III SA/Kr 1497/11

Sygn. akt III SA/Kr 1497/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 sierpnia 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner (spr.), Sędziowie WSA Maria Zawadzka, WSA Janusz Kasprzycki, , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2012 r., sprawy ze skargi D. P., na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, z dnia 28 października 2011r. nr [...], w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne skargę oddala Komendant Miejski Policji, działając na podstawie art.124 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) , decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] skierował skarżącego – D. P. na badania psychologiczne z powodu przekroczenia liczby 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W odwołaniu od ww. decyzji skarżący podniósł, że został skierowany na badania bez podstawy prawnej, gdyż – jak twierdził - nie przekroczył limitu punktów. Z kolei w piśmie z dnia 28 października 2011 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, iż skarżący w dniu 20 października 2011 roku odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ww. ustawy , w związku z czym liczba uzyskanych przez niego punktów uległa zmniejszeniu o 6. Ponadto pełnomocnik zarzucił, iż ograniczenie możliwości odliczenia 6 punktów przewidziane w § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2002r, Nr 236, poz.1998 ze zm.) stanowi przekroczenie delegacji ustawowej do wydania powyższego rozporządzenia i skutkuje niezgodnością wskazanego przepisu rozporządzenia z ustawą. Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie: - art. 138 §1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego: - art. 124 ust. 1 pkt. 2 lit. b ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym - decyzją z dnia 28 października 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji podniósł, że skarżący został skierowany na badania psychologiczne w związku z otrzymaniem, w okresie od 1 października 2010 roku do 24 lipca 2011 roku, łącznie 25 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W ocenie organu , odbyte przez skarżącego w dniu 20 października 2011 roku szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust 3 ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie , gdyż skarżący przystąpił do szkolenia po fakcie przekroczenia 24 punktów. Organ wyjaśnił, że przepisy nakładają na Policję obowiązek prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 1 do 10. Otrzymane i zaewidencjonowane punkty karne usuwane są po upływie 1 roku od dnia wykroczenia. Organ podkreślił, iż kierowcy posiadający prawo jazdy powyżej 1 roku nie mogą przekroczyć limitu 24 punktów karnych. W przypadku , gdy kierowca otrzyma 25 punktów i więcej, a tak sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, to kierowany jest na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji , czyli ponowny egzamin państwowy na prawo jazdy (teoretyczny i praktyczny), przeprowadzany w Wojewódzkich Ośrodkach Ruchu Drogowego oraz badanie psychologiczne przeprowadzane w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Na Policji, jako organie kontroli ruchu drogowego, spoczywa obowiązek skierowania na badania psychologiczne osoby, która przekroczyła liczbę 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego - art. 124 ust. 1 pkt. 2 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ odwoławczy wyjaśnił , że wszystkie naruszenia popełnione przez skarżącego w okresie od 1 października 2010 roku do 24 lipca 2011 roku zostały wprowadzone do ewidencji bez zbędnej zwłoki, a skarżący przed odbyciem szkolenia mógł sprawdzić, ile posiada punktów karnych, jednak nie skorzystał z przysługującego mu w tym zakresie uprawnienia i odbył szkolenie po fakcie przekroczenia limitu punktów. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższą decyzję złożył skarżący zarzucając jej: - naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dnia 20 grudnia 2002 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej z art. 130 § 4 ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a zatem niezgodnego z tą ustawą; - naruszenie prawa materialnego tj. art. 130 ust. 3 ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że odbycie szkolenia przez kierowcę nie skutkuje zmniejszeniem liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jeżeli szkolenie to odbył on po przekroczeniu liczby 24 punktów; - a w konsekwencji naruszenie prawa materialnego tj. art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego bezpodstawne zastosowanie, w sytuacji, gdy na dzień wydania decyzji organu II instancji skarżący nie przekroczył liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości. W ocenie skarżącego odbyte przez niego w dniu 20 października 2011 roku szkolenie prowadzone przez Ośrodek Ruchu Drogowego prowadzone na podstawie art. 130 ust. 3 ustawy, powinno skutkować zmniejszeniem o 6 liczby uzyskanych przez niego punktów na podstawie art.130 ust. 3 ustawy w zw. z § 8 ust. 4 ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Oznacza to, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji liczba punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego przez skarżącego nie przekraczała 24 punktów. Ponadto, zdaniem skarżącego, ograniczenie możliwości odliczenia 6 punktów przewidziane § 8 ust. 6 rozporządzenia, stanowiącym, że odbycie szkolenia nie powoduje zmieszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24, stanowi przekroczenie legacji ustawowej do wydania rozporządzenia i skutkuje niezgodnością tego przepisu z ustawą, na podstawie której rozporządzenie zostało wydane. Skarżący wskazał, iż jeśli przepis ustawy określa zasadę - możliwość zmniejszenia liczby punktów przez odbycie szkolenia, przewidując jednocześnie tylko jeden wyjątek od tej zasady, to wprowadzenie kolejnego wyjątku wymagałoby szczególnego przepisu rangi ustawowej lub chociażby przepisu rozporządzenia wydanego na podstawie wyraźnej delegacji ustawowej. Zdaniem skarżącego przepis § 8 ust. 6 ww. rozporządzenia jako niezgodny z ustawą pozbawia kierowcę, który przekroczył 24 punkty, możliwości zmniejszenia posiadanych punktów w związku z odbytym szkoleniem, pomimo braku ustawowego upoważnienia w tym zakresie. Skarżący zarzucił , że przepis rozporządzenia został wydany nie tylko z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy, ale też pozostaje w sprzeczności z przepisem art 130 ust. 3 ustawy. Na uzasadnienie swojego stanowiska skarżący powołał wyrok NSA z dnia 15 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 885/09. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie . W odpowiedzi na argumentację skargi organ podniósł, że stanowisko przedstawione w skardze oraz powołanych w niej wyrokach , nie znalazło akceptacji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyrokach z dnia 16 grudnia 2010 r. sygn. I OSK 275/10 oraz z dnia 22 marca 2011 r. sygn. akt OSK 723/10 NSA dokonał wykładni celowościowej i funkcjonalnej przepisu art. 124 ust. 1 pkt. 2 lit. b w związku z art. 130 ust. 3, art. 130 ust. 4 ustawy - Prawo o drogowym oraz § 8 ust.6 rozporządzenia MSWiA z dnia 20 grudnia 2002 r. w spawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, prowadzącej do wniosku, że przepis rozporządzenia nie wykracza poza delegację ustawową, a przeciwnie realizuje cel ustawy. Ponadto NSA stwierdził, że art. 130 ust. 3 ustawy nie wywołuje określonych w nim skutków w odniesieniu do kierowców, o jakich mowa w art. 124 ust. 1 pkt. 2 lit. b ustawy. Organ odwoławczy podzielił w pełni powyższy pogląd , w konsekwencji zasadne jest przyjęcie, że zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas, gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24. Skarżącemu przypisano 25 punktów karnych, w związku z czym nie korzysta on z instytucji przewidzianej w art. 130 ust. 3 ustawy, co oznacza , że skierowanie go na badania psychologiczne było uzasadnione i zgodne z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. 2012 r. Nr 270). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował. Przeprowadzone w tym trybie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie można organom administracji publicznej skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego. W niniejszej sprawie podstawę decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 ze zm.). zwanej dalej ustawą. Ustawa ta określa zasady sprawdzania predyspozycji psychicznych do kierowania pojazdami. Zgodnie z art. 124 ust 1 pkt 2 lit b tej ustawy, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem silnikowym, skierowany w drodze decyzji przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 130 ust 1 ustawy, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (art. 130 ust 2 ustawy). Jak wskazał organ II instancji w uzasadnieniu decyzji i jak wynika z materiału dowodowego sprawy, skarżący w okresie od dnia 1 października 2010 r. do dnia 24 lipca 2011 r. a więc w okresie nie przekraczającym jednego roku, popełnił cztery wykroczenia drogowe, za które otrzymał 25 punktów wpisanych do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Zatem bez wątpienia przed upływem jednego roku od dnia 1 października 2010 r. skarżący dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana rozporządzeniem liczba punktów przekroczyła 24 punkty. Oznacza to , że wydanie przez organ kontroli ruchu drogowego decyzji kierującej skarżącego na badania psychologiczne było zgodne z prawem. Odnośnie kwestii zmniejszenia ilości punktów poprzez odbycie szkolenia po przekroczeniu przez skarżącego liczby 24 punktów Sąd w niniejszym składzie w całości podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 16 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 275/10: "Aby prawidłowo ustalić relację pomiędzy ust. 3 i 4 art. 130 ustawy – Prawo o ruchu drogowym należy uwzględnić przepis art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b/ tej ustawy. Wprowadza on obowiązek poddania badaniu psychologicznemu kierowcę, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Przekroczenie wskazanej liczby punktów wywołuje konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Z analizy wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24. W przypadku przekroczenia tej liczby kierowca poddawany jest bowiem obowiązkowemu badaniu psychologicznemu i nie może skorzystać z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze odbycia szkolenia na własny koszt. Właściwe odczytanie treści regulacji ustawowych przy zastosowaniu wykładni systemowej i funkcjonalnej prowadzi do wniosku, iż wydany akt podustawowy nie jest sprzeczny z delegacja ustawową i nie jest sprzeczny z unormowaniami o randze ustawowej. Organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji stosując § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA z 20 grudnia 2002 r. nie naruszyły przepisów Konstytucji RP i ustawy – Prawo o ruchu drogowym, bowiem wykonując delegację ustawową rozporządzenie zgodnie z ustawą wyłączyło możliwość zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec kierowcy, który przed rozpoczęciem szkolenia dopuścił się naruszeń na łączną sumę punktów przekraczających 24. Regulacja zawarta w § 8 ust. 6 rozporządzenia w pełni służy więc realizacji celu unormowań ustawowych. Podkreślenia wymaga to, iż udzielając upoważnienia w art. 130 ust. 4 ustawodawca zawarł wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań przyjętych w rozporządzeniu. Miały one na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Kwestionowany w skardze kasacyjnej przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia nie tylko więc odpowiada unormowaniom zawartym w art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b/, art. 130 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, lecz także realizuje wytyczne ustawodawcy co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego z art. 130 ust. 4. Postulowane w skardze kasacyjnej odczytanie przepisów ustawy i nadanie im takiej treści, iż kierowca mógłby w drodze odbycia szkolenia zmniejszyć liczbę punktów karnych (po przekroczeniu limitu 24), niweczyłoby możliwość stosowania środka z art. 124 ust. 1 pkt 3 lit. b/, a zatem osiągnięcia celu w postaci dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy. Nie zostałaby także spełniona funkcja prewencyjna tych regulacji, które w myśl założenia ustawodawcy winny zapobiegać wielokrotnemu naruszeniu przepisów ruchu drogowego." Z powyższych względów, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 Nr 270), zgodnie z którym sąd, w razie nieuwzględnienia skargi, skargę oddala.