyznania świadczenia pielęgnacyjnego stanowi ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu na dzień wydawania zaskarżonej decyzji: : "Art. 17. 1. Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, 3) opiekunowi faktycznemu dziecka – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności." Nie należy zapominać, że art. 17 ust. 1 w przytoczonym brzmieniu obowiązuje od dnia 2 stycznia 2009 r. w związku z dokonaną jego zmianą przez art. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 17 października 2008 r. (Dz. U. Nr 223 poz.1456). Poprzednie brzmienie tego przepisu to: "Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności." Oznacza to, że ustawodawca konstruując prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznawał do tylko i wyłącznie tym osobom, które rezygnują rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej "w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem", a nie nad inną osobą niepełnosprawną (w szczególności nad matką czy ojcem). Dopiero w wyniku zmiany przepisu przez art. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 17 października 2008 r. (Dz. U. Nr 223 poz.1456) z dniem 2 stycznia 2009 r. córka opiekująca się niepełnosprawnym rodzicem może otrzymać świadczenie pielęgnacyjne w warunkach art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Należy jednak pamiętać, że w dalszym ciągu nie są zmienione przepisy art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) i pkt 4 tej ustawy: "Art. 17. 5. Świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli: 2) osoba wymagająca opieki: a) pozostaje w związku małżeńskim, 4) osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, albo do świadczenia pielęgnacyjnego na to lub na inne dziecko w rodzinie;" Sąd podkreśla, że co prawda art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych stwierdza, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba w rodzinie ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na to lub na inne dziecko w rodzinie, to jednak wynika to tylko i wyłącznie stąd, że w swoim pierwotnym brzmieniu art. 17 ust. 1 omawianej ustawy przewidywał, iż świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jedynie z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Zostało to zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 18 lipca 2008r., sygn. akt [...] stwierdził, iż "art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 i Nr 222, poz. 1630, z 2007 r. Nr 64, poz. 427, Nr 105, poz. 720, Nr 109, poz. 747, Nr 192, poz. 1378 i Nr 200, poz. 1446 oraz z 2008 r. Nr 70, poz. 416) w zakresie, w jakim uniemożliwia nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego obciążonej obowiązkiem alimentacyjnym osobie zdolnej do pracy, niezatrudnionej ze względu na konieczność sprawowania opieki nad innym niż jej dziecko niepełnosprawnym członkiem rodziny, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.". Swoje stanowisko Trybunał podtrzymał w wyroku z dnia 22 lipca 2008r., sygn. akt [...]. Powyższe wyroki spowodowały, że ustawą z dnia 17 października 2008r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 223, poz. 1456) zmieniono treść art. 17 ust. 1 w/w ustawy. Ustawodawca nie zauważył jednak, że nowelizując ust. 1 art. 17 powinien również zmienić treść ust. 5 pkt 4 tego przepisu. Z treści art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, że w rodzinie może być pobierane tylko jedno świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Na jedną rodzinę przysługuje zatem prawo do jednego świadczenia pielęgnacyjnego, nawet w przypadku większej liczby osób legitymujących się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, mieszkających we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą wnioskującą o przyznanie tego świadczenia. Stąd też – zdaniem Sądu - niezależnie od liczby osób niepełnosprawnych, nad którymi osoba uprawniona ma sprawować opiekę, osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia może otrzymać tylko jeden zasiłek pielęgnacyjny. Należy podkreślić, że świadczenie pielęgnacyjne przyznaje się z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a nie ze względu na liczbę osób znajdujących się pod opieką. Zasada ta odpowiada celowi jaki ma spełniać świadczenie pielęgnacyjne, które stanowi rekompensatę utraconych dochodów przez osobę ubiegającą się o świadczenie w związku z niepodejmowaniem albo rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem czy innym członkiem rodziny. Dlatego osoba ubiegająca się o to świadczenie nie może mieć przyznanego równocześnie prawa do dwóch czy więcej świadczeń pielęgnacyjnych, nawet jeśli opiekuje się dwoma czy kilkoma osobami legitymującymi się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Brak spójności wykazanej w omówionym przepisie nie uwalnia organu, jak też Sądu, od obowiązku rozstrzygnięcia niniejszego sporu. Jeżeli więc stan faktyczny jest zbliżony do stanu faktycznego przewidzianego w hipotezie określonej normy prawnej, to stosuje się dyspozycję tej normy prawnej. Należy podkreślić, że gdy w ustawie występuje ten sam cel, to musi być również zastosowana ta sama dyspozycja ustawy. Celem przywołanej ustawy, zgodnie z konstytucyjną zasadą subsydiarności, jest jedynie wspieranie rodziny w jej funkcjach opiekuńczych, a nie jej zastępowanie. Ten cel został zrealizowany w kontrolowanej sprawie poprzez przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na matkę skarżącej. Stanowisko to zostało wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2011r., sygn. akt [...], które tut. Sąd podziela. Sąd zauważa, że brak zrozumienia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i intencji Trybunału Konstytucyjnego zawartej w wyrokach dotyczących wykładni tego przepisu i koncentrowanie się wyłącznie na literalnej, językowej wykładni przepisów, tak jak w przypadku przytoczonego wyżej przepisu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a omawianej ustawy doprowadziło organ I instancji do wydania dwóch decyzji odmawiających skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tylko dlatego, że podopieczni rodzice – M. W. i T. W. pozostają w związku małżeńskim. Jest to, co prawda, zgodne z treścią przepisu: "Świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli osoba wymagająca opiek pozostaje w związku małżeńskim", jednakże powoduje absurdalny wniosek prowadzący do tego, że dwie osoby niepełnosprawne (np. obie na wózkach inwalidzkich, czy unieruchomione i leżące w łóżkach) miałyby nawzajem opiekować się sobą, a osoba trzecia faktycznie opiekująca się nimi pozbawiona byłaby prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Mając powyższe ustalenia i rozważania na względzie Sąd uznał, ze skoro decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lipca 2010r. Nr [...] przyznano skarżącej świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką, to brak było podstaw prawnych do przyznania jej drugiego świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącej nie doszło do naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którym wszyscy obywatele są wobec prawa równi, wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Do naruszenia tego przepisu Konstytucji RP doszłoby natomiast wówczas, gdyby skarżącej przyznano dwa świadczenia pielęgnacyjne w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi rodzicami. Nie można bowiem inaczej traktować osoby ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad dwójką niepełnosprawnych dzieci, a osobą ubiegającą się o to samo świadczenie w związku z opieką nad dwojgiem dorosłych osób niepełnosprawnych. Również – zdaniem Sądu – nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 67 ust. 2 Konstytucji RP albowiem przepis ten nie znajduje w ogóle zastosowania w niniejszej sprawie. W oparciu o powyższe Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja organu II instancji odpowiada prawu, a w związku z tym Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a – jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło