III SA/Kr 209/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Krystyna Kutzner Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi Związku Działkowców w B na decyzję Wojewody z dnia 21 stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia 21 stycznia 2010 r., znak: [...], Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie – k.p.a. ) w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm., zwanej dalej ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o zameldowaniu Z. K. w B przy ul. C. Organ I instancji – Prezydent Miasta - decyzją z dnia [...] 2009 r., znak: [...], orzekł o odmowie zameldowania na pobyt stały Z. K. w B, przy ul. C. W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 29 września 2009 r. wszczęte zostało postępowanie administracyjne o zameldowanie Z. K. na pobyt stały pod podanym powyżej adresem, w związku z jego twierdzeniem, że od lipca 2009 r. mieszka na terenie Ogródków Działkowych "[...]", w altanie, która mieści się na działce nr [...]. Sam wnioskodawca zeznał do protokołu, że nie posiada tytułu prawnego do działki, na której stoi altana. Posiada jedynie notarialne oświadczenie o przekazaniu działki wraz z altanką od poprzedniego użytkownika. Po sprzedaży swojego mieszkania, od 2006 r. jest bezdomny. Jak podał organ w uzasadnieniu swojej decyzji, wątpliwości organu w niniejszej sprawie wzbudził adres, pod którym chciał zostać zameldowany Z. K. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że Z. K. zamieszkuje od lipca 2009 r. w altanie, na działce ogrodowej nr [...] na terenie Ogrodów Działkowych "[...]" w B przy ul. C. Organ wskazał, że z pisma Związku Działkowców oraz wyjaśnień przedstawiciela tego związku wynika, że ogród nie posiada nadanego numeru dla nieruchomości. Równocześnie organ wskazał, że zgodnie ze stanowiskiem Zarządu Związku Działkowców w B, w rodzinnych ogrodach działkowych, zgodnie z ustawą o rodzinnych ogrodach działkowych, statutem Związku Działkowców i regulaminem Ogrodów Działkowych nie ma możliwości zamieszkiwania na działce. Również z pisma Wydziału Geodezji Urzędu Miasta z dnia 20 listopada 2009 r. wynika, że dla nieruchomości oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako działka numer [...] obręb [...] jedn. ewid. D nie został nadany numer porządkowy. Biorąc powyższe pod uwagę, organ I instancji jest zdania, że nie zachodzą przesłanki do zameldowania Z. K. na pobyt stały w B przy ul. C. Obowiązujące przepisy prawa, nakładają na organ meldunkowy obowiązek dokonania rejestracji pobytu stałego pod określonym adresem. W tym przypadku wskazany adres nie istnieje. Odwołanie od tej decyzji złożył Z. K. zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. art. 10 i art. 11 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nie dołożenie należytej staranności w ustaleniach stanu faktycznego. Z. K. podniósł, że organ, mimo, iż ustalił, jego zamieszkiwanie w ogródku działkowym na działce nr [...] przy ul. C w B odmówił jego pobytowi charakteru pobytu stałego powołując się na bliżej nieokreślone przepisy ustawy o rodzinnych ogródkach działkowych i status Związku Działkowców oraz regulamin Ogródków Działkowych. Ponadto organ, zdaniem Z. K., naruszył przepisy art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie czy brak nadanego administracyjnie numeru porządkowego nieruchomości jest wystarczającą przesłanką do odmowy zameldowania na pobyt stały. W jego ocenie, zgodnie z art. 47 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ nie jest władny badać czy lokal ma nadany numer porządkowy. Organ nie ma również prawa badać czy wnioskodawca ma prawo do konkretnego lokalu. Sformułowanie "pod oznaczonym adresem" oznacza, że miejsce pobytu można zindywidualizować. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji przyznał rację Z. K. i stwierdził, że słuszny jest zarzut błędnej interpretacji przez organ I instancji przepisów, pomimo ustalenia, że Z. K. mieszka przy ul. C w B. Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, organ odwoławczy wyciągnął odmienne wnioski aniżeli organ I instancji i orzekł o zameldowaniu Z. K. pod wskazanym adresem. Organ odwoławczy powołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., w którym Trybunał orzekł o niezgodności przepisu art. 9 ust. 2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją RP w zakresie potwierdzania uprawnień do lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. W wyroku tym stwierdzono, że instytucja zameldowania jest jedynie rejestracją danych o miejscu faktycznego pobytu osoby, a tym samym nie rodzi ani nie pozbawia uprawnień do lokalu. W związku z powyższym, jedynym warunkiem do dokonania prawidłowego zameldowania na pobyt stały pod danym adresem jest fakt fizycznego, legalnego przebywania w danym lokalu. Organ odwoławczy przywołał także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt. II OSK 608/07, w którym sąd ten stwierdził, że o zameldowaniu lub odmowie zameldowania muszą decydować jedynie przesłanki wynikające z przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. A zatem zameldowanie na pobyt stały lub czasowy następuje pod "oznaczonym adresem". Organ właściwy w sprawach ewidencji ludności nie może dokonywać oceny, czy określony budynek nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu prawa budowlanego i prawa zagospodarowania przestrzennego i uzależniać od niej ocenę możliwości zameldowania. To samo dotyczy naruszenia ogólnego interesu działkowców i możliwości wypowiedzenia użytkowania działki niezgodnie z przeznaczeniem. Dopóki nie zmieniono przepisów i nie zniesiono obowiązku meldunkowego, ludzi trzeba meldować tam, gdzie faktycznie przebywają. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, że decyzja wydana przez organ I instancji jest niezasadna, gdyż brak było podstaw prawnych do tego, by odmówić zameldowania na pobyt stały Z. K. Złożone przez niego zgłoszenie meldunkowe odpowiadało stanowi rzeczywistemu, tzn. Z. K. przebywał pod wskazanym adresem w chwili zgłaszania pobytu. Skargę na tą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył Związek Działkowców w B wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie art. 77 § 1 i art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne rozpatrzenie materiału dowodowego i przez przyjęcie, że istnieje możliwość zameldowania osoby w altanie działkowej. Organ podniósł, że wskazany przez Z. K. adres ul. C faktycznie nie istnieje. W B znajduje się ul. C, ale nie ma budynku oznaczonego tym adresem, natomiast nr [...] jest numerem działki na terenie Ogrodu Działkowego. Altana nie jest ponadto budynkiem, któremu byłby nadany numer ewidencyjny, nie posiada oznaczonego adresu, a zatem nie można dokonać meldunku przypisując, jako adres osoby zameldowanej numer działki. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z art. 9b ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wynika, że adres w gminach, które uzyskały status miasta określa się poprzez podanie: nazwy miasta (dzielnicy), ulicy, numeru domu i lokalu, nazwy województwa oraz kodu pocztowego. Zgodnie natomiast z treścią art. 9 ust. 2b ustawy, zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu. Celem ewidencji ludności jest jedynie odzwierciedlenie przez właściwe organy w stosownym rejestrze danych faktycznych o rzeczywistym zamieszkiwaniu i przebywaniu osób pod wskazanym adresem. W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 27 maja 2002 r., sygn. akt K 20/01 nie jest wymagane, więc spełnienie warunku legitymowania się prawem do lokalu przez osobę dopełniającą zameldowania. Wojewoda w sposób prawidłowy dokonał, zatem wykładni odpowiednich przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych trafnie stwierdzając, że jedynymi przesłankami zameldowania danej osoby na pobyt stały jest jej, po pierwsze fizyczne przebywanie w tym miejscu, po drugie przebywanie jej w tym miejscu z zamiarem stałego w nim pobytu. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela wobec powyższego pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji oraz dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Łd 1963/00; OSP 2003, Nr 5, poz. 69, s. 297-299, LEX nr 489234, że oznaczenie stosownym numerem działki rekreacyjnej, na której znajduje się altana, położonej na nieruchomości przy określonej ulicy, jest "oznaczonym adresem", o którym mowa w art. 6 ustawy. Nie można wobec tego podzielić w tym zakresie zarzutu strony skarżącej, że adres, pod którym zameldowany został skarżący, nie spełnia tego wymogu. Dodać przy tym należy, że nie można rozumieć "oznaczonego adresu" wyłącznie jako adresu rozumianego jako oznaczenie lokalu o numerze wydanym na podstawie art. 47 a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Termin "dom", użyty w treści art. 9b ust. 2 pkt 1 ustawy jest pojęciem bardziej pojemnym niż "nieruchomość zabudowana lub przeznaczona pod budowę" w rozumieniu ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Pojęcie to obejmuje wszystkie pomieszczenia i urządzenia, którym zainteresowany pragnie przypisać funkcję mieszkalną. Obowiązek natomiast nadawania numerów porządkowych, wynikający z ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, dotyczy tylko tych nieruchomości, które są przewidziane pod zabudowę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, czy też w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tereny zielone, na których znajdują się ogrody działkowe, pomimo ich zabudowania altanami, nie są traktowane, jak wiadomo, jako tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową. Skoro organ meldunkowy niewątpliwie ustalił fakt przebywania skarżącego w altanie na terenie Ogrodu Działkowego w B przy ul. C, na działce nr [...] z zamiarem stałego w niej przebywania, to zaszły, zatem wszelkie podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego o jego zameldowanie w tym miejscu na stałe. Nie można, więc zarzucić organowi naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Zasadne są także argumenty organu odwoławczego, że organ meldunkowy nie może dokonywać oceny, czy określony budynek nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu Prawa budowlanego i Prawa zagospodarowania przestrzennego i uzależniać od niej ocenę możliwości zameldowania. To samo dotyczy naruszenia ogólnego interesu działkowców, przepisów o rodzinnych ogrodach działkowych, regulaminu czy postanowień statutowych Związku Działkowców. Kwestie użytkowania działki niezgodnie z jej przeznaczeniem są, bowiem odrębnymi od przedmiotowych. Żaden też przepis nie wymaga, aby organ meldunkowy dokonywał oceny zdatności (domu, czy altany) do wypełnienia funkcji mieszkaniowej, a rolą organów meldunkowych jest jedynie ograniczenie się do zbadania rzeczywistego pobytu wnioskodawcy we wskazanym przez niego pomieszczeniu pod oznaczonym adresem. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł, jak sentencji wyroku.