III SA/Kr 1492/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki (spr.) WSA Ewa Michna Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. W.-B. na decyzję Wojewody z dnia 19 września 2016 r. nr [....] w przedmiocie odmowy udostępnienia adresu zameldowania na pobyt stały oraz pobyt czasowy skargę oddala Zaskarżoną przez M. W. – B., dalej skarżącą, decyzją z dnia 19 września 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w skrócie Kpa (t. jedn., Dz.U z 2016 r., poz. 23 ze zm.) oraz art. 46 ust. 2 pkt 1 i 47 ust. 3 ustawy z dnia 24 września 2001 r. o ewidencji ludności (t. jedn., Dz.U. z 2016 r, poz. 722 ze zm., zwanej dalej ustawą o ewidencji ludności), Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] 2016 r.nr [...] orzekającą o odmowie udostępnienia skarżącej adresu zameldowania na pobyt stały oraz adresu zameldowania na pobyt czasowy P. B. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Skarżąca zwróciła się w dniu 21 września 2015 r. do Burmistrza Miasta o podanie adresów zameldowania M. B. i P. B. Pismem z dnia 25 września 2015 r. została wezwana do uzupełnienia braków formalnych ww. pisma poprzez złożenie wniosku o udostępnienie danych, wykazanie interesu prawnego w żądaniu tych danych oraz do uiszczenia opłaty. W dniu 20 listopada 2015 r. przedstawiła wniosek o udostępnienie danych wskazując, że żądane informacje są jej potrzebne celem przedłożenia w sądzie, gdyż zamierza uznać syna P. B. za zmarłego. Przed Sądem Rejonowym toczy się w tym przedmiocie postępowanie sygn. akt [...]. Organ l instancji - Burmistrz Miasta - decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] odmówił skarżącej udostępnienia danych adresowych P. B., uznając, że nie wykazała interesu prawnego w żądaniu tych danych. Postępowanie dotyczące M. B. wyłączono od odrębnego rozpoznania ([...]). Odwołując się od powyższej decyzji, skarżąca załączyła szereg dokumentów w postaci postanowień Sądu Rejonowego z dnia 7 czerwca 2016 r., wezwanie tego Sądu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia w sprawie o uznanie za zmarłego M. B. i P. B., ponadto podniosła szereg okoliczności nie związanych ze sprawą. Opisaną na wstępie decyzją z dnia 19 września 2016 r. nr [...], Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zasady udostępnienia danych osobowych z rejestru PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrów zamieszkania cudzoziemców reguluje ustawa o ewidencji ludności. Przepis art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności stanowi, że dane z rejestru PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrowi) zamieszkania cudzoziemców mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny. Zgodnie z treści art. 47 ust. 3 ww. ustawy organ rozpatrujący wniosek, o którym mowa w ust. 1 odmawia w drodze decyzji administracyjnej udostępnienia danych jednostkowych, jeżeli nie zostały spełnione warunki określone w art. 46 ustawy o ewidencji ludności. Według organu skarżąca nie wykazała interesu prawnego uprawniającego do otrzymania żądanych danych dotyczących adresu i daty zameldowania na pobyt stały oraz adresu i daty zameldowania na pobyt czasowy P. B., gdyż powołanie się przez wnioskodawcę na potrzebę przedłożenia danych adresowych w sądzie nie oznacza wykazania interesu prawnego. Organ odwoławczy zwrócił się pismami z dnia 24 lipca i 16 sierpnia 2016 r. do Sądu Rejonowego l Wydział Cywilny o udzielenie informacji, czy sprawa, która zawisła w Sądzie Rejonowym l Wydział Cywilny pod sygn. akt [...] z wniosku M. W. – B. z udziałem M. B. i P. B. o uznanie za zmarłego M. i P. B. została prawomocnie zakończona i jakie zapadło rozstrzygnięcie na skutek złożonego przez skarżącą zażalenia na postanowienia z dnia 29 marca 2016 r. W odpowiedzi Sąd pismem z dnia 2 września 2016 r. poinformował, że www. sprawie z wniosku skarżącej Sąd Rejonowy l Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r. sygn. akt [...] oddalił wniosek skarżącej o uznanie za zmarłego M. B. i P. B., które uprawomocniło się z dniem 6 grudnia 2015 r. Natomiast postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2016 r. ten Sąd odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 29 marca 2016 r. dotyczące zwrotu pisma skarżącej z dnia 13 grudnia 2015 r. Wykazanie interesu prawnego spoczywa na osobie, która domaga się ich udostępnienia, natomiast skarżąca nie wykazała dowodów świadczących o istnieniu interesu prawnego, przez co nie zostały spełnione wymogi udostępnienia danych w trybie art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. W. – B. powtórzyła argumentację odwołania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn., Dz. U. z 2014 r., poz. 1647.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. 2016 r, poz. 718 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przeprowadzona kontrola wydanych w tej sprawie decyzji według wyżej wskazanych kryteriów wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji, nie są obarczone kwalifikowanymi wadami prawnymi, nie naruszają ani przepisów postępowania, ani przepisów prawa materialnego w stopniu skutkującym ich uchyleniem. Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowił art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2001 r. o ewidencji ludności (t. jedn., Dz. U. z 2016 r., póz. 722 ze zm., zwanej dalej ustawą o ewidencji ludności). W świetle tego przepisu dane z PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrów zamieszkania cudzoziemców mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny. Pojęcie interesu prawnego, o którym mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności nie jest w ustawie zdefiniowane. Dla ustalenia znaczenia tego pojęcia konieczne jest zatem odwołanie się do poglądów wypracowanych w doktrynie i orzecznictwie. Należy przyjąć, że istnienie interesu prawnego uzależnione jest od istnienia przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. W. Chróścielewski, J. P. Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2011, s. 85 i n.; por. też wyrok NSA z dnia 5 lutego 2009, II OSK 95/08). Interes prawny musi być interesem "własnym", "osobistym", "indywidualnym" danego podmiotu i mieć charakter "realny", to jest istnieć aktualnie, a nie hipotetycznie oraz pozostawać w bezpośrednim związku z przedmiotem sprawy administracyjnej (por. m.in. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r. l SA 1748/83, publik. E. Smoktunowicz, Orzecznictwo Sądu Najwyższego i NSA, Kodeks postępowania administracyjnego, Warszawa 1994, s. 109). O tym, czy w konkretnej sprawie dany podmiot ma interes prawny, decydują przepisy prawa materialnego nie tylko z zakresu prawa administracyjnego, ale również z zakresu np. stosunków cywilnych. W niniejszej sprawie ustalenie interesu prawnego wnioskodawcy w uzyskaniu danych z rejestrów - w tym adresu zameldowania na pobyt stały oraz adresu zameldowania na pobyt czasowy określonej osoby - powinno być powiązane z sytuacją prawną strony w konkretnej sprawie. Wnioskodawca miałby więc interes prawny w uzyskaniu tych danych, gdyby jego sytuacja prawna byłaby zależna od danych uzyskanych z ewidencji, tj. gdyby dane te byłyby niezbędne do zrealizowania przez wnioskodawcę swoich uprawnień. Zawsze zatem należy brać w tym względzie okoliczności danego przypadku. W rozpatrywanej sprawie trafne jest stanowisko orzekających organów, ze skarżąca nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu danych związanych z adresem i datą zameldowania na pobyt stały oraz adresem i datą zameldowania na pobyt czasowy syna P. Nie budzą bowiem wątpliwości ustalenia organów, że postępowanie, toczące się przed sądem powszechnym z wniosku skarżącej o uznanie za zmarłego synów M. i P. zostało prawomocnie zakończone postanowieniem Sądu Rejonowego Wydział Cywilny z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt [...] o oddaleniu wniosku skarżącej, (postanowienie to stało się prawomocne z dniem 6 grudnia 2015 r.). Natomiast postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2016 r. Sąd Rejonowy l Wydział Cywilny odrzucił zażalenia skarżącej na postanowienia tego sądu z dnia 29 marca 2016 r. dotyczące zwrotu pisma skarżącej z dnia 13 grudnia 2015 r. Wobec tego, skoro postępowanie przed sądem powszechnym z wniosku skarżącej się już prawomocnie zakończyło, a zażalenie skarżącej na postanowienie tego sądu z dnia 29 marca 2016 r. dotyczące zwrotu pisma skarżącej zostało odrzucone, to przestała istnieć konieczność wykazywania przez skarżącą na tym etapie postępowania sądowego okoliczności przy wykorzystaniu żądanych przez nią danych z rejestrów. Wydane decyzje - zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji - nie naruszają więc prawa w stopniu skutkującym koniecznością ich uchylenia. Art. 47 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności przewiduje bowiem w takiej sytuacji możliwość wydania przez organ rozpatrujący wniosek, o którym mowa w ust. 1, odmowy w drodze decyzji administracyjnej udostępnienia danych jednostkowych. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.