III SA/Kr 1227/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2009r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 29 czerwca 2007r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Pismem z dnia 14 maja 2002 r. T. B. wystąpił o stwierdzenie, że choroba na jaką cierpi jest chorobą zawodową. Decyzją z dnia [...] 2007 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u T. B. choroby zawodowej - przewlekłe zanikowe, przerostowe i alergiczne nieżyty błon śluzowych nosa, gardła, krtani i tchawicy wywołane działaniem substancji o silnym działaniu drażniącym lub uczulającym- wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Wojewódzki Inspektor Sanitarny po rozpoznaniu odwołania skarżącego od powyższej decyzji, decyzją z dnia 29 czerwca 2007 r. znak : [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że T. B. pracował na następujących stanowiskach pracy: - nauka i praca w zawodzie kucharza - od 1.09.1961 r. do 30.06.1964 r. w [...] Zakładach Gastronomicznych "A" w K., - kucharz - od 1.07.1964 r. do 20.10.1965 r. - w [...] Oddział - "B" - Restauracja "C" w K., - od 20.10.1965 r. do 21.10.1967 r. odbywał służbę wojskową w marynarce wojennej jako kucharz na okręcie. Podczas odbywania służby woskowej przebywał w szpitalu z powodu gruźlicy od 21.07.1967 r. do 6.09.1967 r. Ze względu na zły stan zdrowia T. B. w latach 1967-1971 przebywał na rencie czasowej, - kucharz - od 1.09.1971 r. - 17.06.1972 r. - w [...] Oddział - "B" - Bar "D" w K., - kuchmistrz - od 20.06.1972 r. - 23.09.1972 r. - w Ośrodku [...] w Z., - kuchmistrz, st. rzemieślnik specjalista, szef kuchni, st. kucharz garmaż. - od 25.09.1972 r. - 9.03.1997 r. - w Ośrodku [...] w K. - Stołówka (Nr [...], [...] i [...]), - robotnik przyuczony - od 10.03.1997 r. - 30.06.1998 r. w Stacji Rejonowej ([...]) w K., - goniec - od 1.07.1998 r. do 31.08.2000 r. w [...] Zakładzie [...] w K. Sporządzona ocena narażenia zawodowego T. B. nie potwierdza istnienia na stanowiskach pracy przez niego zajmowanych narażenia zarówno na zapylenie jak i czynniki o działaniu drażniącym na układ oddechowy. Ustalono, iż w latach 1972-1997 T. B. był narażony na tlenek węgla w stężeniach przekraczających dopuszczalne normatywy higieniczne. Jak wynika z analizy literatury medycznej i ogólnodostępnej tlenek węgla nie należy do substancji o działaniu drażniącym. T. B. był badany w Ośrodku Medycyny Pracy, który wydał orzeczenie lekarskie z dnia [...] 2006 r., znak: [...] o braku podstaw do rozpoznania m.in. choroby zawodowej - przewlekłego stanu zapalnego błony śluzowej górnych dróg oddechowych pochodzenia zawodowego. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż zgodnie z wykazem chorób zawodowych z 1983r. za zawodowe można uznać następujące stany zapalne górnych dróg oddechowych: nieżyt przerostowy, nieżyt zanikowy i nieżyt alergiczny, l tylko takie rodzaje stanów zapalnych górnych dróg oddechowych można wiązać z ewentualną ekspozycją zawodową. U T. B. w wyniku przeprowadzonych badań rozpoznano nieżyt prosty podsychający błony śluzowej nosa, gardła i krtani. Taki typ zmian nie jest wymieniony we wspomnianym wykazie chorób zawodowych. W badaniu laryngologicznym stwierdzono ponadto skrzywienie przegrody nosa, przewlekły stan zapalny zatok obocznych nosa i migdałków podniebiennych, które to schorzenia również nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych. Skoro wymienione wyżej rodzaje zmian zapalnych górnych dróg oddechowych nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych, to nie można ich rozpoznać jako schorzenia zawodowe. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. T. B. złożył wniosek o ponowne badanie lekarskie i został skierowany do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. W czasie hospitalizacji w dniach od 22.08.2006 r. do 4.09.2006 r. przeprowadzono szereg badań, których wyniki były podstawą do wydania w dniu [...] 2006 r. orzeczenia lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania u T. B. choroby zawodowej pod postacią przewlekłego zanikowego, przerostowego i alergicznego nieżytu błony śluzowej nosa, gardła, krtani i tchawicy wywołanych działaniem substancji o silnym działaniu drażniącym lub uczulającym. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż charakter zmian patologicznych stwierdzanych aktualnie w obrębie błon śluzowych górnych dróg oddechowych (skrzywienie przegrody nosa, zmiany polipowate w prawym przewodzie nosowym, przewlekły stan zapalny zatok szczękowych, przewlekły ropny stan zapalny migdałków podniebiennych) - nie uzasadnia przyjęcia związku przyczynowo-skutkowego z warunkami pracy badanego, ponieważ powyższe choroby nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych. Ośrodek Medycyny Pracy na zlecenie Sądu Okręgowego dwukrotnie wydawał opinie sądowo-lekarskie dot. T. B. w 2003 r. i 2005 r. w których również nie rozpoznał chorób wymienionych w poz. 6 wykazu chorób zawodowych. Mając na uwadze powyższe, Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia [...] 2007 r. o braku podstaw do stwierdzenia przedmiotowej choroby zawodowej, od której T. B. złożył odwołanie. Wojewódzki Inspektor Sanitarny po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uznał, iż wydana decyzja organu l instancji jest merytorycznie uzasadniona. Odwołanie T. B. nie wniosło nowych, istotnych faktów, które mogłyby mieć wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Jest ono wyrazem niezadowolenia z niekorzystnego rozstrzygnięcia sprawy. Odnosząc się do podnoszonych w nim zarzutów organ wyjaśnił, iż tlenek węgla nie jest substancją o działaniu drażniącym i uczulającym górne drogi oddechowe. Brak w środowisku pracy innych substancji o działaniu drażniącym i uczulającym wyklucza powstanie cyt. we wstępie choroby zawodowej. T. B. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając, że decyzje wydane w jego sprawie są krzywdzące, naruszając przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Inspektor Sanitarny w piśmie procesowym z dnia 5 lutego 2008 r., stwierdził, że postępowanie przed organem I instancji zostało wszczęte w dniu 4 października 2002 r. tj. w dacie wydania orzeczenia lekarskiego [...] Ośrodka Medycyny pracy, który był jednostką właściwą do orzekania w I instancji- czyli ponad miesiąc po wejściu w życie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz.1115). Wniosek o przeprowadzenie badania lekarskiego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej złożył T. B. w dniu 14 maja 2002 r. do [...] S.A. Oddział [...] Medycyna Pracy, [...] Ośrodek Medycyny Pracy. Dlatego w postępowaniu sądowym konieczne będzie ustalenie czy decyzje mogły być wydane w trybie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, czy też miało do nich zastosowanie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zdaniem Sądu, nie ma znaczenia twierdzenie Wojewódzkiego Inspektor Sanitarny zawarte w piśmie z dnia 5 lutego 2008 r., nr [...], że postępowanie przed organem I instancji zostało wszczęte w dniu 4 października 2002 r. tj. w dacie wydania orzeczenia lekarskiego [...] Ośrodka Medycyny Pracy, który był jednostką właściwą do orzekania w I instancji- czyli ponad miesiąc po wejściu w życie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W sprawie niniejszej istotny jest fakt, że organy obu instancji, zarówno prowadząc postępowanie, jak i wydając decyzje w sprawie skarżącego stosowały przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), wydanym w oparciu o art. 231 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy ( Dz. U Nr 24, poz.141 ze zm.). Rozporządzenie to zostało zastąpione rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz.1115), które zostało wydane w oparciu o art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.). Zgodnie z treścią § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia rozporządzenia w życie, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Należy, bowiem zauważyć, że art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy jest tożsamy z art. 231 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy w brzmieniu z dnia wydania rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z dnia 18 listopada 1983 r. Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 ( Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 740) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zarówno art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (w zakresie, w jakim nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia) , jak i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach - są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że żaden z przepisów kodeksu pracy nie zawiera jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego oraz, że takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innej ustawy. Konsekwencją sformułowania takiego wniosku jest uznanie przez Trybunał niezgodności art. 237 § 1 pkt 2 i 3 k.p. z art. 92 ust. 1 Konstytucji, przez to, że zawarte w nim upoważnienie do wydania rozporządzenia nie określa wytycznych dotyczących treści tego aktu. Powoduje to skutki także w stosunku do ściśle powiązanego z nim rozporządzenia RM, które - jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - jest również niezgodne z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny przyznał, że można wskazać argumenty przemawiające za zasadnością umieszczenia wykazu chorób zawodowych w rozporządzeniu. Takie rozwiązanie nie rodziłoby niebezpieczeństwa nadużyć ze strony władzy wykonawczej, gdyby w ustawie - zgodnie z art. 92 ust. 1 zdaniem drugim Konstytucji - były zawarte wytyczne wiążące Radę Ministrów przy tworzeniu katalogu chorób zawodowych. Wobec powyższego stanowisko zajęte przez Trybunał Konstytucyjny, iż rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...) jest niezgodne z Konstytucją jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - należy odnieść również do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Skoro, bowiem żaden z przepisów kodeksu pracy nie zawiera jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego, jak też takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innej ustawy, co powoduje, że przepis kodeksu pracy, zawierający upoważnienie do wydania rozporządzenia jest niezgodny z Konstytucją, to pociąga to również skutek w stosunku do ściśle powiązanego z nim rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. które - jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - jest również niezgodne z Konstytucją. Należy zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...) tracą moc obowiązującą z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, które nastąpiło w dniu 2 lipca 2008r. W uzasadnieniu orzeczenia Trybunał wskazał, że "zakwestionowane w niniejszej sprawie przepisy są niezbędnym elementem porządku prawnego i służą realizacji istotnych uprawnień pracowniczych. Aby pozostawić ustawodawcy czas na przygotowanie koniecznych zmian legislacyjnych, a jednocześnie zapobiec powstaniu luki w prawie, uniemożliwiającej wydawanie decyzji w sprawach stwierdzania chorób zawodowych, Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów. Wyznaczony przez Trybunał termin odroczenia powinien być wystarczający dla wprowadzenia w życie regulacji zgodnej z Konstytucją". W niniejszej sprawie powstaje, zatem pytanie, jakie skutki wywołało tego rodzaju rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego. Z chwilą orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niekonstytucyjności przepisów prawnych stanowiących lub mogących stanowić -jak twierdzi organ - podstawę prawną zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, obalone zostało domniemanie konstytucyjności tych przepisów. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie nie ma logicznych przesłanek uzasadniających zakończenie tego postępowania na podstawie niekonstytucyjnych przepisów, a następnie wznawianie postępowania zakończonego w ten sposób. Wydaje się, że obowiązywania aktu nie powinno się utożsamiać z obowiązkiem jego stosowania (por. J. Trzciński, "Glosa do wyroku TK P 10/07, ZNSA 2008, nr 1), a stosowanie przez sąd przepisu, który orzeczeniem TK, ostatecznym i powszechnie obowiązującym, został uznany za niezgodny z Konstytucją nawet, gdy TK odroczył utratę jego mocy obowiązującej, kłóciłoby się z logiką stosowania prawa. Argumentem przemawiającym za wstecznym działaniem orzeczenia Trybunału jest, więc funkcjonalność prawa - dysfunkcjonalne byłoby domaganie się stosowania prawa, co do którego Trybunał stwierdził sprzeczność z Konstytucją po to tylko, aby po utracie jego mocy obowiązującej wznawiać postępowanie na podstawie procedur, o których mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji. Przyjąć, zatem należy obowiązywanie w Konstytucji tzw. supernormy intertemporalnej przełamującej ogólne zasady prawa międzyczasowego. Zgodnie z nią przepis uznany przez Trybunał za niekonstytucyjny nie powinien być stosowany w przyszłości, nawet, jeśli za jego stosowaniem przemawiałyby ogólne reguły prawa międzyczasowego (por. K. Gonera, E. Łętowska, "Wieloaspektowość następstw stwierdzania niekonstytucyjności", PiP 2008, z. 5, s. 31-32). W przypadku derogacji przepisu dokonanej przez TK nie ma, więc zastosowania zasada tempus regit actum, ze względu na pozbawienie tego przepisu domniemania jego konstytucyjności. Za niestosowaniem niekonstytucyjnego przepisu przemawiają także argumenty dotyczące ochrony praw jednostki oraz ekonomiki procesowej. Trudno, bowiem byłoby uznać za zgodne z zasadą ekonomiki procesowej zawieszenie postępowania przed sądem i oczekiwanie na wykonanie wyroku TK przez ustawodawcę, skoro to wykonanie może trwać bardzo długo. A zatem należy przyjąć, że w odniesieniu do sądów administracyjnych skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niekonstytucyjność przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji w sprawie, może być uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarówno, zatem w takich przypadkach, gdy na skutek orzeczenia TK przepis traci moc z chwilą ogłoszenia orzeczenia TK, jak i w tych przypadkach, gdy Trybunał korzystając z możliwości przewidzianej w art. 190 ust. 3 zd. 1 Konstytucji określa inny termin utraty mocy obowiązującej przepisu, sądy administracyjne mają prawo odmówić zastosowania tych przepisów. Pogląd taki jest zgodny z wyrażanym w nowszym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z 21 czerwca 2007r., l OSK 1030/06; także wyrok NSA z 23 lutego 2006r, II OSK 1403/05, NSA z 31 stycznia 2008r., II OSK 1599/07). Wobec spraw będących w toku sąd administracyjny ma, zatem możliwość dokonania oceny rozpatrywanej sprawy z punktu widzenia ochrony praw jednostki i uniknięcia sytuacji, kiedy sąd orzekałby według niekonstytucyjnych przepisów tylko po to, by następnie strona wniosła o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie Sąd rozważając znaczenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego odraczającego datę utraty mocy obowiązującej przepisów stanowiących lub mogących stanowić, podstawę prawną zaskarżonej decyzji, wziął pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnym przepisem, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych takim przepisem, powody, dla których TK odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów oraz okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy stosowania niekonstytucyjnego przepisu. Mając na uwadze wszystkie wymienione okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie należy uwzględnić orzeczenie Trybunału i odmówić stosowania niekonstytucyjnych przepisów, pomimo odroczenia terminu utraty ich mocy obowiązującej. Odsyłanie, bowiem w niniejszej sprawie na drogę wznowienia postępowania byłoby sprzeczne z regułami demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, naruszeniem prawa do szybkiego załatwienia sprawy stanowiącego podstawowy standard europejski prawa do dobrej administracji, a na drodze sądowej - prawa do szybkiego procesu. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy uwzględnia sytuację strony skarżącej, czyli osoby, wobec której orzeczono, iż nie cierpi na chorobę zawodową, a wykaz chorób zawodowych, na podstawie którego dokonano takiego ustalenia (ściślej ujmując-rozporządzenie, do którego wykaz ten jest załącznikiem) okazał się niekonstytucyjny. Celem odroczenia przez Trybunał Konstytucyjny utraty mocy obowiązującej przepisów omawianego rozporządzenia było, w świetle uzasadnienia wyroku Trybunału, umożliwienie wydawania decyzji realizujących uprawnienia pracownicze. Nie odpowiada temu celowi odmowa zaspokojenia roszczeń pracowniczych dokonana na podstawie niekonstytucyjnych przepisów. W sytuacji, gdy okazało się, że strona skarżąca cierpi na chorobę, która nie została uznana za chorobę zawodową na podstawie niekonstytucyjnych przepisów rozporządzenia, należy odmówić zastosowania przepisów tegoż rozporządzenia, a sprawa dotycząca orzekania o istnieniu u skarżącego choroby zawodowej powinna zostać rozpoznana na podstawie przepisów, które zostaną uchwalone w zgodzie z Konstytucją RP. Tak, więc Sąd w sprawie niniejszej, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, które stanowią, że sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, odmówił zastosowania przepisów aktu rangi podustawowej - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, jak i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Mając na uwadze powyższe Sąd uchylił decyzje organów obu instancji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Należy podkreślić, że wobec odmowy zastosowania przepisów materialnych i procesowych stanowiących lub mogących stanowić, podstawę prawną zaskarżonej i poprzedzającej decyzji jako niezgodnych z Konstytucją, Sąd nie dokonał merytorycznej oceny zaskarżonych decyzji a wyrok nie przesądza treści decyzji, która zostanie wydana. Organy prowadząc ponownie postępowanie administracyjne, powinny rozpatrzyć sprawę strony skarżącej niezwłocznie po uchwaleniu przepisów prawa regulujących kwestię chorób zawodowych w zgodzie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.