III SA/Kr 152/14

PostanowienieWSA w Krakowie2015-08-10

Skład orzekający: Krystyna Kutzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest zawinione, jeśli strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika z urzędu przed upływem terminu, a ustanowiony pełnomocnik mógł zapoznać się z aktami sprawy dopiero po jego upływie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło bez winy strony, ponieważ strona złożyła wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu przed upływem terminu, a ustanowiony pełnomocnik mógł zapoznać się z aktami sprawy dopiero po jego upływie. Przyznanie stronom możliwości ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, przy jednoczesnym przymusie adwokacko-radcowskim w zakresie wnoszenia skargi kasacyjnej, sprawia, że uchybienie terminu w takiej sytuacji nie może być uznane za zawinione.
Stan faktyczny
Skarżący G. P. złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżący wniósł jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, argumentując, że złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci pełnomocnika z urzędu przed upływem terminu, a ustanowiony adwokat mógł zapoznać się z aktami sprawy dopiero po jego upływie. Strona podniosła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono przywrócić skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego, postanawia: przywrócić skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 24 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę G. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony stronie skarżącej w dniu 5 lutego 2015 r. (dowód doręczenia – k. 59). W dniu 1 grudnia 2014 r. skarżący wystąpił do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, uwzględnionym postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2015 r. w ten sposób, że ustanowiono dla skarżącego adwokata. Zarządzeniem z dnia 29 maja 2015 r. Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej wyznaczył dla skarżącego pełnomocnika w osobie adw. A. Z. - H. W dniu 5 sierpnia 2015 r. skarżący reprezentowany przez adw. A. Z. – H. złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Na uzasadnienie tego wniosku podano, że strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci pełnomocnika z urzędu przez upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Stwierdzono również, że ustanowiony adwokat został poinformowany o wyznaczeniu do sprawy w dniu 3 czerwca 2015 r., lecz dopiero w dniu 29 lipca 2015 r. mógł zapoznać się z aktami sprawy. W ocenie autora wniosku, strona nie dochowała pierwotnego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej bez własnej winy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.). Sąd uznał, że skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z zachowaniem terminu do jego złożenia wynikającego z art. 87 § 1 p.p.s.a. Jak bowiem podnosi się w orzecznictwie, siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczyna bieg po dacie, w której ustanowiony – w ramach przyznanego stronie prawa pomocy pełnomocnik – realnie mógł sporządzić i wnieść skargę kasacyjną (zob. postanowienie NSA z dnia 18 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 1100/14; LEX nr 1492913). Także w analizowanym przypadku, wniosek o przywrócenie terminu złożono w ciągu tygodnia od dnia, w którym pełnomocnik skarżącego zapoznał się z całością akt sprawy i mógł przystąpić do sporządzenia skargi kasacyjnej. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowego wniosku wskazać należy, że zgodnie z ugruntowanymi poglądami doktryny i orzecznictwa, brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się zatem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. W przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od kwestionowanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, gdyż uchybienie terminu do dokonania tej czynności nastąpiło bez winy strony skarżącej. Wynika to z faktu, że wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej skarżący złożył oczekując na doręczenie mu odpisu tego wyroku z uzasadnieniem. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął zatem w czasie, gdy skarżący oczekiwała na wyznaczenie pełnomocnika. Skoro ustawodawca przyznał stronom możliwość ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, przy jednoczesnym przymusie adwokacko-radcowskim w zakresie wnoszenia skargi kasacyjnej, to uchybienie terminowi do dokonania czynności procesowej w sytuacji, gdy strona w ustawowym terminie zgłosiła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, nie może być uznane za zawinione. Stronie korzystającej z przysługujących jej uprawnień nie można przypisać choćby lekkiego niedbalstwa i uznać należy, że dochowała ona należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. Wobec powyższego, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło