I OSK 2904/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-17

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Wiesław Morys, Grażyna Staniszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy wierzyciela, wydając decyzję o zwrocie przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ma obowiązek badać sytuację majątkową dłużnika?
Ratio decidendi
Decyzja o zwrocie należności z funduszu alimentacyjnego jest decyzją związaną, a organ właściwy wierzyciela ma obowiązek jedynie ustalić, czy została wydana ostateczna decyzja przyznająca świadczenie i czy świadczenia te zostały wypłacone. Organ nie jest uprawniony do badania sytuacji majątkowej dłużnika ani jego możliwości spłaty zobowiązania w tym postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zobowiązania dłużnika alimentacyjnego do zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej. Dłużnik kwestionował zasadność decyzji, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, braku możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz swojej trudnej sytuacji materialnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) sędzia NSA Wiesław Morys sędzia del. WSA Grażyna Staniszewska Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 224/13 w sprawie ze skargi J.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 224/13 oddalił skargę J.L., dalej także: skarżący, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Sąd ten wskazał, że Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Skawinie, działając z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Skawina, decyzją z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], przyznał i wypłacał P.L. świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W związku z tym, że w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. wypłacono uprawnionej świadczenia na kwotę 2.400 zł, decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy Skawina orzekł obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego – skarżącego, należności w tej wysokości wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego do dnia spłaty, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji. Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie wniósł J.L., zarzucając, że organ I instancji naruszył art. 10 § 1 K.p.a. przez niepoinformowanie go o toczącym się postępowaniu oraz uniemożliwienie zapoznania się z aktami sprawy. Ponadto podniósł, że skoro zaskarżona decyzja została wydana na podstawie upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Skawina, to "w głowie decyzji" powinno znajdować się oznaczenie Burmistrza Miasta i Gminy Skawina jako organu właściwego, a ponadto Kierownik M-GOPS w Skawinie, podpisując decyzję powinien zaznaczyć, że wydał ją z upoważnienia Burmistrza. Podał też, że utrzymuje się wyłącznie z zasiłku stałego w wysokości 440 zł miesięcznie. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, powołując się na art. 27 ust. 1, ust. 1a, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. 2012 r., poz. 1228 ze zm., zwanej dalej ustawą o pomocy osobom uprawnionym do alimentów), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Skawina z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W uzasadnieniu wskazało, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące możliwość nałożenia na stronę obowiązku zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych P.L. na podstawie decyzji z dnia [...] września 2011 r. Podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z niskimi dochodami nie mają znaczenia dla ustalenia obowiązku zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wskazało, że organ I instancji wywiązał się z obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, wydając zawiadomienie z dnia 9 października 2012 r., które zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 15 października 2012 r. Ponadto wypełnił obowiązki wskazane w art. 27 ust. 7 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, tj. przekazał stronie pismem z dnia 17 września 2012 r. informację o przyznaniu P.L. świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz informację o wysokości jego zobowiązań wobec Skarbu Państwa z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego i zaliczek alimentacyjnych. Odnosząc się do kwestii oznaczenia organu wydającego zaskarżoną decyzję Kolegium zauważyło, że zaskarżona decyzja zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. W treści decyzji wyraźnie wskazano, że została wydana z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Skawina, którego oznaczenie znalazło się na pierwszej stronie decyzji. Kierownik M-GOPS opatrzył decyzję imienną pieczęcią z adnotacją o działaniu z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Skawina. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji wzięto pod uwagę wyłącznie jego dochód, a nie uwzględniono jego zadłużenia z tytułu obowiązków alimentacyjnych oraz kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Podniósł też, że nie miał możliwości zapoznać się z aktami sprawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie. Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że nie jest ona zasadna. Sąd ten wskazał, że materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowił art. 27 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu, do dnia spłaty (ust. 1a ww. przepisu). W myśl ust. 2 tego unormowania, organ właściwy wierzyciela wydaje, po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, decyzję administracyjną w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Należności te podlegają ściągnięciu w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem regulacji ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (ust. 3 ww. przepisu). Z powyższych regulacji wynika, że świadczenie przyznawane z funduszu alimentacyjnego jest świadczeniem zwrotnym. Obowiązek zwrotu tego świadczenia powstaje albo po zakończeniu okresu świadczeniowego, albo po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. O obowiązku tym rozstrzyga w drodze decyzji właściwy organ wierzyciela. Decyzja o zwrocie stanowi więc konsekwencję decyzji o przyznaniu świadczenia osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego. Decyzja wydana na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, konkretyzuje zatem obowiązek regresu należności wyłożonych z budżetu państwa w oparciu o decyzję przyznającą osobie uprawnionej świadczenia z funduszu alimentacyjnego, która jest podejmowana w przypadku potwierdzonego przez komornika braku możliwości wyegzekwowania alimentów od dłużnika alimentacyjnego. Ustawodawca przesądził, że obowiązek zwrotu właściwemu organowi wierzyciela należności wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego spoczywa na dłużniku alimentacyjnym. To za niego bowiem, w sytuacji wydania decyzji przyznającej świadczenie z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, wypłacane są środki finansowe osobie uprawnionej do alimentów. Rozstrzygnięcie co do tej kwestii potwierdza zatem powstanie po stronie dłużnika alimentacyjnego nowego obowiązku, który jest różnym od obowiązku alimentacyjnego wynikającego z orzeczenia sądu. Wykładnia art. 27 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów prowadzi do wniosku, że obowiązkiem organu wydającego decyzję w sprawie zwrotu należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest tylko i jedynie ustalenie, czy została wydana uprzednio ostateczna decyzja przyznająca świadczenia z funduszu alimentacyjnego i czy świadczenia te zostały wypłacone. Obie te przesłanki muszą wystąpić łącznie. Dłużnik ma obowiązek zwrócić organowi wypłacone za niego świadczenia z funduszu alimentacyjnego dopóki decyzja o przyznaniu świadczenia nie zostanie wzruszona, bądź wypłata świadczeń nie zostanie oceniona jako wypłata nienależnego świadczenia. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, w rozpatrywanej sprawie organy orzekające bezsprzecznie ustaliły zaistnienie przesłanek do wydania decyzji o zwrocie należności otrzymanych ostateczną decyzją z dnia [...] września 2011 r. przez P.L. z funduszu alimentacyjnego, które zostały jej wypłacone w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. w wysokości 2.400 zł. Ta okoliczność faktyczna przesądza o prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia zobowiązującego skarżącego do zwrotu całej kwoty wypłaconych świadczeń. Decyzja z art. 27 ust. 2 ustawy ma charakter decyzji związanej. Spełnienie zatem wskazanych przesłanek obliguje organ do jej wydania. Organ prowadząc postępowanie w sprawie zwrotu wypłaconych należności z funduszu alimentacyjnego, nie jest uprawniony do ustalania żadnych innych okoliczności, aniżeli te, które warunkują podjęcie tego rodzaju rozstrzygnięcia. Stąd postulaty uwzględnienia trudnej sytuacji skarżącego, jego wydatków na utrzymanie gospodarstwa domowego, czy kwoty zadłużenia nie mają znaczenia dla treści rozstrzygnięcia i nie mogły być w ogóle brane pod uwagę przy podejmowaniu decyzji. Sąd Wojewódzki za chybione uznał zarzuty skargi związane z brakiem poinformowania skarżącego o toczącym się postępowaniu w sprawie zwrotu należności. Wskazał, że jak wynika z akt sprawy, do skarżącego zostało skierowane zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie oraz spełnione zostały wymogi wskazane w art. 27 ust. 7 ustawy. Pismem z dnia 17 września 2012 r. została przekazana skarżącemu informacja o przyznaniu córce świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz informacja o wysokości jego zobowiązań wobec Skarbu Państwa z tytułu wypłaconych świadczeń osobie uprawnionej. Decyzja organu I instancji w sprawie zwrotu, jak prawidłowo zdaniem tego Sądu oceniło Kolegium, zawiera też wszystkie elementy, jakie powinna posiadać decyzja administracyjna, łącznie z kwestionowanymi brakami, tj. jasno z niej wynika z upoważnienia jakiego organu została wydana i przez jaki organ działający w ramach tego upoważnienia. W świetle powyższego Sąd Wojewódzki uznał, że wydane w sprawie decyzje zostały podjęte zgodnie z przepisami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Sąd ten nie dopatrzył się również uchybień prawa procesowego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czego skutkiem byłaby konieczność uchylenia ww. decyzji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), oddalił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył J.L. Wyrok zaskarżył w całości, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie tj.: - art. 27 ust. 1, ust. 1 a i ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, poprzez nałożenie na skarżącego obowiązku zwrotu należności w wysokości 2.400 zł z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych P.L., podczas gdy skarżący nie ma możliwości wywiązania się z orzeczonego przez organ obowiązku z uwagi na sytuację materialną i finansową w jakiej się znajduje oraz pobyt w Zakładzie Karnym, gdzie nie ma możliwości uzyskania dochodu; oraz naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 106 § 3 P.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd postępowania dowodowego z wywiadu alimentacyjnego pomimo możliwości uzupełnienia w tym zakresie postępowania dowodowego przed Sądem celem ustalenia sytuacji materialno – rodzinnej oraz zdrowotnej skarżącego, w tym braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję zarówno w dacie wydania zaskarżonej decyzji, jak i orzekania przez Sąd. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Nadto wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej – Adwokata A.P. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu według norm przepisanych z uwagi na to, że nie zostały one pokryte ani w całości, ani w części. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd Wojewódzki nie zbadał w toku postępowania dowodowego, które może przeprowadzić z urzędu, sytuacji rodzinnej, majątkowej oraz źródeł dochodu osoby zobowiązanej do zwrotu świadczenia. Prawidłowe bowiem ustalenie okoliczności, o których mowa powyżej, w sposób bezpośredni winno rzutować na treść rozstrzygnięcia Sądu. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zgodnie treścią z art. 27 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, świadczenie alimentacyjne jest świadczeniem zwrotnym. Należności te podlegają ściągnięciu w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwzględnieniem regulacji ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Uszedł jednak uwadze tego Sądu fakt, że świadczenie, które otrzymuje skarżący, jest świadczeniem uzyskiwanym z pomocy społecznej z tytułu niepełnosprawności, które nie podlega egzekucji. Bezsprzecznym jest także w ocenie skarżącego kasacyjnie okoliczność naruszenia zarówno w toku postępowania przed organami administracji, jak również w toku postępowania sądowego, przepisu art. 4 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zarzucił, że w toku postępowania administracyjnego organ wydając decyzję, nie przeprowadził postępowania dowodowego, w tym nie został przeprowadzony wywiad alimentacyjny, o którym mowa w powołanym przepisie, celem ustalenia sytuacji rodzinnej, dochodowej i zawodowej dłużnika alimentacyjnego, a także jego stanu zdrowia oraz przyczyn niełożenia na utrzymanie osoby uprawnionej, do którego był zobowiązany przepisami prawa. Gdyby taki wywiad organ przeprowadził, posiadałby wiedzę dotyczącą trudnej sytuacji materialnej skarżącego, który pobiera zasiłek z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 440 zł miesięcznie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza również związanie wskazanymi w środku prawnym podstawami zaskarżenia, które determinują zakres kontroli kasacyjnej jaką Naczelny Sąd Administracyjny powinien podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Wobec takich regulacji nie ulega wątpliwości, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy ad meritum w jej całokształcie, lecz uzasadnione jest odniesienie się jedynie do zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 p.p.s.a. podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 tej ustawy mogą stanowić: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W podstawach kasacji wnoszący skargę kasacyjną musi wskazać konkretną normę prawa materialnego, czy procesowego, której naruszenie zarzuca zaskarżonemu orzeczeniu. W niniejszej sprawie skarżący w podstawach skargi kasacyjnej powołał się zarówno na pkt 1 art. 174 p.p.s.a., jak i na pkt 2 tego przepisu prawa. W takich przypadkach, co do zasady, w pierwszej kolejności badaniu podlegają zarzuty naruszenia prawa procesowego, co wynika z celowościowej wykładni art. 188 p.p.s.a. W sytuacji, gdy postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych). Przechodząc do merytorycznej oceny zarzutów skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że nie jest usprawiedliwiony podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 27 ust. 1, ust. 1a i ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego do dnia zapłaty (ust. 1a). Stosownie natomiast do ust. 2 powyższego artykułu, organ właściwy wierzyciela wydaje, po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, decyzję administracyjną w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Przepis ten w ust. 3 stanowi, że należności podlegają ściągnięciu w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że decyzja wydana w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 27 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jest decyzją związaną i rozstrzygającą jedynie o kwestii zwrotu należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej. W postępowaniu prowadzonym w trybie tych przepisów nie ma podstaw do badania sytuacji majątkowej dłużnika alimentacyjnego, bądź jego możliwości spłaty zobowiązania (tak m.in. w wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 60/12). W postępowaniu tym organ musi jedynie ustalić, czy została wydana decyzja ostateczna o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego i czy świadczenia te zostały wypłacone. Poczynienie pozytywnych ustaleń w tym zakresie oznacza, że organ ma obowiązek wydać decyzję nakazującą zwrot przez dłużnika alimentacyjnego wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej świadczeń. Co więcej, przyjmuje się, że nie jest możliwe orzekanie o umorzeniu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, odroczeniu terminu płatności, albo rozłożeniu jej na raty bez uprzedniego wydania ostatecznej decyzji w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 1070/11). Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 27 ust. 1, ust. 1 a i ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, pomijając kwestię prawidłowości jego sformułowania, poprzez nałożenie na skarżącego obowiązku zwrotu należności w kwocie 2.400 zł z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych P.L., podczas gdy skarżący nie ma możliwości wywiązania się z orzeczonego przez organ obowiązku z uwagi na sytuację materialną i finansową w jakiej się znajduje oraz pobyt w Zakładzie Karnym, gdzie nie ma możliwości uzyskania dochodu, jest nieusprawiedliwiony. Za nietrafny także uznać należało podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a. nie tylko z tego względu, że decyzja wydana w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 27 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jest decyzją związaną i rozstrzygającą jedynie o kwestii zwrotu należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, ale przede wszystkim z tego względu, że w świetle treści art. 106 § 3 P.p.s.a. nie jest dopuszczalne prowadzenie przed sądem administracyjnym innych dowodów, niż dowód z dokumentu. Zgodnie z owym przepisem prawa, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Niedopuszczalne byłoby zatem w świetle art. 106 § 3 P.p.s.a. przeprowadzenie przez Sąd pierwszej instancji dowodu z wywiadu alimentacyjnego celem ustalenia sytuacji materialno – rodzinnej oraz zdrowotnej skarżącego, w tym braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję, zarówno w dacie wydania zaskarżonej decyzji, jak i orzekania przez Sąd. Skoro zatem zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej okazały się nieusprawiedliwione, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 P.p.s.a. Sąd nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego kasacyjnie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ponieważ należne od Skarbu Państwa wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu przyznawane jest przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło