III SA/Kr 1557/24

WyrokWSA w Krakowie2025-01-16

Skład orzekający: Ewa Michna, Bogusław Wolas, Ewelina Dziuban

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma podstawy do umorzenia postępowania rozgraniczeniowego, jeśli granica nieruchomości została już prawomocnie ustalona orzeczeniem sądu powszechnego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma podstawy do umorzenia postępowania rozgraniczeniowego, gdy granica nieruchomości została już prawomocnie ustalona orzeczeniem sądu powszechnego, ponieważ w takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe. Ponowne ustalenie granic w trybie administracyjnym jest niedopuszczalne, jeśli nie nastąpiły nowe zdarzenia faktyczne po wydaniu orzeczenia sądowego, a strona próbuje wzruszyć prawomocne orzeczenie sądowe w trybie administracyjnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy G. o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości. Organ I instancji umorzył postępowanie, ponieważ prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z 1995 r. zostało już dokonane rozgraniczenie tych działek. Skarżący zarzucił błąd w ustaleniach stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że orzeczenie sądu nie jest prawomocne lub nie zostało uwzględnione w zasobach geodezyjnych, a także że istnieje spór graniczny. Kolegium utrzymało decyzję o umorzeniu, wskazując na prawomocność orzeczenia sądowego i brak nowych okoliczności faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Bogusław Wolas Asesor WSA Ewelina Dziuban (spr.) Protokolant Starszy Referent Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi T. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 9 sierpnia 2024 r., nr SKO-GN-4160-78/24 w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę. III SA/Kr 1557/24 Uzasadnienie Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 9 sierpnia 2024 r., nr SKO-GN-4160-78/24, którą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 572 ) oraz art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1752 ze zm.) utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia 28 maja 2024 r., znak: RLO.6830.2.2024 o umorzeniu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, tj. działek nr [...] oraz nr [...], położonych w miejscowości R. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 28 maja 2024r., znak: RLO.6830.2.2024 Wójt Gminy G. orzekł o umorzeniu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, tj. działek nr [...] oraz nr [...], położonych w miejscowości R. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek T. T. reprezentowanego przez pełnomocnika - adw. W. W., o rozgraniczenie działek nr [...] oraz [...] położonych w miejscowości R. W toku analizy posiadanej dokumentacji organ ustalił, że prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia 30 marca 1995 r. sygn. akt [...] zostało dokonane rozgraniczenie ww. działek. W dniu 5 kwietnia 2024 r. organ zwrócił się do Starostwa Powiatowego w G. o udzielenie informacji w temacie prowadzonych postępowań administracyjnych lub sądowych na działkach nr [...] oraz [...] położonych w miejscowości R. W odpowiedzi, wskazano, że w wyniku rozgraniczenia działek II etapu ewidencji operatem [...] a także na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 30 marca 1995 r. sygn. akt [...] została ustalona granica między działkami nr: [...] i [...] - operat [...] dotyczy działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] -jednak ze względu na przeprowadzoną odnowę operatu ewidencji gruntów dla obrębu R., numery działek i ich powierzchni uległy zmianie. Działce nr [...] po odnowie operatu odpowiadają między innymi działki gruntowe nr [...] , [...], [...], [...] i [...], a działce nr [...] odpowiada działka nr [...]. Organ I instancji stwierdził, że na podstawie przedmiotowego rozgraniczenia tj. operatu [...] w bazie danych ewidencji gruntów została uwidoczniona granica pomiędzy działkami nr: [...] i [...], która oznacza de facto granicę pomiędzy nieruchomością, stanowiącą obecnie współwłasność T. T., i R. T. i G. T. a nieruchomością nr [...] stanowiącą własność J. B. Organ wyjaśnił również, że orzeczenie w sprawie rozgraniczenia Sądu Rejonowego w G. z dnia 30 marca 1995 r., sygn. akt [...] pozostaje prawomocne i jest uwidocznione w zasobach geodezyjnych Starostwa Powiatowego w G. W ocenie organu I instancji istnieje przeszkoda w prowadzeniu postępowania, bowiem skoro doszło już do uregulowania orzeczeniem sądu powszechnego granicy między działkami, wyłączona jest możliwość ustalenia w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym innego przebiegu granicy, niż ustalono to w orzeczeniu sądu powszechnego. W tej sytuacji postępowanie rozgraniczeniowe w postępowaniu administracyjnym w sprawie niniejszej nie może być prowadzone. W odwołaniu od powyższej decyzji T. T. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił: 1. Błąd w ustaleniach stanu faktycznego sprawy polegający na dowolnym i całkowicie bezpodstawnym przyjęciu, iż orzeczenie w sprawie o rozgraniczenie Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego z dnia 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...], pozostaje prawomocne i jest uwidocznione w zasobach geodezyjnych Starostwa Powiatowego w G., wobec czego nie ma podstaw do twierdzenia, że w zakresie wskazanym powyżej występują jakiekolwiek braki, mimo iż tego rodzaju ustalenie pozostaje w ewidentnej sprzeczności z całokształtem materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie i przede wszystkim z faktycznym stanem dokumentacji geodezyjnej w zasobie Starostwa Powiatowego w G. 2. Obrazę przepisów postępowania w postaci art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a., a co miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na niepodjęciu przez organ I instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz na niezałatwieniu sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Odwołujący się zarzucił, iż nie można łączyć operatu [...] i postanowienia Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego wydanego w sprawie o sygn. akt: [...], albowiem to postanowienie nie było wydane na podstawie czynności geodezyjnych objętych tym operatem, a zbieżność numeracji punktów w tym operacie z numeracją na mapie mgr inż. J. S. jest przypadkowa i myląca. W Starostwie G. nie ma operatu z czynności mgr inż. J. S., a w szczególności danych pomiarowych /miar i współrzędnych/, które pozwoliły by na wznowienie granic. Z racji tego, że ich nie ma w Starostwie, nie mogły być one wykorzystane przez wykonawcę operatu [...]. Ponadto, nie wiadomo czy jest operatem z rozgraniczenia i mapa w nim zawarta jest mapą z rozgraniczenia, a co więcej, nie ma w nim ani zawiadomień stron ani sporządzonego protokołu z czynności. Zdaniem odwołującego się, na mapie mgr inż. J. S. wyraźnie widać, że granica objęta postanowieniem Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego biegnie mniej więcej środkiem drogi. Można się spierać tylko o to, czy trochę bliżej jednej czy drugiej strony, natomiast granica wynikająca z operatu [...] biegnie już po stronie działki wnioskodawcy. Widoczna też tam jest droga żwirowa narysowana przerywaną szarą linią, która prawdopodobnie pochodzi z jakiegoś wcześniejszego pomiaru. Odwołujący się wyjaśnił, że chodziło mu o to, by zwrócić się o rozgraniczenie z powodu braku dokumentacji z postępowania sądowego i rozbieżności z aktualnymi danymi o granicach w bazie EGiB, które nie są granicami prawnymi i są obarczone dużym błędem - to są fakty wskazujące na zasadność przeprowadzenia ponownego rozgraniczenia pomiędzy przedmiotowymi nieruchomościami. Kolegium w uzasadnieniu opisanego na wstępie rozstrzygnięcia wskazało, że granica działki nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...], [...] , [...], [...] i [...]) oraz działki nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...]), położonych w miejscowości R. została ustalona prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego z dnia 30 marca 1995 r" sygn. akt: [...], a zatem, przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie jest możliwe ponowne ustalenie granic tych nieruchomości w postępowaniu administracyjnym. Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy w G. Wydziału I Cywilnego w postanowieniu z 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...] w pkt III ppkt. b) ustalił granice nieruchomości pomiędzy działkami nr: [...], [...], [...], objętymi Iwh 60 gminy kat. R. oraz [...] i [...], objętymi Iwh [...] gminy kat. R. i [...] objętą arkuszem posiadłości nr [...] a działką ewidencyjną [...], objętą AWZ nr: [...] wzdłuż linii ciągłej brązowej wyznaczonej przez punkty: 6, 7, 8, 9,10,11,12,13,14,15,16,17,18. Starosta G. w piśmie z dnia 22 kwietnia 2024r. wyjaśnił, że obecnie obowiązujące oznaczenia działek nr [...] i nr [...] w bazie danych ewidencji gruntów i budynków dla obrębu R. zostały wprowadzone w wyniku odnowy operatu ewidencji przeprowadzonej w 2001 roku. Działce nr [...] po odnowie operatu odpowiadają między innymi działki gruntowe nr [...], [...], [...], [...] i [...] z II etapu ewidencji, obowiązującej dla obrębu R. przed odnową z 2001 roku. Działce nr [...] obecnie wykazanej w operacie ewidencji gruntów odpowiada natomiast działka nr [...]. Starosta wyjaśnił również, że na podstawie przedmiotowego rozgraniczenia, w bazie danych ewidencji gruntów została uwidoczniona granica pomiędzy działkami nr: [...] i [...], która oznacza de facto granicę pomiędzy nieruchomością, stanowiącą obecnie współwłasność T. T., R. T. i G. T. a nieruchomością (działka nr [...]), stanowiącą własność Pana J. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu uznało, że T. T. nie wykazał, że po ustaleniu granicy na mocy powyższego orzeczenia Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego z 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...] w zaszły jakiekolwiek zmiany mające wpływ na przebieg ustalonej uprzednio granicy. Podkreślono po raz kolejny, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne znaczenie ma fakt, że granica działki ew. nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...], [...], [...], [...] i [...]) oraz działki nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...]), położonych w miejscowości R. została ustalona prawomocnym orzeczeniem Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego z dnia 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...], w którym Sąd wskazał, że przebiega ona wzdłuż linii ciągłej brązowej wyznaczonej przez punkty: 6, 7, 8, 9, 10,11, 12, 13,14, 15,16, 17,18. Procedura modernizacji ewidencji gruntów nie służy natomiast do rozstrzygania spornych stanów na gruncie, jeżeli chodzi o przebieg granic. Ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji, a rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i stąd też ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Oznacza to zatem, że nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej. Ewidencja gruntów pełniąc funkcje informacyjno - techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy, a zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów. Przy uwzględnieniu powyższych okoliczności, Kolegium stwierdziło, że wydanie obecnie decyzji rozstrzygającej o rozgraniczeniu nieruchomości stanowiących działki ewid. nr [...] i powiłoby rażące naruszenie prawa. Pismem z dnia 13 września 2024 r. skarżący T. T. reprezentowany przez pełnomocnika, adw. W. W. wniósł skargę od ww. decyzji Kolegium, zarzucając naruszenie: - przepisów postępowania, to jest art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie przez organ drugiej instancji wszystkich istotnych okoliczności faktycznych w przedmiotowej sprawie przed wydaniem zaskarżonej decyzji. - przepisów postępowania w postaci art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a., a co miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na niepodjęciu przez organ II instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz na niezałatwieniu sprawy w sposób mający na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. - Błąd w ustaleniach stanu faktycznego sprawy polegający na dowolnym i całkowicie bezpodstawnym przyjęciu przez organ II instancji, iż orzeczenie w sprawie o rozgraniczenie Sądu Rejonowego w G. Wydziału l Cywilnego z dnia 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...], pozostaje prawomocne i jest uwidocznione w zasobach geodezyjnych Starostwa Powiatowego w G., wobec czego nie ma podstaw do twierdzenia, że w zakresie wskazanym powyżej występują jakiekolwiek braki, mimo iż tego rodzaju ustalenie pozostaje w ewidentnej sprzeczności z całokształtem materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie i przede wszystkim z faktycznym stanem dokumentacji geodezyjnej w zasobie Starostwa Powiatowego w G. - Błąd w ustaleniach stanu faktycznego sprawy polegający na dowolnym i całkowicie bezpodstawnym przyjęciu przez organ II instancji, iż pomiędzy właścicielami nieruchomości nie istnieje spór graniczny, który wystąpił po prawomocnym ustaleniu granic. Wobec powyższych zarzutów autor skargi wniósł uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuty te zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi. Argumentacja tam zawarta stanowi w zasadzie powtórzenie stanowiska skarżącego wyartykułowanego w odwołaniu. Nadto pełnomocnik skarżącego zaakcentował w skardze, że spór graniczny pomiędzy właścicielami nieruchomości istniał zarówno jeszcze przed postanowieniem sadu z 30 marca 1995 r., [...] jak i po jego wydaniu. Skarżący nie godzi się z granicami ustanowionymi przez geodetę S. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują, m.in. wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyrażona w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz.935) dalej - p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie ma jednak obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie ww. ustaw, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Przedmiotem oceny Sądu w tym postępowaniu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z 9 sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy G. z 28 maja 2024 r., o umorzeniu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości oznaczonej nr działki [...] z nieruchomością sąsiednią działką ewidencyjną nr [...] położonych w obrębie miejscowości R. Kwestia sporna w tej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia czy organy obu instancji miały podstawy do zastosowania art. 105 § 1 k.p.a. i umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia ww. nieruchomości. Sąd uznał rozstrzygnięcie organów za prawidłowe. Stosownie do art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Umorzenie postępowania jest rozstrzygnięciem formalnym, kończącym postępowanie w danej instancji wobec braku materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Umorzenie postepowania winno nastąpić wyłącznie wtedy, gdy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego, co oznacza, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu - pozytywne, czy negatywne - staje się prawnie niedopuszczalne (por. wyrok WSA w Poznaniu z 23 lutego 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 67/23, LEX nr 3506351). Użyte w cytowanym przepisie określenie "z jakiejkolwiek przyczyny" obejmuje przyczyny zarówno o charakterze podmiotowym, jak i o charakterze przedmiotowym. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego nastąpi wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Chodzi więc o sytuację, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania, która może być załatwiona decyzją (wyrok NSA z 21 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 2860/19 LEX nr 3065178, wyrok NSA z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I GSK 81/20 LEX nr 3056231). W kontrolowanej sprawie bezsporne jest, że prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z 30 marca 1995 r. sygn. akt [...], została ustalona granica działki nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...], [...], [...], [...] i [...]) oraz działki nr [...] (powstałej z działki ew. nr [...]), położonych w miejscowości R. W pkt III ppkt. b tego postanowienia ustalono granice nieruchomości pomiędzy działkami nr: [...], [...], [...], objętymi Iwh 60 gminy kat. R. oraz [...] i [...], objętymi Iwh [...] gminy kat. R. i [...] objętą arkuszem posiadłości nr [...] a działką ewidencyjną [...], objętą AWZ nr: [...] wzdłuż linii ciągłej brązowej wyznaczonej przez punkty: 6, 7, 8, 9,10,11,12,13,14,15,16,17,18. Wbrew zarzutowi skargi (pkt 3) ww. orzeczenie jest prawomocne. Możliwość prowadzenia ponownego postępowania rozgraniczeniowego może mieć miejsce wówczas gdy po zakończonym postępowaniu rozgraniczeniowym, czyli po ustaleniu stanu prawnego granicy i jej utrwaleniu w terenie nastąpiły nowe zdarzenia o charakterze faktycznym, które mogą sprawiać, że stan władania gruntami różni się od tytułu prawnego do tego władania. Jednym słowem ponowne postępowanie rozgraniczeniowe może mieć miejsce tylko wówczas gdy nowe zdarzenia o charakterze faktycznym dotyczą stanu władania gruntami i mają miejsce już po zakończeniu wcześniejszego postępowania rozgraniczeniowego. Natomiast możliwość prowadzenia ponownego postępowania rozgraniczeniowego co do tych samych nieruchomości, nie jest i nie może być traktowana jako środek do kwestionowania prawomocnego postanowienia sądowego o rozgraniczeniu. Jednym słowem niedopuszczalna jest taka sytuacja, w której strona, nie zgadzając się z rozstrzygnięciem sądowym w sprawie rozgraniczenia, próbuje wzruszyć prawomocne orzeczenie w trybie wszczęcia i ponownego prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Jak bowiem wskazano w skardze spór graniczny pomiędzy właścicielami nieruchomości istniał zarówno jeszcze przed postanowieniem Sądu z 30 marca 1995 r., [...] jak i po jego wydaniu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 lipca 2013 r., I OSK 707/12 wskazał, że "(...) możliwość prowadzenia ponownego postępowania rozgraniczeniowego co do tych samych nieruchomości, nie jest i nie może być traktowana jako środek do kwestionowania prawomocnego postanowienia sądowego o rozgraniczeniu. Jednym słowem niedopuszczalna jest taka sytuacja w której strona nie zgadzając się z rozstrzygnięciem sądowym w sprawie rozgraniczenia, próbuje wzruszyć prawomocne orzeczenie w trybie wszczęcia i ponownego prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. (...) Granice nieruchomości w trybie postępowania rozgraniczeniowego ustala się bowiem na gruncie jedynie "raz". Zainteresowane strony są związane zapadłym w sprawie rozstrzygnięciem dopóty, dopóki nie zostanie ono wycofane z obiegu prawnego. W przypadkach natomiast, w których zaistnieją przesłanki do zmiany stanu prawnego rozgraniczonych uprzednio nieruchomości, np. w wyniku zasiedzenia przygranicznych pasów gruntu, sprawy tego rodzaju powinny być traktowane jako sprawy o własność, a nie procedowane jako rozgraniczenie ( [...] )." Zarówno z odwołania od decyzji organu I instancji jak i z skargi wniesionej do tut. Sądu wynika, że skarżący kwestionuje prawidłowość postanowienie sądu o rozgraniczeniu. Skarżący odwołuje się do okoliczności dotyczących prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego, i błędnego ustalenia w jego toku granicy przez uprawnionego geodetę, a wiec na okoliczności, które miały miejsce przed wydaniem przez Sąd Rejonowy w G. postanowienia o rozgraniczeniu. W skardze wskazano, że "zarówno T. T., jak i ówczesna właścicielka działki o numerze [...] jego żona S. T., w sposób zasadniczy z powyższym rozstrzygnięciem Sądu, kwestionując granice ustanowione na podstawie operatu sporządzonego przez geodetę mgr inż. J. S". Powyższe potwierdza też fakt, że rewizja wniesiona od powyższego postanowienia została oddalona – jak wskazał profesjonalny pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 16 stycznia 2025 r. (k. 39 a.s.). Powyższe okoliczności wskazują, że w rozpoznawanej sprawie skarżący usiłuje doprowadzić do zmiany stanu prawnego wynikającego z prawomocnego postanowienia sądu o rozgraniczeniu, ale nie dlatego, że po dacie jego wydania pojawiły się nowe zdarzenia o charakterze faktycznym, które powodują, że stan władania gruntami różni się od tytułu prawnego do tego władania, ale dlatego że nie akceptuje tego rozstrzygnięcia wskazując na zdarzenia, które miały miejsce przed jego wydaniem. Jednym słowem to nie jest nowy spór między właścicielami sąsiednich nieruchomości co do przebiegu granicy, ale spór, który istnieje od wielu lat i który był już przedmiotem orzeczenia sądowego (na co wskazuje sam autor skargi "tego rodzaju spór istniał zarówno jeszcze przed postanowieniem Sądu Rejonowego w G. Wydziału I Cywilnego z 30 marca 1995 r., sygn. akt: [...], jak również po jego wydaniu."). Jeszcze raz zatem należy podkreślić, że granice nieruchomości w trybie postępowania rozgraniczeniowego ustala się na gruncie jedynie "raz". Zainteresowane strony są związane zapadłym w sprawie rozstrzygnięciem dopóty, dopóki nie zostanie ono wycofane z obiegu prawnego. W przypadkach natomiast, w których zaistnieją przesłanki do zmiany stanu prawnego rozgraniczonych uprzednio nieruchomości, np. w wyniku zasiedzenia przygranicznych pasów gruntu, sprawy tego rodzaju powinny być traktowane jako sprawy o własność, a nie procedowane jako rozgraniczenie ( D. Felcenloben w krytycznej glosie do postanowienia SN z dnia 14 marca 2002 r., IV CKN 809/00 S.T. 2013/3/84-90 ). W kontrolowanym postępowaniu skarżący nie wykazał żeby od daty wydania prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w G. zaszły zmiany na gruncie, które wskazywałyby na potrzebę ponownego ustalenia przebiegu granicy między ww. działkami. Zgodnie z art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej. W rozstrzyganej sprawie organy prawidłowo wskazały że są związane postanowieniem sądu powszechnego, w którym został ustalony przebieg granicy między działkami i dlatego prawidłowo organ umorzył to postępowanie jako bezprzedmiotowe. Końcowo wskazać należy, że podnosząc w skardze zarzuty dotyczące braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie poprzez niepodjęcia wszelkich niezbędnych kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. art. 7, art. 8, art. 77 §1 k.p.a. skarżący nie wskazuje jakich dowodów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy i mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w jego ocenie zabrakło w tym postępowaniu. Podkreślenia wymaga także i to, że strona w toku postępowania nie zgłaszała żadnych wniosków dowodowych, które zostałyby przez organ pominięte lub oddalone. Konkludując, należało stwierdzić, iż kontrolowane postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W kontrolowanej decyzji organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawnych, swe stanowisko umotywowały w sposób nie budzący wątpliwości sądu zgodnie z art. 107 k.p.a. Na marginesie powyższego warto odnotować, że Sąd Najwyższy w uchwale z 18 września 1989 r. (III CZP 79/89, Legalis) wskazał, że orzeczenie o rozgraniczeniu nieruchomości, w którym oznaczono ich granicę z utrwaleniem na gruncie, podlega zaopatrzeniu w klauzulę wykonalności i wykonaniu w drodze egzekucji prowadzonej przez komornika. W myśl art. 37 ust. 1 PrGeodKart, wykonanie orzeczeń sądowych o rozgraniczeniu nieruchomości odbywa się z udziałem geodety. Oznacza to, że po uprawomocnieniu się orzeczenia o rozgraniczeniu należy dokonać okazania stronom wyznaczonych granic oraz zastabilizowania punktów granicznych znakami nadziemnymi i podziemnymi, jak w przypadku stabilizacji dokonywanej w postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło