III SA/Kr 224/13
PostanowienieWSA w Krakowie2016-08-30
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu do zastępstwa prawnego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który brał udział w rozprawie, przysługuje wynagrodzenie za pomoc prawną, jeśli nie prowadził sprawy w drugiej instancji i nie sporządził skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu do zastępstwa prawnego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który brał udział w rozprawie, przysługuje wynagrodzenie za pomoc prawną w wysokości 180 zł powiększone o podatek VAT, nawet jeśli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ani nie sporządził skargi kasacyjnej. Podstawę prawną stanowi art. 250 PPSA oraz przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, w szczególności §18 ust. 1 pkt 2 lit. c) w związku z pkt 1 lit. c) rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata D. G. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Adwokat D. G. został wyznaczony do udziału w rozprawie, podczas gdy pierwotnie sprawę prowadziła inna adwokat, która sporządziła skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną bez orzekania o wynagrodzeniu za pomoc prawną z urzędu. Adwokat D. G. złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. G. kwotę 180 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata D. G. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: przyznać od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. G. wykonującemu zawód Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w W kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług.
Ustanowiony dla strony adwokat, którego Okręgowa Rada Adwokacką wyznaczyła w osobie mecenas A. P. sporządziła i wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 grudnia 2013 sygn. j.w.. Nie brała jednak udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W jej miejsce Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła bowiem adw. D. G. (k. 162), który wziął udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (protokół k. 170). Rzeczony przed zamknięciem rozprawy wniósł o przyznanie na swoją rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej kasacyjnie z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały w sprawie opłacone ani w części ani w całości.
Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2904/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną strony bez orzekania o wynagrodzeniu za pomoc prawną spełnioną na zasadzie prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Zasady te precyzuje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801). Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. (§23). Zamieszczony w tym rozporządzeniu przepis przejściowy przewiduje, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji (§22).
Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w §20 rozporządzenia MS z 28.09.2002 r. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach rozstrzyganego przypadku adwokat złożył takie oświadczenie a w związku z tym zachodzą warunki aby przyznać mu należne wynagrodzenie.
Podstawę zasądzenia opłat stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5 (§2 ust. 2). Gdy chodzi o postępowanie przed sądami administracyjnymi wysokość stawek minimalnych konkretyzuje umieszczony w rozdziale 5 rozporządzenia przepis §18 ust. 1 różnicując w zależności od instancji i przejawionej przez adwokata aktywności wysokość wskaźnika stawki należnego wynagrodzenia.
Za sam udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - w sytuacji jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji - adwokatowi przysługuje opłata w wysokości 180 zł powołanego rozporządzenia, gdyż kwota ta odpowiada 75% stawki należnej za czynności adwokackie stosownie do §18 ust. 1 pkt. 2 lit. c) w związku z pkt. 1 lit. c) powołanego rozp. Min. Spr. z dnia 28 września 2002 r.
Na mocy §2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona opłata ulega powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło