III SA/Kr 1159/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. B. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 29 września 2008r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc czerwiec 2004r. p o s t a n a w i a odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pismem z 4 lipca 2010r. W. B. złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych. W wykonaniu zarządzenia z 9 lipca 2009r. przesłano skarżącemu pismem z dnia 12 lipca 2010r. urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, celem jego wypełnienia. Pomimo dwukrotnego awizowania w dniach 16 i 26 lipca 2010r. skarżący nie odebrał przesyłki. Postanowieniem z 23 sierpnia 2010r. sygn. akt III SA/Kr 1159/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę W. B. na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270) tj. z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd zauważył w uzasadnieniu postanowienia, że skarżący był dwukrotnie wzywany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jednak za każdym razem składał wnioski o zwolnienie go od kosztów sądowych. Wnioski nie mogły być rozpoznane merytorycznie przez Sąd, gdyż skarżący albo nie uzupełnił braków formalnych takiego wniosku (wniosek z dnia 27.12.2008r.) albo nie przesłał uzupełnionego formularza wniosku o przyznanie praw pomocy (wniosek z dnia 04.07.2010r.). Pismem z dnia 8 października 2010r. W. B. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Powołał się na kilkuletnie leczenie z powodu stanów depresyjnych na podłożu organicznym, w związku z którymi otrzymywał zalecenia lekarskie o unikaniu stresu i pobycie w sanatorium. Podniósł, że ze względu na długi czas oczekiwania na pobyt w sanatorium oraz na wysokie koszty jakie się z tym wiążą, postanowił z niego zrezygnować. W zamian za to udał się na Mazury do gospodarstwa agroturystycznego, w którym przebywał od 6 lipca 2010r. do 2 sierpnia 2010r. Dodał, że z powodu stanu chorobowego nie był w tamtym czasie w stanie racjonalnie myśleć ani czytać ze zrozumieniem. Nie wiedział także, że w przypadku zmiany miejsca zamieszkania należy o tym fakcie zawiadomić Sąd. O dwukrotnym awizowaniu pisma z 12 lipca 2010r. dowiedział się z uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 8 września 2010r. W dniu 7 października 2010r. otrzymał poradę od adwokata, z której dowiedział się o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu i jak podaje w tym dniu dowiedział się w ogóle o instytucji przywrócenia terminu. Uznał w związku z tym, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu powinien być liczony od dnia uzyskania tej porady prawnej, gdyż w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu polegająca na braku wiedzy o instytucji uchybienia terminowi. Do wniosku o przywrócenie terminu Skarżący załączył wypełniony formularz urzędowy "PPF". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 oraz 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a.: "art. 86 § 1. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. § 2. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. (...)." "art. 87. § 1. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. § 2. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. (...) § 4. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. (...)." Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący domaga się jednocześnie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków wniosku o przyznaniu prawa pomocy oraz przywrócenia terminu do złożenie właśnie takiego wniosku. Powyższe postanowienie odnosi się do tego drugiego wniosku – o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy. Zgodnie z poglądami wyrażanymi w doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego przewidziany w art. 87 §1 p.p.s.a. siedmiodniowy termin do wniesienia pisma jest ustawowym terminem procesowym, który podlega przywróceniu na zasadach ogólnych [Komentarz do art.87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.153.1270), [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III.], a jak z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadnił w wyroku z dnia 2 marca 2006r. sygn. akt III SA/Wa 3288/05 - w porównaniu z art. 58 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odpadła przesłanka uniemożliwiająca przywrócenie 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W kpa wyraźnie przepis nie dopuszcza przywrócenia terminu siedmiodniowego na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Dodatkowym argumentem za przywracalnością terminu 7 – dniowego na gruncie p.p.s.a jest okoliczność, że do dnia 31 grudnia 2003r. obowiązywała ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), która w sprawach nieunormowanych w ustawie odsyłała m.in. do odpowiedniego stosowania przepisów Kpa w tym do art. 57-60. W obowiązującej aktualnie ustawie brak takiego odesłania. Zgodnie z dyspozycją art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu jest dopuszczalne tylko w przypadku gdy jego uchybienie pociąga za sobą ujemne skutki w zakresie postępowania. W przedmiotowej sprawie uchybienie terminu spowodowało wydanie postanowienia o odrzuceniu skargi, co niewątpliwie pociągnęło za sobą ujemne dla strony skutki. Art. 87 § 1 p.p.s.a. wymaga by wniesienie wniosku o przywrócenie terminu nastąpiło w czasie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Z akt sprawy wynika, że doręczenie postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi, z którego W. B. dowiedział się o dwukrotnym awizowaniu pisma wzywającego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nastąpiło 8 września 2010r. Od tego dnia należy liczyć początek ustawowego 7 – dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy, w tym dniu bowiem ustała przyczyna uchybienia terminowi w rozumieniu art. 87 § 1 p.p.s.a. Faktycznie wcześniej skarżący nie zapoznał się z treścią skierowanego do niego pisma Sądu. W dniu 08.09.2010r. uzyskał wiedzę o rozstrzygnięciu Sądu dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy, rozstrzygnięciu dotyczącym jego skargi oraz przyjęciu przez Sąd fikcji doręczenia pisma po dwukrotnym jego awizowaniu. Nie można natomiast uznać, że przyczyna uchybienia ustała w momencie uzyskania przez W. B. porady prawnej u adwokata, w związku z którą dowiedział się o istnieniu możliwości przywrócenia terminu. Okoliczności świadczącej o wiedzy lub braku wiedzy skarżącego na temat instytucji przywrócenia terminu nie sposób zweryfikować, stąd nie może stanowić obiektywnej przyczyny uchybienia terminowi do dokonania czynności procesowej. Jest nią natomiast okoliczność w postaci doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi. Z powyższego wynika, że wniesienie przez W. B. wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nastąpiło z przekroczeniem ustawowego terminu, gdyż po upływie siedmiu dni od otrzymania postanowienia o odrzuceniu skargi. Termin upłynął w dniu 15.09.2010r., a wniosek został złożony w dniu 08.10.2010r. Wobec tego ocena czy podane przez skarżącego okoliczności uchybienia terminu w postaci problemów ze zdrowiem i wyjazdów jest zbędna, gdyż niespełnienie warunku formalnego wniosku wyklucza orzekanie o kwestii przywrócenia terminu. Sąd na podstawie art. 87 § 1 w zw. z art. 88 p.p.s.a odrzucił wniosek W. B. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy.