III SA/Kr 22/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. T. B. EXPORT - IMPORT o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2007r. sygn. akt III SA/Kr 22/07 wydanego w sprawie ze skargi B. T. B. EXPORT - IMPORT na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania p o s t a n a w i a przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 10.05.2007r. sygn. akt III SA/Kr 22/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B. T. B. EXPORT - IMPORT na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Wyrok został doręczony skarżącej 20.06.2007r. 28.06.2007r. skarżąca wniosła do Sądu wniosek o ustanowienie na jej rzecz prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 31.07.2007r. sygn. akt III SA/Kr 22/07 Referendarz Sądowy przyznał B. T. prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowił dla niej radcę prawnego, w pozostałym zakresie oddalając wniosek. W dniu 27.09.2007r. wpłynęła do Sądu skarga kasacyjna od w/w wyroku podpisana przez radcę prawnego A. P., w załączeniu której było pełnomocnictwo skarżącej udzielone temu radcy oraz dowód uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 11.10.2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę kasacyjną B. T. z uwagi na uchybienie terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, wskazując, że termin należy liczyć od dnia doręczenia stronie wyroku wraz z uzasadnieniem, czyli od dnia 20.06.2007r. Wniesienie skargi kasacyjnej w dniu 27.09.2007r. stanowi zatem uchybienie terminu. Ponadto Sąd stwierdził, że skarga kasacyjna została nieopłacona, a w związku z tym na zasadzie art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) również zachodzi przesłanka odrzucenia skargi kasacyjnej. Postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30.10.2007r. W dniu 02.11.2007r. pełnomocnik skarżącej wniósł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wyjaśniając w pierwszej kolejności, że opłata za skargę kasacyjną została uiszczona w dniu wniesienia skargi czyli w dniu 27.09.2007r. Co do stwierdzenia Sądu, że skargę kasacyjną wniesiono po terminie - pełnomocnik skarżącej podniósł, że w terminie do wniesienia skargi skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pełnomocnik został wyznaczony na podstawie postanowienia Referendarza już po upływie 30 dni od doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem. W sprawie ma to znaczenie o tyle, że w sytuacji korzystania przez stronę z pełnomocnika z wyboru termin uważa się za zachowany jeśli strona wniesie za pośrednictwem tego pełnomocnika skargę kasacyjną w terminie 30 dni ściśle liczonym od doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem. Natomiast jeżeli strona korzysta z pełnomocnika ustanowionego z urzędu termin 30 dni na wniesienia skargi kasacyjnej należy liczyć od daty otrzymania stosownych decyzji przez pełnomocnika. Tego wymaga wykładnia celowościowa przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasada sprawiedliwości społecznej. Biorąc pod uwagę zatem, że wskazanie osoby pełnomocnika nastąpiło w dniu 21.08.2007r. należy uznać, że termin na wniesienia skargi kasacyjnej został zachowany. Postanowieniem z dnia 26.11.2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił wniosek skarżącej, stwierdzając, że nie zachowany został termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, o którym mowa w art. 87 § 1 ppsa. Zdaniem Sądu termin ten należało liczyć od dnia powiadomienia wyznaczonego pełnomocnika o decyzji Okręgowej Rady Radców Prawnych tj. od dnia 03.09.2003r. Skoro wniosek został złożony dopiero w dniu 02.11.2007r. - należało uznać go za spóźniony. Po zaskarżeniu powyższego orzeczenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd ten wydał w dniu 05.03.2008r. postanowienie (sygn. akt I GZ 4/08) o uchyleniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26.11.2007r. sygn. akt III SA/Kr 22/07. NSA podzielił pogląd Sądu I instancji o tym, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej w sytuacji gdy w sprawie działa pełnomocnik wyznaczony z urzędu biegnie od dnia, w którym pełnomocnik ten miał rzeczywistą możliwość zapoznania się z aktami sprawy, niemniej jednak w stanie faktycznym w przedmiotowej sprawie Sąd odmiennie przyjął niż Sąd I instancji w zakresie zdarzenia, które należy uznać za zdarzenie powodujące ustanie przyczyny uchybienia (od którego następnie liczony jest termin 7 - dniowy na złożenie wniosku o przywrócenie terminu). Jest nim doręczenie pełnomocnikowi postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11.10.2007r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które nastąpiło w dniu 30.11.2007r. Należy zatem stwierdzić, że pełnomocnik składając pismo w trzecim dniu terminu zachował ustawowy termin na złożenie wniosku, w związku z czym spełnione zostały przesłanki formalne wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy zgodnie z wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi: jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Ustawa wskazuje warunki, jakie strona musi spełnić, by wniosek o przywrócenie terminu został przez sąd uwzględniony. Chodzi tu w szczególności o przewidziany w art. 87 §1 cyt. ustawy wymóg złożenia wniosku o przywrócenie terminu w określonym ustawą terminie, tj. w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i przewidziany w art. 87 § 4 wymóg dopełnienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której nie dokonano w terminie. Odnosi się ta regulacja również do działań pełnomocnika. Przesłanki te mają charakter formalny, których spełnienie warunkuje w ogóle rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu. W ocenie Sądu warunki formalne wniosku zostały w sprawie spełnione. Po pierwsze wynika to z założenia, że wskazany wyżej termin 7 dni należy liczyć od dnia uzyskania wiedzy przez pełnomocnika o postanowieniu o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyli od dnia 30.10.2008r. Wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w dniu 02.11.2007r. nastąpiło w ramach tego terminu. W aktach ponadto znajduje się treść skargi kasacyjnej, co wyczerpuje drugą przesłankę formalną. Należy przejść zatem do rozpoznania przesłanki merytorycznej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Brak winy - jak wskazuje orzecznictwo (przykładowo post. WSA w Warszawie, I SAB/Wa 78/05) jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd przyjmuje przy tym obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Nie ulega wątpliwości, że w sytuacji gdy w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej strona występuje o przyznanie jej prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, w celu realizacji przymusu adwokacko - radcowskiego zgodnie z art. 176 § 1 ppsa, ustanowiony pełnomocnik uzyskuje legitymacje do działania w imieniu strony już po upływie terminu 30 dni na wniesienie skargi kasacyjnej a następnie wnosi skargę kasacyjną - nie można upatrywać winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zarówno strony jak i pełnomocnika. Zwłaszcza, że w przedmiotowej sprawie radca prawny sporządził skargę kasacyjną po upływie 23 dni od uzyskania pełnomocnictwa od skarżącej czyli w okresie który jest adekwatny do zapoznania się z aktami sprawy i sporządzenia skargi kasacyjnej. Wobec powyższego, uznając, że w sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej.