III SA/Kr 1624/14

WyrokWSA w Krakowie2015-02-24

Skład orzekający: Tadeusz Wołek, Barbara Pasternak, Maria Zawadzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo odmówił przyznania pomocy mieszkaniowej, uznając, że lokal skarżącej nie jest nadmiernie zaludniony i że skarżąca posiada tytuł prawny do lokalu, który zaspokaja jej potrzeby mieszkaniowe?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżony akt, uznając, że organ wadliwie ustalił stan faktyczny dotyczący wielkości lokalu i liczby jego mieszkańców. Organ zaniechał przeprowadzenia wizji lokalowej, mimo istnienia wątpliwości co do stanu zaludnienia i wielkości lokalu, co było obowiązkiem wynikającym z uchwały Rady Miasta. Ponadto, sąd częściowo podzielił argumentację skarżącej, że posiadany tytuł prawny do lokalu (służebność mieszkania) nie zaspokaja jej potrzeb mieszkaniowych ze względu na faktyczną liczbę osób zamieszkujących lokal.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie pomocy mieszkaniowej z zasobu Gminy. Organ odmówił przyznania pomocy, uznając, że lokal skarżącej nie jest nadmiernie zaludniony (6,45 m2 na osobę przy 4 osobach zameldowanych na pobyt stały) oraz że skarżąca posiada prawo dożywotniego zamieszkiwania w lokalu. Skarżąca zarzuciła błędną interpretację przepisów, wskazując na faktyczne zamieszkiwanie w lokalu 6 osób, w tym konkubenta córki, oraz na nieprawidłowe ustalenie powierzchni pokoi. Podniosła również, że jej prawo dożywotniego zamieszkiwania nie zaspokaja jej potrzeb ze względu na przeludnienie i przemoc w rodzinie.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony akt.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie WSA Barbara Pasternak WSA Maria Zawadzka Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2015 r. sprawy ze skargi K. D. na akt Prezydenta Miasta z dnia 27 czerwca 2014r. nr [ ] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy mieszkaniowej z zasobu Gminy Miejskiej [ ] I. uchyla zaskarżony akt, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz radcy prawnego Ł. P. - Kancelaria Radcy Prawnego, ul. [....] tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności. K. D. w dniu 17 kwietnia 2014 r. złożyła wniosek o przyznanie pomocy mieszkaniowej z zasobu Gminy. O negatywnym rozpatrzeniu wniosku K. D. została poinformowana pismem Prezydenta Miasta z 27 czerwca 2014 r., znak: [...]. W piśmie wskazano, że problematykę najmu lokali mieszkalnych oraz zasad gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tj.: Dz. U. z 2014 r., poz. 150) oraz uchwała nr [...] Rady Miasta z dnia 10 października 2012 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń (Dziennik Urzędowy Województwa z dnia 9 listopada 2012 r., poz. 5817 ze zm.). Zgodnie z uchwałą, Gmina świadczy pomoc mieszkaniową osobom wykazującym niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i osiągającym niskie dochody. Uprawnionymi do ubiegania się o najem lokalu z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych są między innymi osoby, które zamieszkują i są zameldowane na pobyt stały w lokalu o nadmiernym zaludnieniu, położonym na terenie Gminy. Za lokal o nadmiernym zaludnieniu uważa się lokal mieszkalny, w którym na jedną osobę zameldowaną na pobyt stały oraz zamieszkującą przypada mniej niż 5 m2 ogólnej powierzchni mieszkalnej. Kryterium niskich dochodów spełniają wnioskodawcy, których średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 1 roku poprzedzającego datę złożenia wniosku, nie przekracza 150% najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym tj. 1.266,67 zł, 125% najniższej emerytury w gospodarstwie dwuosobowym tj. 1.055,56 zł i 100% najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym tj. 844,45 zł. Z akt sprawy wynika, że K. D. jest zameldowana na pobyt stały w lokalu mieszkalnym przy ul. P w K, obejmującym dwa pokoje, kuchnię oraz przynależności o łącznej powierzchni użytkowej 34,57 m2, w tym powierzchni pokoi 25,80 m2. W lokalu zamieszkują 4 osoby (zgodnie z ilością osób wskazanych do opłaty za media). Powierzchnia pokoi przypadająca na jedną osobę w lokalu wynosi więc 6,45 m2. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, nie ma podstaw prawnych do dalszej weryfikacji złożonego wniosku mieszkaniowego z tytułu zamieszkiwania w lokalu o nadmiernym zaludnieniu. Ponadto jak wynika z aktu notarialnego z dnia 28 lutego 1997 r. (Rep. A nr [...]) K. D. przysługuje prawo dożywotniego i nieodpłatnego zamieszkiwania w ww. lokalu mieszkalnym wraz z córką E. B. (poprzednie nazwisko D.). W myśl § 54 ust. 1 pkt 1 uchwały za osoby o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych nie są uznawane osoby posiadające jakikolwiek tytuł prawny do lokalu mieszkalnego lub innej nieruchomości, stanowiący podstawę do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie. W tym stanie rzeczy, brak jest podstaw prawnych do przyjęcia wniosku do realizacji z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych. K. D. wniosła skargę na powyższy akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zarzuciła błędną interpretację aktu prawa miejscowego i wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu oraz przyznanie prawa do lokalu z zasobu Gminy. Podniosła, że faktycznie w lokalu zamieszkuje więcej osób tj. konkubent córki A. S., który nie został przez córkę zgłoszony do Wspólnoty Mieszkaniowej i z tego tytułu nie ponosi żadnych opłat, jednak od sierpnia 2013 r. zamieszkuje w tym lokalu, od listopada jest zameldowany na pobyt czasowy. Potwierdzeniem jego faktycznego pobytu w lokalu jest szereg zgłoszeń w związku ze stosowaną przez niego przemocą wobec skarżącej jak i jej córki i jej małoletnich dzieci. Z tego powodu wszczęta została procedura tzw. "Niebieskiej Karty", toczy się postępowanie w Sądzie Rodzinnym w związku z zagrożeniem dobra małoletnich dzieci, także Prokuratura prowadziła postępowanie karne. Ponadto wielokrotnie miały miejsce interwencje Policji, właśnie z powodu A. S. i jego nagannego postępowania. Ilość osób zamieszkująca w lokalu wynosi 6 osób i tym samym skarżąca kwalifikuje się do przyznania prawa do lokalu z zasobu Gminy. Jak wynika z decyzji lokal przy ulicy P składa się z 2 pokoi, kuchni oraz przynależności. W rzeczywistości lokal ten posiada jeden pokój wydzielony normalnymi ścianami, natomiast z kuchni wydzielona jest część, która częściowo oddzielona jest ścianką z płyty gipsowej, ale niezabudowana całkowicie, tym samym wszystkie hałasy, zapachy itp. przedostają się do wydzielonego pomieszczenia. W rzeczywistości według dokumentów dotyczących tego lokalu jest 1 pokój oraz kuchnia. Stosowana przemoc wobec skarżącej jest na tyle poważna, że zagraża życiu i zdrowiu skarżącej i tym samym przyznanie lokalu jest jedyną możliwością zapewnienia skarżącej normalnego miejsca zamieszkania. W rodzinie występuje przemoc, jedynie na chwilę obecną nie zostało to udokumentowane. Ponadto skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo, nie gospodaruje wspólnie z rodziną córki. Jedynym dochodem skarżącej jest świadczenie emerytalne w wysokości około 1100 zł netto oraz dodatek pielęgnacyjny. Ponadto skarżąca spłaca zobowiązania finansowe w kwocie 183 zł miesięcznie z tytułu zaciągniętej pożyczki, dokłada do rachunków 50 zł miesięcznie, telefon - około 100 zł. W związku z chorobami pozostaje w stałym leczeniu i na leki wydaje około 300 zł miesięcznie. Kwota, która skarżącej pozostaje jest ledwie wystarczająca na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Biorąc pod uwagę powyższe skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz przyznanie prawa do lokalu z zasobu Gminy, gdyż w inny sposób nie jest w stanie samodzielnie zapewnić sobie lokalu mieszkalnego, zaś przemoc występująca w rodzinie z którą zamieszkuje uniemożliwia skarżącej korzystanie z przysługującego jej prawa dożywotniego i nieodpłatnego zamieszkiwania w lokalu. Pismem procesowym z dnia 18 lutego 2015 r. ustanowiony w ramach prawa pomocy profesjonalny pełnomocnik skarżącej zaskarżonemu aktowi zarzucił naruszenie: - art. 7 i 77 § 1 K.p.a. - przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, - art. 7 K.p.a. - przez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, - art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego - przez odmowę zakwalifikowania skarżącej do ubiegania się o przyznanie lokalu z zasobu Gminy w sytuacji spełniania przez skarżącą ustawowych kryteriów uzyskania pomocy mieszkaniowej. Wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu oraz dopuszczenie dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci wydruku z księgi wieczystej [...] oraz umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. P. Podtrzymując w całości argumentację zawartą w skardze nadto wywiódł, że organ błędnie ustalił, iż lokal przy ul. P nie spełnia warunku przeludnienia. Organ za podstawę obliczeń przyjął łączną powierzchnię dwóch pokoi 25,80 m2 oraz 4 osoby zamieszkujące w lokalu. Tymczasem lokal ten składa się z 1 pokoju o pow. 17,15 m2 - ta powierzchnia powinna zostać przyjęta za podstawę obliczeń. W istocie, bowiem nie stanowi pokoju małe pomieszczenie, które zostało tymczasowo - prowizorycznie, za pomocą cienkiej ścianki gipsowej - wydzielone z kuchni. Pomieszczenie to jest oryginalnie i funkcjonalnie częścią kuchni, a nie osobnym pokojem. Twierdzenie, że lokal składa się z 2 pokoi, nie znajduje oparcia w stanie prawnym. Pomieszczenia, w którym zmuszona jest mieszkać skarżąca, nie sposób uznać za oddzielny "pokój" także z uwagi na niespełnienie wymagań rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ nieprawidłowo przyjął, że w lokalu zamieszkują 4 osoby. Z akt sprawy wynika, że oprócz skarżącej w lokalu zamieszkuje jej córka E. B. z trójką dzieci oraz konkubentem A. S.- łącznie 6 osób (formularz wniosku w sprawie mieszkaniowej). Nie ma przy tym znaczenia, ile osób jest zgłoszonych do zarządcy budynku jako osoby opłacające media. A. S. nie został uwzględniony w obliczeniu z uwagi na brak stałego zameldowania (ma zameldowanie na pobyt czasowy). Co prawda wedle § 15 ust. 3 uchwały Rady Miasta [...] "do obliczenia zaludnienia w lokalu bierze się pod uwagę wyłącznie osoby zameldowane na pobyt stały przez okres co najmniej trzech lat przed złożeniem wniosku", jednak przepis ten zdaniem skarżącej, jest niezgodny z ratio legis ustawy o ochronie praw lokatorów, bowiem wypacza cel ustawy którym jest przyznanie pomocy mieszkaniowej osobom realnie tej pomocy potrzebującym. Zameldowanie jest jedynie potwierdzeniem określonego stanu faktycznego - faktu zamieszkiwania pod danym adresem. Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01, zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. A. S. legitymuje się zameldowaniem na pobyt czasowy, jednak w istocie stale zamieszkuje w lokalu przy ul. P. W tym lokalu znajduje się "centrum życiowe" A. S. (wedle § 2 pkt 17 lit. a uchwały, przy ocenie gdzie znajduje się centrum życiowe bierze się pod uwagę faktyczne zamieszkiwanie na terenie Gminy, w szczególności przez posiadanie na terenie Gminy zameldowania na pobyt stały lub pobyt czasowy; faktyczne zamieszkiwanie na terenie Gminy można udowodnić również w inny sposób). Nawet w § 15 ust. 5 zd. 2 uchwały położono nacisk na okoliczność rzeczywistego zamieszkiwania: "W przypadku zaistnienia wątpliwości co do stanu zaludnienia lub wielkości lokalu przeprowadzana jest wizja lokalowa, mająca na celu ustalenie ilości osób rzeczywiście zamieszkujących w lokalu". Nadto w stosowanym przez Gminę formularzu wniosku w sprawie mieszkaniowej, w poszczególnych rubrykach stawia się pytanie czy dana osoba faktycznie zamieszkuje w lokalu (więc istotne jest faktycznie zamieszkiwanie, a nie samo oficjalne zameldowanie). A. S. zamieszkuje w przedmiotowym lokalu od ponad 2 lat. Fakt, że zaniedbał swój obowiązek meldunkowy nie może rzutować negatywnie na sytuację prawną skarżącej. Skarżąca nie jest władna doprowadzić do zameldowania na pobyt stały A. S., przy braku współpracy z jego strony. Ponadto z dniem 1 stycznia 2016 r. mocą ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U. nr 217, poz. 1427 ze zm.) zniesiony zostanie obowiązek meldunkowy. Wedle art. 178 ust. 1 Konstytucji, sędziowie podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Zdaniem skarżącej, w sprawie zachodzą warunki do odmowy zastosowania przez Sąd § 15 ust. 3 uchwały Rady Miasta [...], w zakresie w jakim wymaga 3-letniego zameldowania na pobyt stały przy obliczaniu zaludnienia lokalu - jako niezgodnego z art. 4 i ratio legis ustawy o ochronie praw lokatorów. Biorąc pod uwagę powyższe, po prawidłowym przeliczeniu powierzchni przypadającej na jedną osobę należy stwierdzić, że skarżąca w istocie zamieszkuje w lokalu o nadmiernym zaludnieniu, co kwalifikuje ją do uzyskania lokalu z zasobu gminnego. Skarżąca uznaje za nietrafny argument organu, jakoby służebność mieszkania w przedmiotowym lokalu dyskwalifikowała skarżącą od ubiegania się o pomoc mieszkaniową. Zgodnie z § 54 ust. 1 pkt 1 uchwały, "za osoby o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych nie są uznawane osoby posiadające jakikolwiek tytuł prawny do lokalu mieszkalnego lub innej nieruchomości, który mógłby stanowić podstawę do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie". Co prawda skarżącej przysługuje służebność osobista wspólnego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu, jednak ilość osób faktycznie w nim mieszkających (6 osób) powoduje, że ów tytuł prawny nie zaspokaja potrzeb mieszkaniowych skarżącej. W orzecznictwie administracyjnym stwierdzono, iż "przesłanka "niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych" ma szeroki zakres treściowy, gdyż posiadanie tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego nie rozstrzyga jednoznacznie o jej braku po stronie zainteresowanego. Tak więc rozciągnięcie wymogu braku tytułu prawnego do lokalu na wszystkich mieszkańców gminy zainteresowanych najmem lokalu gminnego nie znajduje jakichkolwiek podstaw prawnych. Zdaniem skarżącej § 54 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady Miasta [...] jest niezgodny z ustawą o ochronie praw lokatorów, dlatego Sąd powinien odmówić zastosowania tego przepisu w sprawie. W kontekście zasady uwzględniania słusznego interesu obywatela podniósł, że skarżąca jest osobą w podeszłym wieku, ma l grupę inwalidzką, jest schorowana, wyjątkowo źle traktowana przez najbliższą rodzinę (załączono wyrok karny - skarżąca została pobita przez swojego zięcia), a warunki mieszkaniowe w jakich przyszło jej egzystować (małe prowizoryczne pomieszczenie wydzielone z kuchni, nieprzystosowane technicznie do bycia pokojem mieszkalnym) urągają ludzkiej godności. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że K. D. nie spełnia kryterium niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych tj. zamieszkiwania w lokalu o nadmiernym zaludnieniu. K. D. od dnia 17 kwietnia 1968 r. jest zameldowana na pobyt stały w lokalu mieszkalnym przy ul. P w K, obejmującym dwa pokoje, kuchnię oraz przynależności o łącznej powierzchni użytkowej 34,57 m2, w tym powierzchni pokoi 25,80 m2. Struktura i powierzchnia lokalu została potwierdzona przez zarządcę budynku, na złożonym przez zainteresowaną druku wniosku mieszkaniowego. Do obliczenia zaludnienia lokalu wzięto pod uwagę 4 osoby, zgodnie z ilością osób wskazanych do opłaty za media. Powierzchnia mieszkalna przypadająca na jedną osobę w lokalu wynosi więc 6,45 m2. W myśl § 10 ust. 3 uchwały Rady Miasta do obliczenia zaludnienia w lokalu bierze się pod uwagę wyłącznie osoby zameldowane na pobyt stały przez okres co najmniej trzech lat przed złożeniem wniosku. Przepis ten ma na celu ograniczenie istnienia fikcyjnych meldunków dokonanych tylko w celu spełnienia przesłanek udzielenia pomocy mieszkaniowej. Podnoszona przez K. D. kwestia zamieszkiwania więcej niż 4 osób w lokalu (m. in. zamieszkiwanie A. S.), nie mogła być uwzględniona, bowiem ww. osoba jest zameldowana na pobyt czasowy. W tej sytuacji nie było możliwe pozytywne rozpatrzenie wniosku K. D. z tytułu zamieszkiwania w lokalu o nadmiernym zaludnieniu. Ponadto, z aktu notarialnego z dnia 28 lutego 1997 r. (Rep. A nr [...]) wynika, że K. D. przysługuje prawo dożywotniego i nieodpłatnego zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przy ul. P w K wraz z córką E. B. (poprzednie nazwisko D.). Tym samym, zgodnie z § 54 ust. 1 pkt 1 uchwały nie można uznać ww. za osobę o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych. Niezależnie od powyższego, osoby pozbawione możliwości zamieszkiwania w lokalu, w którym są zameldowane na pobyt stały, mogą ubiegać się o pomoc mieszkaniową ze względów społecznych wyłącznie w przypadku występowania przemocy w rodzinie potwierdzonej prawomocnym orzeczeniem sądowym lub orzeczonej eksmisji z lokalu bez prawa do lokalu socjalnego. W aktach sprawy mieszkaniowej K. D. brak jest ww. dokumentów. W tym stanie rzeczy, wniosek o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy Miejskiej Kraków nie został przyjęty do realizacji. O negatywnym rozpatrzeniu wniosku K. D. została poinformowana pismem Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta z 27 czerwca 2014 r., znak: [...]. Skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa z 10 lipca 2014 r. (data wpływu do Urzędu Miasta). W odpowiedzi na powyższe wezwanie, potrzymane zostało stanowisko w sprawie, które przekazano pismem z 31 lipca 2014 r. znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. kontrola sądu obejmuje także orzekanie w sprawach skarg, m.in. na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Kwestionowane skargą pismo Prezydenta Miasta z dnia 27 czerwca 2014 r., znak: [...], jak wynika z analizy obowiązujących w tej kwestii przepisów, przebiegu postępowania w tym przedmiocie i uzasadnienia tego pisma, zostało skierowane do skarżącej na etapie ustalenia przez organ spełnienia przez nią warunków do umieszczenia jej na liście mieszkaniowej. Nie jest to więc z pewnością akt dotyczący odmowy skierowania skarżącej do zawarcia umowy o najem konkretnego lokalu mieszkalnego, który podejmowany jest w późniejszym etapie, a który nie podlega kontroli sądu administracyjnego lecz kognicji sądów powszechnych (postanowienie NSA z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1922/12), lecz pismo to jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a.. Skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa z 10 lipca 2014 r. (data wpływu do Urzędu Miasta), dlatego też podlegała ona rozpatrzeniu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, potrzymane zostało stanowisko w sprawie, które przekazano pismem z 31 lipca 2014 r. znak: [...]. Skarga jest zasadna chociaż nie w pełnym uwzględnieniu podniesionych w niej zarzutów. Wskazany akt Prezydenta Miasta został wydany na podstawie uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia 10 października 2012 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń. Należy zaznaczyć, że Sąd kontrolował zaskarżony akt Prezydenta Miasta z 27 czerwca 2014 r., znak: [...] w odniesieniu do treści wskazanej uchwały nr [...] Rady Miasta obowiązującej w chwili jego podjęcia. Zastrzeżenie to jest o tyle istotne, że akt ten następnie był modyfikowany. Należy też podkreślić odnośnie zarzutu naruszenia art. - art. 7 i 77 § 1 K.p.a., że postępowania w sprawie wynajmu lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy nie są postępowaniami administracyjnymi w sprawach mieszczących się w zakresie obowiązywania K.p.a., określonych przepisem art. 1 pkt. 1 i 2 K.p.a. W sytuacji ubiegania się o przyznanie pomocy mieszkaniowej z zasobów Gminy, Prezydent Miasta nie prowadzi postępowania administracyjnego mającego zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnej, którego wszczęcie, przebieg i poszczególne etapy, oraz możliwość zaskarżania rozstrzygnięć zapadłych w jego toku uregulowanie są przepisami K.p.a. Tok postępowania wszczętego wnioskiem o przyznanie lokalu z zasobów gminy wynika z treści uchwały nr [...] i determinowany jest koniecznością dokonania ustaleń, czy ubiegający się o lokal spełnia warunki określone tą uchwałą, przy czym – jak wynika z treści § 45 ust. 4 uchwały, dokonywanie tych ustaleń uwarunkowane jest złożeniem oświadczeń zawierających dane prawdziwe. Biorąc pod uwagę treść tego przepisu, oraz informacje wynikające ze złożonego przez skarżącą wniosku o udzielenie pomocy mieszkaniowej należało uznać, że Prezydent naruszył wskazane poniżej uregulowania zawarte w treści uchwały Rady Miasta nr [...]. Zgodnie z § 13 ust. 1 uchwały uprawnionymi do ubiegania się o pomoc mieszkaniową są osoby spełniające kryterium niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych oraz udokumentowania faktu osiągania niskich dochodów w rozumieniu uchwały. Zgodnie z § 15 ust. 1 uchwały uprawnionymi do ubiegania się o najem lokalu z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych są między innymi: osoby, które są zameldowane na pobyt stały w lokalu o nadmiernym zaludnieniu położonym na terenie Gminy. Zgodnie definicją zawartą w § 2 pkt 11 uchwały - lokal o nadmiernym zaludnieniu – lokal w którym na jedną osobę zameldowaną na pobyt stały oraz zamieszkującą przypada mniej niż 5 m2 powierzchni mieszkalnej. Powierzchnia mieszkalna to całkowita powierzchnia wszystkich pokoi (§ 2 pkt 15 uchwały). Organ przyjął, że skarżąca zameldowana na pobyt stały w lokalu mieszkalnym przy ul. P w K, obejmującym dwa pokoje, kuchnię oraz przynależności o łącznej powierzchni użytkowej 34,57 m2, w tym powierzchni pokoi 25,80 m2. W lokalu zamieszkują 4 osoby (zgodnie z ilością osób wskazanych do opłaty za media). Powierzchnia pokoi przypadająca na jedną osobę w lokalu wynosi więc 6,45 m2. Stanowiska tego nie sposób podzielić. W odniesieniu do powierzchni pokoi niewątpliwie – na co zwrócił organ w odpowiedzi na skargę - struktura i powierzchnia lokalu została potwierdzona przez zarządcę budynku na złożonym przez skarżącą druku wniosku mieszkaniowego. Jednakże ta okoliczność pozostaje w sprzeczności z treścią przeprowadzonych przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci wydruku z księgi wieczystej [...] oraz umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. P. Z tych dokumentów wynika, że lokal ten składa się z 1 pokoju o pow. 17,15 m2. Dokumentami powyższymi organ wprawdzie nie dysponował wydając zaskarżony akt, jednakże już sama treść druku wniosku mieszkaniowego zawierającego odręczny szkic lokalu, który ujawniał nieregularność ścian wewnętrznych, w powiązaniu ze wskazaniem przez skarżącą, że oprócz skarżącej w lokalu zamieszkuje jej córka E. B. z trójką dzieci oraz konkubentem A. S. - łącznie 6 osób, wskazywały na zaistnienie wątpliwości, co do stanu zaludnienia i wielkości lokalu. Jak trafnie wskazała skarżąca, wątpliwości te powinny zostać wyjaśnione w trybie określonym w § 15 ust. 5 zd. 2 uchwały: "W przypadku zaistnienia wątpliwości, co do stanu zaludnienia lub wielkości lokalu przeprowadzana jest wizja lokalowa, mająca na celu ustalenie ilości osób rzeczywiście zamieszkujących w lokalu". Wątpliwości tych organ nie dostrzegł i nie wyjaśnił w odniesieniu do powierzchni pokoi, co stanowi o wadliwości podjętego aktu, w odniesieniu także do ilości osób zamieszkujących w lokalu. Niewątpliwie zgodnie z § 15 ust. 3 uchwały do obliczenia zaludnienia w lokalu bierze się wyłącznie osoby zameldowane na pobyt stały przez okres co najmniej trzech lat przed złożeniem wniosku. Podstawę obliczenia zaludnienia w lokalu stanowi liczba osób zamieszkałych i zameldowanych na pobyt stały ustalona w oparciu o dokumenty dostarczone przez wnioskodawcę, w szczególności w oparciu o aktualne naliczenie czynszowe (§ 15 ust. 5 zd. 1 uchwały). Do obliczenia zaludnienia w lokalu wzięto pod uwagę 4 osoby, zgodnie z ilością osób wskazanych do opłaty za media. Zdaniem Sądu, było to niewystarczające, ponieważ wskazane powyżej wątpliwości co do stanu zaludnienia lub wielkości lokalu, mając na uwadze także na użyte w § 15 ust. 5 zd. 1 uchwały sformułowanie "w szczególności", obligowało organ do przeprowadzenia wizji lokalowej wynikającej z § 15 ust. 5 zd. 2 uchwały, której organ wadliwie zaniechał. Ponadto w myśl § 54 ust. 1 pkt 1 uchwały za osoby o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych nie są uznawane osoby posiadające jakikolwiek tytuł prawny do lokalu mieszkalnego lub innej nieruchomości, stanowiący podstawę do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie. Organ rozstrzygając o negatywnym rozpatrzeniu wniosku skarżącej oparł się na tej regulacji wskazując, że jak wynika z aktu notarialnego z dnia 28 lutego 1997 r. (Rep. A nr [...]) przysługuje skarżącej prawo dożywotniego i nieodpłatnego zamieszkiwania w ww. lokalu mieszkalnym wraz z córką E. B. (poprzednie nazwisko D.). W tym zakresie należy podzielić częściowo argumentację skarżącej, że co prawda skarżącej przysługuje służebność osobista wspólnego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu, jednak ilość osób faktycznie w nim mieszkających – jeżeli przyjąć, iż faktycznie w lokalu zamieszkuje 6 osób powoduje, że ów tytuł prawny nie zaspokaja potrzeb mieszkaniowych skarżącej. Jednakże, co należy podkreślić, ta okoliczność nie jest przesądzająca o wadliwości zaskarżonego aktu, ponieważ powinna się odnosić do uprzedniego i niewadliwego ustalenia wielkości lokalu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie l sentencji. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu w ramach prawa pomocy, orzeczono na podstawie art. 250 P.p.s.a. Zgodnie z treścią wskazanego przepisu wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Ustawa z dnia z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj. Dz.U. z 2014 r., poz. 637) stanowi w art. 223. 1. Koszty pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu ponosi Skarb Państwa. Wysokość wynagrodzenia określono na podstawie §15 pkt 1 i §14 ust. 2 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 490). Przy ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącej organy uwzględnią oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a., mając na uwadze także zmiany treści uchwały nr [...].

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło