III SA/Kr 132/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 4 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że jest osobą samotną, nie posiada rodziny. Określając swój majątek uwidocznił, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 32 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Oświadczył, że utrzymuje się z 960 zł otrzymywanej emerytury. Uzasadniając swoje starania powołał się na stan swojego zdrowia, sytuacja majątkową i materialną oraz koszty leków i leczenia. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. ustanowienie adwokata o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności Skarżący nie należy do osób specjalnie zamożnych. Tak bowiem wypada postrzegać samotnego emeryta, z niewielkim majątkiem i skromnym dochodem. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że utrzymanie mieszkania wiąże się z koniecznością ponoszenia wydatków. Ponieważ, skarżący nie określił ich wysokości należy przyjąć, że nie odbiegają one od przeciętnych kosztów utrzymania mieszkania tej wielkości. Uwzględniając wysokość emerytury skarżącego okoliczność ta siłą faktu powoduje, że pozostałe środki wystarczają skarżącemu na opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Przy braku rodziny na pomoc innych osób niespecjalnie może liczyć. Zarazem trudno wymagać od skarżącego aby w celu zdobycia środków na opłacenie adwokata z wyboru zbył lub obciążył mieszkania stanowiącego jego centrum życiowe celem. Rozporządzenia tego rodzaju godziłyby bowiem w podstawy egzystencji tego człowieka. Mając więc na uwadze przytoczone okoliczności i przewidując minimalny koszt opłat za czynności adwokatów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi można stwierdzić, że skarżącego nie będzie stać na wynajęcie kwalifikowanego pełnomocnika. Chociaż obiektywnie są to kwoty niewielkie to jednak relatywnie przekraczają obecne możliwości płatnicze strony. Skoro zaś skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania opłacić kosztów pełnomocnika z wyboru, to należało udzielić mu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ustanowić adwokata opłacanego ze środków budżetowych Skarbu Państwa. Z tych względów orzeczono więc jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.