III SA/Kr 1608/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 29 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Wojewody z dnia 18 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1608/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę Z. K. na decyzję Wojewody z dnia 18 października 2013 r. nr [...]. W dniu 13 czerwca 2014 r. (data prezentaty Sądu) Z. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1608/13 referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych i ustanowił dla niej adwokata. W dniu 25 sierpnia 2014 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik skarżącej złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2014 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że postanowienie o ustanowieniu go pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej otrzymał w dniu 1 sierpnia 2014 r., przy czym w okresie od 1 do 17 sierpnia 2014 r. przebywał na wcześniej zaplanowanym urlopie, zaś kierowana do niego korespondencja była odbierana przez sekretariat innej kancelarii prowadzonej w tym samym budynku co kancelaria pełnomocnika. Dopiero więc po powrocie z urlopu pełnomocnik skarżącej mógł się zapoznać z aktami sprawy co nastąpiło 19 sierpnia 2014 r. Powołując się na wybrane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego pełnomocnik skarżącej wskazał, że w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skutki prawne niezachowania terminu oraz podstawy prawne jego przywrócenia reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), a w szczególności art. 85-89 tej ustawy. Zgodnie z treścią art. 85 cyt. ustawy czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w art. 87 p.p.s.a. ustawodawca określił jakie wymogi muszą zostać spełnione by sąd mógł uwzględnić taki wniosek: – pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), – w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), – równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Rozpoznając wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w kontekście powyższego uregulowania zauważyć trzeba, że jakkolwiek wystąpienie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika złożony w otwartym terminie do wniesienia skargi kasacyjnej nie wpływa na bieg tego terminu, to okoliczność ta może stanowić jedną z podstaw uzasadniających złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka prawnego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, wyd. 5, Warszawa 2012, s. 479-480). Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu nie oznacza bowiem możliwości podjęcia przez niego natychmiastowego działania w imieniu strony. Dlatego przy ocenie, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, istotne jest ustalenie, kiedy pełnomocnik miał realną możliwość jego sporządzenia. Możliwość ta wyznacza zatem czas ustania przyczyny uchybienia terminowi. W tej kwestii Sąd podziela utrwalony już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i wskazywany przez pełnomocnika skarżącej pogląd, że dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest dzień, w którym pełnomocnik ustanowiony w trybie art. 244 p.p.s.a. miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia NSA: z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OZ 211/12; z dnia 12 maja 2012 r., sygn. akt II GZ 243/11 oraz z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 612/12, zamieszczone na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnotować również trzeba, że Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 87 § 1 p.p.s.a. należy rozumieć w ten sposób, że – w sytuacji niedochowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 177 § 1 p.p.s.a., na skutek wystąpienia o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustaje z dniem, w którym powiadomiony o ustanowieniu pełnomocnik ma możliwość sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, jest zgodny z art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji RP (por. wyrok TK z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt SK 17/12, LEX nr 1354495). Z wyjaśnień pełnomocnika skarżącej wynika, że o wyznaczeniu go na pełnomocnika Z. K. dowiedziała się po powrocie z urlopu, który trwał od 1 do 17 sierpnia 2014 r., a w dniu 19 sierpnia 2014 r. zapoznał się z aktami sprawy. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został złożony w dniu 25 sierpnia 2014 r. (data stempla pocztowego), a więc w terminie. We wniosku tym pełnomocnik skarżącej uprawdopodobniła również okoliczności wskazujące na brak winy skarżącej w uchybieniu terminu. Skarżąca nie mogła bowiem sama wnieść skargi kasacyjnej, gdyż jest ona obwarowana przymusem adwokacko-radcowskim. Mogła jedynie złożyć wniosek o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, co też uczyniła. Skarżąca nie miała natomiast wpływu na czas rozpatrywania jej wniosku przez Sąd ani na termin wyznaczenia pełnomocnika przez Okręgową Radę Adwokacką. Tym samym zdaniem Sądu, uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło bez winy skarżącej, a zatem należało go jej przywrócić. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.