III SA/Kr 1271/11

WyrokWSA w Krakowie2012-05-24

Skład orzekający: Barbara Pasternak, Maria Zawadzka, Janusz Kasprzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy inspekcji sanitarnej prawidłowo oceniły materiał dowodowy i orzekły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, w sytuacji gdy skarżąca kwestionowała rzetelność orzeczeń lekarskich i domagała się ponownego przebadania w innej jednostce orzeczniczej?
Ratio decidendi
Organy inspekcji sanitarnej nieprawidłowo oceniły materiał dowodowy i wydały decyzje z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Brak było prawidłowego pouczenia skarżącej o jej prawie do ponownego badania w jednostce orzeczniczej II stopnia, a także brak dowodu doręczenia kluczowych orzeczeń lekarskich. Orzeczenia lekarskie, stanowiące dowód w sprawie, powinny być oceniane przez organy, a nie bezkrytycznie akceptowane, zwłaszcza gdy skarżąca przedstawia dokumentację medyczną podważającą stanowisko jednostki orzeczniczej.
Stan faktyczny
Skarżąca M. L.-W. domagała się stwierdzenia u niej choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli oraz astmy oskrzelowej. Organy inspekcji sanitarnej, opierając się na orzeczeniach lekarskich, stwierdziły brak podstaw do rozpoznania tych chorób. Skarżąca kwestionowała rzetelność orzeczeń, podnosząc, że były one zmanipulowane i domagała się ponownego przebadania w innej placówce medycznej. Organy odwoławcze utrzymały w mocy decyzje organu pierwszej instancji, uznając brak podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Maria Zawadzka WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skarg M. L. – W. na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 1 sierpnia 2011 r. nr [...] z dnia 29 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji Zaskarżonymi decyzjami z dnia 1 sierpnia 2011 r. znak: [...] oraz z dnia 29 lipca 2011 r., znak: [...], Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzje Powiatowego Inspektora Sanitarnego: 1) z dnia [...] 2010 r., znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli które spowodowałoby trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FENA) poniżej 60% wartości należnej, wywołanego narażeniem na pyły i gazy drażniące, wymienionej w poz. 5 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869, zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych), 2) z dnia [...] 2010 r. znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) w zw. z art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2006 r. Nr 122 poz. 851 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 i § 11 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Powyższe decyzje zapadły w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. M. L. – W. zatrudniona była od 1 września 1973 r. do 3 lipca 1988 r. w Drukarni [...], ul. [...], kolejno na stanowiskach: robotnik magazynowy, magazynier w Magazynie [...]; oddelegowana do pełnienia funkcji Przewodniczącego Zakładowego Koła ZMS; samodzielnego referenta technicznego specjalisty ds. postępu technicznego i racjonalizacji. Na w/w stanowiskach zakład pracy nie przeprowadzał badań środowiskowych, a tym samym nie można wykluczyć pracy w ekspozycji na zapylenie oraz w niekorzystnych warunkach mikroklimatycznych. Od 5 stycznia 1987 r. do 30 czerwca 1987 r. oraz 1 września 1987 r. do 24 listopada 1990 r. w A w (obecnie [...]), na stanowisku artysta chóru, biorąc udział w próbach i koncertach (również na otwartej przestrzeni). Na w/w stanowisku zakład pracy nie przeprowadzał badań środowiskowych, a tym samym nie można wykluczyć pracy w niekorzystnych warunkach mikroklimatycznych. Od 12 marca 1992 r. do 31 stycznia 2007 r. prowadziła własną działalność gospodarczą w zakresie poligrafii i prowadzenia kawiarni. Wykonywała pracę sprzedawcy oraz obsługiwała maszynę offsetową typu [...], do której używane były farby [...] (zmywanie wodne bez użycia rozpuszczalników). Obecnie zakład zlikwidowany, a zatem nie można wykluczyć pracy w niekorzystnych warunkach mikroklimatycznych. Organ I instancji - Powiatowy Inspektor Sanitarny – orzekając o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, które spowodowałoby trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FENA) poniżej 60% wartości należnej, wywołanego narażeniem na pyły i gazy drażniące podniósł, że Ośrodek Medycyny Pracy w wydanym orzeczeniu lekarskim Nr [...] stwierdził brak podstaw do rozpoznania u M. L. – W. choroby zawodowej. Ośrodek wskazał, że na podstawie przeprowadzonych u pacjentki badań spirometrycznych ustalił, że wartości natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) wynoszą 86%. Zgodnie z obowiązującym wykazem chorób zawodowych przewlekłe zapalenie oskrzeli nie powodujące trwałego upośledzenia sprawności wentylacyjnej płuc w postaci obniżenia natężonej objętości wydechowej pierwszosekudowej (FEV1) poniżej 50% wartości należnej, nie spełnia warunków do uznania go jako choroby związanej z pracą zawodową. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Orzekając natomiast o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej, organ I instancji wskazał, że biorąc pod uwagę wywiad kliniczny i wykonane badania, które nie ujawniły cech schorzenia astmatycznego, Ośrodek Medycyny Pracy wydał w dniu [...] 2007 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - astmy oskrzelowej. Organ zaznaczył, że M. L. – W. nie odwołała się od w/w orzeczenia lekarskiego. Organ zaznaczył, że uprzednio wydane w przedmiotowych sprawach decyzje o braku podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych zostały uchylone wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 949/08 oraz sygn. akt III SA/Kr 949/08, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P23/07. Zaznaczono, że w wydanych wyrokach sąd polecił rozpatrzeć sprawy niezwłocznie po uchwaleniu przepisów prawa regulujących kwestię chorób zawodowych zgodnie z Konstytucją RP. Dalej organ wyjaśnił, że podstawą orzekania obecnie w niniejszych sprawach jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, które zaczęło obowiązywać z dniem 3 lipca 2009 r. Rozstrzygając niniejsze sprawy zadaniem Państwowej Inspekcji Sanitarnej było zatem ustalenie czy M. L. – W. cierpi na choroby uwzględnione w nowym wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do aktualnie obowiązującego rozporządzenia. Po przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji, Powiatowy Inspektor Sanitarny w dniu 18 października 2010 r. wystąpił do Ośrodka Medycyny Pracy z prośbą o weryfikację orzeczenia lekarskiego Nr [...] wg rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. oraz o ustosunkowanie się do pisemnej prośby M. L. – W. o skierowanie jej na badania do jednostki orzeczniczej poza województwem (pismo z dnia 23 sierpnia 2010 r.). Ośrodek Medycyny Pracy w dniu 15 listopada 2010 r. poinformował, iż po przeprowadzeniu ponownej analizy dokumentacji medycznej, uwzględniając kryteria diagnostyczno-orzecznicze zamieszczone w aktualnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych, treść orzeczenia lekarskiego Nr [...] nie ulega zmianie. Jednocześnie wskazał, że M. L. – W. nie przesłała wniosku o ponowne badanie w jednostce orzeczniczej II stopnia po otrzymaniu orzeczenia lekarskiego w 2007 r. Obecnie brak jest podstaw do skierowania do ponownego badania w jednostce badawczo-rozwojowej w dziedzinie medycyny pracy. Z uwagi na fakt, że choroba zawodowa, wymieniona pod poz. 6 aktualnego wykazu chorób zawodowych w swej treści nie uległa zmianie w stosunku do wykazu chorób zawodowych wymienionych w uchylonym rozporządzeniu, organ uznał, że w odniesieniu do drugiej ze wskazanych jednostek chorobowych brak jest przesłanek uzasadniających zwracanie się do jednostek orzeczniczych o weryfikację orzeczenia lekarskiego nr [...]. Niemniej jednak po przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w dniu 18 października 2010 r. wystąpił do Ośrodka Medycyny Pracy z prośbą o ustosunkowanie się do prośby M. L. – W. o skierowanie jej na badania do jednostki orzeczniczej poza województwem (pismo z dnia 23 sierpnia 2010 r.). Ośrodek Medycyny Pracy w dniu 15 listopada 2010 r. poinformował organ, że M. L. – W. nie przesłała wniosku o ponowne badanie w jednostce orzeczniczej II stopnia po otrzymaniu orzeczenia lekarskiego w 2007 r. Obecnie brak jest podstaw do skierowania do ponownego badania w jednostce badawczo-rozwojowej w dziedzinie medycyny pracy. Organ I instancji uznał zatem, że brak jest podstaw w świetle materiału dowodowego, do stwierdzenia u skarżącej chorób zawodowych i w obu przypadkach orzekł negatywnie. Odwołania od powyższych decyzji organu I instancji złożyła M. L. – W. podnosząc, że od 2007 r. jest w nieprzerwanym leczeniu z powodu POCHP i astmy oskrzelowej w Przychodni Pulmonologicznej. Orzeczenie Ośrodka Medycyny Pracy z 2007 r. było zmanipulowane na użytek prowadzonego postępowania. Zdaniem odwołującej dowodem na to jest fakt, że po wystąpieniu o przeprowadzenie ponownego przebadania w innej placówce medycyny pracy spoza Województwa, Ośrodek Medycyny Pracy zaprotestował. Jeśli wydane orzeczenie byłoby rzetelne, przeprowadzenie drugiego badania nie stanowiłoby przeszkody. W uzasadnieniu zaskarżonych decyzji organ odwoławczy - Wojewódzki Inspektor Sanitarny - wskazał, że Ośrodek Medycyny Pracy pismem z dnia 15 listopada 2010 r., poinformował, iż po przeprowadzeniu ponownej analizy dokumentacji medycznej, uwzględniając kryteria diagnostyczno-orzecznicze zamieszczone w aktualnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. Dz.U. nr 105, poz.869) treść orzeczenia lekarskiego nr [...], nie ulega zmianie. Zmiany w aktualnym wykazie chorób zawodowych dotyczące trwałego upośledzenia sprawności wentylacyjnej płuc (obniżenie FEV1 poniżej 60% - pkt. 5 wykazu chorób zawodowych) nie mają wpływu na merytoryczną treść orzeczenia [...] ponieważ zasadniczym powodem stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u M. L. – W. była wartość wskaźnika FEV1, która wynosiła 86% wartości należnej, tj. powyżej wymaganego kryterium klinicznego figurującego w aktualnym wykazie chorób zawodowych, określonego jako obniżenie wskaźnika FEV1 poniżej 60% wartości należnej. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, że w gestii organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest tylko ocena orzeczeń lekarskich jako materiału dowodowego w sprawie, natomiast brak jest uprawnień do podważania ustalonych przez lekarzy rozpoznań klinicznych. Kopia ekspertyzy mykologicznej dostarczona została przez M. L. – W. w trakcie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego do Ośrodku Medycyny Pracy, a zatem, informacje w niej zawarte na temat szkodliwości występujących w tym obiekcie znane były jednostce orzeczniczej przed wydaniem orzeczenia lekarskiego. Z odpowiedzi z dnia 19 maja 2008 r. przesłanej przez tenże Ośrodek wynika jednoznacznie, iż w wyniku przeprowadzonych badań nie stwierdzono podstaw do rozpoznania astmy oskrzelowej. W wyniku przeprowadzonych badań rozpoznano u M. L. – W. przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli nie spełniające jednakże kryteriów orzeczniczych do rozpoznania choroby zawodowej, a w etiologii tego schorzenia czynniki zawarte w ekspertyzie nie mają znaczenia. Podobne stanowisko zajął Ośrodek Medycyny Pracy w odpowiedzi z dnia 11 maja 2011 r. Poinformował, że także w przypadku drugiej z jednostek chorobowych, po przeprowadzeniu ponownej analizy całej dostępnej dokumentacji nie ma podstaw do ponownej diagnostyki w kierunku choroby zawodowej oraz kierowania M. L. – W. na badanie do jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia. Zaznaczono, że zgodnie z wykazem chorób zawodowych wymienione jednostki chorobowa mogą być rozpatrywane jako schorzenia zawodowe do roku od zaprzestania pracy zawodowej w narażeniu, a narażenie zawodowe ustało w 2007 r. Ponadto M. L. – W. nie przesłała do Ośrodka wniosku o ponowne badania w jednostce orzeczniczej II stopnia po otrzymaniu orzeczeń lekarskich w 2007 r.. Obecnie brak jest podstaw do skierowania w/w do ponownego badania w jednostce badawczo-rozwojowej w dziedzinie medycyny pracy. Ośrodek Medycyny Pracy w odpowiedzi z dnia 11 maja 2011 r. poinformował także, iż po przeprowadzeniu ponownej analizy całej dostępnej dokumentacji nie ma podstaw do ponownej diagnostyki w kierunku choroby zawodowej oraz kierowania M. L. – W. na badanie do jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia, bowiem zgodnie z wykazem chorób zawodowych wyżej wymieniona jednostka chorobowa może być rozpatrywana jako schorzenie zawodowe do roku od zaprzestania pracy zawodowej w narażeniu (narażenie zawodowe ustało w 2007r.). Również przedstawiona przez pacjentkę dokumentacja o stanie zdrowia, przesłana przez Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego nie uzasadnia decyzji o przywróceniu terminu do badania w jednostce badawczo-rozwojowej w dziedzinie medycyny pracy. Mając na uwadze przytoczone powyżej okoliczności organ stwierdził, iż brak jest podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych. Skargi na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 1 sierpnia 2011 r. znak: [...] oraz z dnia 29 lipca 2011 r., znak: [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła M. L. - W. Podniosła w ich treści, że dopiero czytając dokumentacje w Sanepidzie otrzymała wykaz chorób zawodowych i informację o środkach odwoławczych, w konsekwencji czego złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od orzeczenia Miejskiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2007 r. Wskazała, że do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania załączyła kartę informacyjną ze szpitala, w którym przebywała matka skarżącej, wymagająca poza opieką lekarską, także stałej opieki rodzinnej. Skarżąca zaznaczyła, że w tym czasie również sama uległa wypadkowi, co także zostało udokumentowane kartą informacyjną ze szpitala. Zdaniem skarżącej podane przyczyny były na tyle poważne i udokumentowane, że uzasadniały przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Odmowa przywrócenia terminu jest, w ocenie skarżącej, dowodem na brak wiedzy z zakresu będącego przedmiotem orzekania, a także dowodem na działanie osób trzecich w jej sprawie. Zaznaczyła, że od stycznia 2007 r. jest pod stałą opieką przychodni pulmonologicznej. W odpowiedzi na skargi Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. Na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r. Nr ), poz. 270 z późn. zm.), Sąd postanowił połączyć niniejszą sprawę ze sprawą o sygn. akt III SA/Kr 1272/11 – do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt III SA/Kr 1271/11. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 270, zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Skargi zasługiwały na uwzględnienie. W świetle art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy zwanych "narażeniem zawodowym". Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 237 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) Rada Ministrów wydała rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych, które weszło w życie 3 lipca 2009 r.( rozporządzenie z 30 czerwca 2009 r. Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869, zwane dalej rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych). Stosownie do treści tego rozporządzenia na pojęcie choroby zawodowej składają się dwa elementy: wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. Z § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych wynika, że podstawę do wydania przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia stanowi materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Jeżeli zaś właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust.1 jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Analiza powyższych regulacji prowadzi do wniosku, że podstawą decyzji w kwestii stwierdzenia choroby zawodowej jest jedynie orzeczenie i badanie lekarskie przeprowadzone na podstawie i w zgodzie z rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych. Orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są opiniami w rozumieniu art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t .j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), czyli stanowią dowód w sprawie podlegający ocenie przez organy zgodnie z regułami dowodowymi, zwartymi w art. 80 k.p.a. Skoro tak, to za przedwczesne należało ocenić, wydane w niniejszej sprawie negatywne dla skarżącej rozstrzygnięcia, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżąca konsekwentnie podnosiła, że domaga się jej przebadania w innej jednostce orzeczniczej. W myśl § 7 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych pracownik lub były pracownik, badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Wniosek taki składa się w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia lekarskiego, za pośrednictwem jednostki orzeczniczej I stopnia (ust. 2 § 7 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych). W takim razie obowiązkiem jednostki orzeczniczej I stopnia było pouczenie skarżącej, że ma ona prawo złożyć wniosek o ponowne badanie, w taki sposób, aby każdy nie znający szczególnej procedury w tym zakresie mógł, zrozumieć, iż przysługuje mu prawo do zwrócenia się do jednostki II stopnia, i to niezależnie od stanowiska jednostki I stopnia co do braku ku temu medycznych podstaw, z wnioskiem o ponowne przebadanie. Prawo takie służy bowiem także od orzeczenia weryfikującego uprzednio wydane pod rządami obowiązującego poprzednio rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Nie stanowi ono jedynie potwierdzenia stanowiska jednostki orzeczniczej, lecz jest de facto nowym orzeczeniem, zwłaszcza, że jest wydawane z uwzględnieniem nowych kryteriów diagnostyczno - orzeczniczych. W niniejszym przypadku, zawarte stwierdzenie jednostki orzeczniczej I stopnia, w piśmie z dnia 15 listopada 2010 r., że zgodnie z pouczeniami zawartymi w uprzednio wydanych orzeczeniach nr [...] i nr [...], skarżącej przysługiwało prawo złożenia wniosku o ponowne jej przebadanie w jednostce orzeczniczej II stopnia, którego skarżąca nie przesłała, a obecnie brak podstaw do skierowania jej do ponownego badania, nie spełnia w ocenie Sądu wymogów prawidłowego i przede wszystkim zrozumiałego pouczenia. W aktach administracyjnych brak dowodu doręczenia skarżącej orzeczenia z 15 listopada 2010 r. Nie pozwala to zatem na usunięcie wątpliwości co do skutecznego jego doręczenia skarżącej. Zawarte natomiast w końcowym fragmencie tego orzeczenia, wskazane powyżej stwierdzenie jednostki orzeczniczej I stopnia, wprowadziło zdaniem Sądu w błąd skarżącą, a wszystko to uniemożliwiło skarżącej skorzystanie z prawa do złożenia wniosku w terminie 14 dni o ponowne jej przebadanie w jednostce orzeczniczej II stopnia. Podkreślić jeszcze raz należy, że o ponownym przebadaniu nie decyduje dokumentacja medyczna, lecz wystarczającym jest niezadowolenie pracownika lub byłego pracownika z treści orzeczenia lekarskiego, które obliguje jednostkę orzeczniczą, do przesłania pisma, w którym takie niezadowolenie zostało wyrażone wraz ze stosowną dokumentacją do jednostki orzeczniczej II stopnia w celu ponownego przebadania. Niewystarczającym jest przedstawienie jedynie w uzasadnieniu obu decyzji ogólnego stanowiska jednostki orzeczniczej I stopnia co do wniosku skarżącej z 11 kwietnia 2011 r. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne przebadanie od orzeczeń z lekarskich z 2007 r. Istotnie przepisy rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych nie regulują kwestii związanej z ewentualnym przywróceniem terminu do wniesienia wniosku o ponowne przebadanie. Nie można jednakże zaakceptować jako poprawnego, w zgodzie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności w kontekście zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.), takiego działania organów inspekcji sanitarnej, które w sytuacji skierowania do nich takiego wniosku skarżącej i otrzymaniu odpowiedzi na ten wniosek z 11 maja 2011 r., kwestie te zbagatelizowały i nie pouczyły skarżącej, jak nakazuje to art. 9 k.p.a., o charakterze orzeczenia lekarskiego (w tym wypadku weryfikującego), zakresie związania nim organów inspekcji sanitarnej i przysługujących jej prawach do wniesienia wniosku o ponowne przebadanie i co ważne nie wyjaśniły, czy rzeczywiście orzeczenie weryfikujące skarżącej doręczono. Wobec powyższego rozpatrzenie odwołań i wydanie decyzji przez organ odwoławczy w sytuacji braku pouczenia w orzeczeniu lekarskim weryfikującym o przysługującym prawie do ponownego badania w jednostce orzeczniczej II stopnia, braku dowodu jego doręczenia, uznać należało za naruszające przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 7 i 77 § 1 rzeczą organu prowadzącego postępowanie jest dążenie do osiągnięcia prawdy obiektywnej, tj. zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, tak, by stworzyć rzeczywisty obraz sprawy. Podkreślić należy, że związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Nie oznacza to jednak możliwości kwestionowania ujętego w orzeczeniu rozpoznania w sytuacji, gdy nie budzi ono wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Wobec powyższego mimo, że jednostka orzecznicza I stopnia wskazała, iż powodem jest brak klinicznych objawów u skarżącej, to w sytuacji przedstawienia przez skarżącą dokumentacji medycznej, obowiązana była w sposób szczegółowy odnieść się do niej w sposób zrozumiały dla strony, przedstawiając z jakich powodów medycznych, nie może ona zmienić zajętego stanowiska, a nie ograniczyć się do jednozdaniowego stwierdzenia, że analizę tej dokumentacji przeprowadzono. Organy inspekcji sanitarnej nie są bowiem kompetentne do samodzielnej oceny dokumentacji medycznych. W sytuacji sprzecznych stanowisk pracownika, byłego pracownika i jednostki orzeczniczej, organ powinien podjąć kroki do wszechstronnego zbadania sprawy, tym bardziej, że dokumentacja lekarska przedstawiona przez stronę może podważać stanowisko jednostek orzeczniczych, które powinny się do niej odnieść. Stosownym było też poddanie weryfikacji drugiego z wydanych pod rządami obowiązującego poprzednio rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych orzeczeń lekarskich z 2007 r. (nr [...]). Z tych też przyczyn nie tylko decyzje organu odwoławczego, ponownie rozstrzygającego w sprawie, ale również decyzje organu I instancji, jako wydane z naruszeniem artykułów 7, 77 § 1, 80 i art. 107 § 3 k.p.a., należało uznać za obarczone wadami skutkującymi ich uchylenie. Przedstawiona opinia lekarska nie zawierała, w ocenie Sądu należytego uzasadnienia. Całkowicie pominął też organ odwoławczy postanowienia ust. 2 § 8 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, że jeżeli materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, to może żądać od lekarza orzecznika dodatkowego uzasadnienia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkowa konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. W ponownym rozpatrzeniu sprawy obowiązkiem organów będzie ponowne zwrócenie się do jednostki orzeczniczej I stopnia o: uzupełnienie zajętego przez nie stanowiska z uwzględnieniem konieczności jego wyczerpującego uzasadnienia z odniesieniem się do przedstawionej przez skarżącą dokumentacji medycznej w odniesieniu do jednostki chorobowej, wymienionej w poz. 5 wykazu chorób zawodowych, zweryfikowanie orzeczenia nr [...], w których także jednostka odniesie się szczegółowo do dokumentacji medycznej, z podkreśleniem o konieczności pouczenia skarżącej o możliwości złożenia wniosku o ponowne przebadanie w obydwu tych, ponownie wydanych orzeczeniach jednostki orzeczniczej I stopnia. Dopiero tak zebrany materiał dowodowy, przy uznaniu, że jest on kompletny i brak jakichkolwiek wątpliwości co do okoliczności mających znaczenie dla treści rozstrzygnięcia będzie podlegał ocenie organów inspekcji sanitarnej jako podstawa do wydania decyzji co do istoty sprawy. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło