III SA/Kr 1720/15

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 20 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić wniosek. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją matką i dwójką swoich dzieci. Zadeklarował brak nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Wskazał, że do matki należy nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym w miejscowości R. Dochody swego gospodarstwa domowego oszacował na 840,66 zł emerytury matki. Uzasadniając swoje starania podniósł, że we wrześniu 2014 r. zamknął prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą. Powiada, że obecnie jest osobą bezrobotna, bez prawa do zasiłku, zarejestrowaną w właściwym miejscowo urzędzie pracy. Nie ma dla niego propozycji pracy. Twierdzi, że prowadzi wspólnie z matką gospodarstwo domowe. Jest kawalerem, ma jednak dwójkę dzieci które z nim nie mieszkają. Obciąża go obowiązek alimentacyjny. Ma z tego tytułu wielotysięczne zaległości. W ramach dozoru elektronicznego odbywa karę 1 roku pozbawienia wolności. Wyjawia, że uczęszcza na spotkania terapeutyczne. Wymieniając stałe zobowiązania i wydatki wskazał na konieczność spłacania przez matkę raty pożyczki zaciągniętej w Banku na pokrycie domu dachem i budowę studni. Do wniosku dołączył kopię zaświadczenia z urzędu pracy, zaświadczenia z A Banku odnośnie zamkniętych rachunków bankowych skarżącego, wyrok SR z 30.07.2015 r. sygn. akt [...] uznający skarżącego za winnego dokonania zarzucanego mu czynu wyczerpującego dyspozycję art. 107 §1 kks, wyrok SR z 20.07.2015 r. sygn. akt [...] uznający skarżącego za winnego zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu stanowiącego przestępstwo skarbowe z art. 107 §1 kks, zaświadczenie z GOPS o zadłużeniu skarżącego względem funduszu alimentacyjnego na kwotę 40283,33 zł, wydruki z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, zaświadczenie komornika o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, zawiadomienie o stanie zaległości w sprawie alimentacyjnej, wyciąg z rachunki bankowego matki za okres od 02.07-01.08.2015 r., kopie pokwitowania raty, kopie rachunków za wywóz śmieci i odprowadzanie ścieków, zeznanie PIT 36 za rok 2013 oraz informacje o wysokości straty poniesionej w 2013 r., zeznanie PIT 36 za rok 2014 oraz informacje o wysokości straty poniesionej w 2014 r. Wobec tego, że oświadczenia skarżącego zwarte we wniosku odnośnie rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego wzbudziły wątpliwości, zarządzeniem z dnia 12.01.2016 r. poproszono skarżącego o: • wyjaśnienie z jakich środków skarżący opłaca pomoc prawną profesjonalnego pełnomocnika z wyboru w tej i pozostałych sprawach poddanych pod osąd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie? Jeśli pomoc tę skarżący otrzymuje pro bono przedstawienie pisemnego oświadczenia pełnomocnika wraz z informacją że okoliczność ta jest znana organom właściwego samorządu zawodowego? Jeśli środki na opłacenie takiej pomocy prawnej otrzymał od osób trzecich przedstawienie na tę okoliczność pisemnych oświadczeń tych osób, • określenie źródeł i wysokości przychodów które skarżący zamierza wyjawić przed organami skarbowymi za rok 2015 oraz kosztów uzyskania tego przychodu. Wyjawienie, co konkretnie skarżący wlicza w koszty uzyskania przychodu? Zarządzenie nie zostało wykonane. Pełnomocnik skarżącego, posiłkując się dialektyką erystyczną ograniczoną do zacytowania fragmentu jednego z dowolnie dobranych orzeczeń Sądu Najwyższego z lat 50-tych ubiegłego wieku nie wyjaśnił z jakich środków skarżący opłaca pomoc prawną profesjonalnego pełnomocnika. Ograniczając się do zdawkowej wzmianki, że jego mocodawca nie ma jeszcze zeznania rocznego za rok 2015 r. nie wyjawił (poza wzmianką nt czynszu najmu), co konkretnie skarżący wlicza w koszty uzyskania przychodu które zamierza wyjawić przed organami skarbowymi za rok 2015 r. Z urzędu stwierdza się, że jak dotąd skarżący wniosek o prawo pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych złożył w ok. 12 sprawach. We wszystkich tych sprawach korzysta z pomocy pełnomocnika z wyboru. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych o ile nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). W realiach niniejszej sprawy oświadczenie zawarte we wniosku wzbudzało wątpliwości. Ta jednak nie udzieliła na wezwanie dodatkowych wyjaśnień o które była proszona. To powoduje, że przyznanie stronie w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący powinien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Dla profesjonalnego pełnomocnika z usług którego strona korzysta wskazana w powołanym wyżej przepisie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa reguła prawa i przedstawione kierunki jej wykładni nie powinny być zaskoczeniem. Wszystkie zaś pytania dotyczyły wyłącznie weryfikacji rzetelności oświadczeń składanych przez stronę i wystarczało udzielić na nie jednoznacznych odpowiedzi w tym również pytanie o źródła finansowania pełnomocnika z wyboru (nieznacznej zaliczki – przyp. RWSA). Pytanie to nie wykluczało przy tym ewentualności, że pomoc taka może być świadczona pro bono. Tym bardziej dziwi więc unikanie jednoznacznych odpowiedzi i zamiast tego posiłkowanie się dialektyką erystyczną. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.