III SA/Kr 1504/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 12 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. D. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 12 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w kwocie 36.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podano, że jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skarżący wskazał w tym zakresie, że wykonanie decyzji doprowadzi w efekcie do konieczności ogłoszenia upadłości, albowiem nie dysponuje on środkami pieniężnymi koniecznymi dla jej zaspokojenia. Nawet w wypadku ewentualnego późniejszego zwycięstwa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, które zwłaszcza w obliczu zarzutu tworzenia nieznanych prawu skutków nieważności umowy jest bardzo prawdopodobne, nie da się już przywrócić stanu pierwotnego. Co więcej, przez cały czas trwania postępowania sądowo administracyjnego nie będzie on normalnie funkcjonować i zapewnić bytu swojej rodzinie. Dalej podniesiono, że od wielu już lat organy służby celnej prowadzą walkę z tzw. "hazardem", która jednak ze względu na postawę sądów administracyjnych jest nieskuteczna. Tym samym, w ostatnim czasie - w wyniku poleceń przełożonych, postanowiły one doprowadzić do ekonomicznej katastrofy i fizycznej upadłości kontrolowanych podmiotów i w tym celu masowo wydają orzeczenia w przedmiocie kar pieniężnych, pomimo wątpliwości w zakresie konstytucyjnym i zgodności z normami prawa europejskiego, które podnosi miedzy innymi Naczelny Sąd Administracyjny. Tym samym, jedynym organem, który może uniemożliwić takie bezprawne działania organów, które w dalszej przyszłości mogą narazić skarb państwa na olbrzymie odszkodowania, jest sąd administracyjny, który abstrahując od wydania rozstrzygnięcia merytorycznego wstrzyma wykonanie decyzji. Wskazano, że dotychczas sądy administracyjne stoją na stanowisku, że wykonanie przedmiotowych decyzji winno zostać wstrzymane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na zasadzie art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nawet w wypadku, gdy w sprawie występują przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych wymienionych we wskazanym przepisie. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym między innymi w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/2004, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji – zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. - jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 352/06, opub. w LEX nr 192964). Stosownie do powyższych uregulowań zaistnienie chociażby jednej z wymienionych przesłanek w art. 61 § 3 P.p.s.a. uzasadnia wstrzymanie danego aktu. Skoro zaskarżoną decyzją wymierzono stronie karę pieniężną, to z uwagi na treść art. 61 § 3 P.p.s.a. oczywistym jest, że rzeczowe uzasadnienie rozpoznawanego wniosku powinno precyzyjnie opisywać aktualną sytuację finansową i majątkową strony skarżącej, tak by Sąd rozpoznający ten wniosek doszedł do przekonania, że uiszczenie spornej kwoty przed rozpoznaniem sprawy rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tego jednak nie sposób doszukać się w rozpatrywanym wniosku. Jego autor nie podał bowiem żadnych rzeczowych informacji wskazujących na aktualne możliwości płatnicze skarżącego czy posiadany przez niego majątek. Nie dał zatem Sądowi możliwości oceny, czy uiszczenie kwoty 36.000 zł przed rozstrzygnięciem niniejszej sprawy zagrozi płynności finansowej skarżącego, a tym bardziej czy doprowadzi go do upadłości. Trzeba bowiem przypomnieć, że ogólnikowe twierdzenia, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 2014 r. sygn. akt II OZ 1099/14). Należy również wskazać, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 września 2014 r. sygn. akt I OZ 737/14). Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 listopada 2013 r. sygn. akt II GZ 684/13). Podkreślić również wypada, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na tym etapie postępowania nie ma nic wspólnego z analizą zasadności skargi czy kontrolą legalności spornej decyzji. Wstrzymanie wykonania decyzji jest uzależnione od aktualnej sytuacji konkretnej strony skarżącej oraz skutków, jakie wykonania decyzji przyniesie jej i tylko jej. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.