III SA/Kr 248/17
PostanowienieWSA w Krakowie2017-08-25
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego może zostać oddalony, jeśli strona nie wykazała w sposób przekonujący okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy i nie zastosowała się do wezwania sądu o złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podlega oddaleniu, gdy strona nie przedstawiła wystarczających dowodów uzasadniających jej sytuację materialną i nie zastosowała się do wezwania sądu o złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów. Ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek, a niedostosowanie się do wezwania sądu należy interpretować na jej niekorzyść.Stan faktyczny
Skarżący D. P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy przyznania stypendium socjalnego. We wniosku podał informacje o swoim gospodarstwie domowym, oszczędnościach, dochodach i wydatkach. Sąd wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, jednak skarżący nie wykonał wezwania.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
1 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2017 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi D. P. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu z dnia 28 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego w zwiększonej wysokości postanawia: oddalić wniosek.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów i ustanowienia radcy prawnego.
Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i rodzeństwem.
Określając swój majątek zadeklarował oszczędności w kwocie 5155,89 zł. Podał, że do rodziców należy nieruchomość o pow. 1000 m2 i działka o pow. 800 m2.
Stałe miesięczne dochody gospodarstwa domowego określił łącznie na kwotę 4759 zł.
Uzasadniając swoje starania podniósł, że ubiega się o prawo pomocy pomimo posiadanych oszczędności ponieważ w przyszłości czekają go wydatki związane z opłatą za powtarzanie przedmiotów, którą musi uiścić aby ukończyć studia. Resztę oszczędności zamierza przeznaczyć na opłatę za miejsce w akademiku. Twierdził, że nie otrzymuje pomocy finansowej od rodziców z powodu ich zobowiązań finansowych oraz utrzymywania rodzeństwa. Wymieniając swoje zobowiązania i stałe wydatki wskazał na 590 zł tytułem opłaty za miejsce w pokoju, 3100 zł tytułem opłaty opłatę za powtarzanie przedmiotów. Rodziców obciąża natomiast 1485 zł tytułem raty kredytu zaciągniętego na zakup działki, 350 zł tytułem wydatków komunikacyjnych gdyż rodzice pracują w W a siostra tam uczy się.
Zarządzeniem z dnia 12.07.2017 r. wezwano skarżącego o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie wskazywanych dokumentów źródłowych celem:
• udokumentowania opłaty za miejsce w pokoju przy ul. Ł w K,
• udokumentowania wysokości opłaty za powtarzanie przedmiotów,
• wyjaśnienia jakie konkretnie nieruchomości, zasoby i przedmioty wartościowe nalezą do rodziców skarżącego?
• wyjaśnienia czy rodzice skarżącego swoje wynagrodzenia odbierają w kasie czy też są one przelewane na rachunek/i w banku/ach? Jeśli tak proszę okazać historię operacji dokonywanych przez rodziców na takich rachunkach w okresie ostatnich trzech miesięcy,
• wyjaśnienia czy do skarżącego nalezą jakieś rachunki bankowe a jeśli tak to proszę okazać historię operacji dokonywanych na takich rachunkach w okresie ostatnich trzech miesięcy,
• udokumentowania rachunkami miesięcznych wydatków rodziców związanych z utrzymaniem domu, opłaceniem mediów, przejazdami do pracy,
• przedstawienie pisemnych oświadczeń rodziców skarżącego, że z powodu ciążących na nich zobowiązań finansowych nie udzielają skarżącemu pomocy i wykazanie dokumentami źródłowymi (np. umowami, nakazami zapłaty etc.) zobowiązań finansowych rodziców, które powodują taki stan rzeczy,
Wezwanie doręczono skarżącemu do rąk dorosłego domownika w dniu 17.07.2017. Zarządzenie nie zostało wykonane przez skarżącego.
Wezwanie pozostało bez odpowiedzi.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04).
W realiach niniejszej sprawy oświadczenie skarżącego zawarte we wniosku było niewystarczające i wzbudzało wątpliwości. Stąd wezwano skarżącego w trybie art. 255 ppsa o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedstawienie wskazywanych dokumentów źródłowych. Skarżący nie udzielił jednak wyjaśnień o które był proszony. To powoduje, że przyznanie stronie w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący powinien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05).
Mając to wszystko na uwadze należało więc odmówić wnioskowi skarżącego a w związku z tym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło