III SA/Kr 266/06

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat K. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w sprawie ze skargi B. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania i odmowy wszczęcia postępowania postanawia: oddalić wniosek. Sygn. akt III SA/Kr 266/06 POSTANOWIENIE Dnia 12 lutego 2009 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata D. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w sprawie ze skargi B. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania i odmowy wszczęcia postępowania postanawia: przyznać od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. przy ul. [...], kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Ustanowiona dla skarżącego w ramach przyznanego stronie prawa pomocy pełnomocnik (k.351) z urzędu wyznaczona przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej (k. 309) w osobie adwokat K. W. wraz ze złożeniem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 kwietnia 2006 r. wniosła "o zasądzenie kosztów postępowania z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu według norm przepisanych" (k. 348). Mając na uwadze powyższe zważyć należało, co następuje: Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z aktualnie obowiązującymi rozwiązaniami przyjętymi w §20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. Skoro zatem w realiach rozstrzyganego przypadku adwokat K. W. nie złożyła takiego oświadczenia, bo nie ma go ani w treści pisma procesowego zatytułowanego "skarga kasacyjna" gdzie – przyjmując dla niej wersję najbardziej korzystną - sformułowała li tylko osnowę samego wniosku ani też w późniejszych pismach (vide: k. 375) zatem w zastanym układzie procesowym nie istniała inna możliwość jak tylko konieczność oddalenia złożonego wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W szczególności brak było podstaw, aby wzywać adwokat do uzupełnienia wniosku w trybie art. 49 §1 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 8 ppsa. Dyspozycja normy przepisu art. 49 §1 ppsa odnosi się bowiem wyłącznie do sytuacji gdy pismo obarczone jest brakami formalnymi. Zgodnie zaś z aprobowanym w praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 października 1998r. (sygn. II CKN 687/98 OSNC 1999/3/63), - który zachowuje aktualność na kanwie rozstrzyganego przypadku - oświadczenie to nie stanowi braku formalnego pisma lecz brak w zakresie uzasadnienia wniosku. Będąc nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów stanowi przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata nie została wynagrodzona w związku z czym zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. 82/16/124 ze zm.). Nie istniała też możliwość wyinterpretowania treści takiego oświadczenia z samej li tylko osnowy wniosku "o zasądzenie kosztów postępowania z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu według norm przepisanych". Po pierwsze wniosek pochodzi od profesjonalisty. Po drugie działanie takie prowadziłoby w istocie do niedopuszczalnego nadawania z urzędu składanym pismom treści, których są one pozbawione. Brak było wreszcie możliwości przyjęcia, że wymagane oświadczenie złożył za rzeczoną do protokołu na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym adwokat D. K. legitymujący się pełnomocnictwem substytucyjnym. Raz dlatego, że nie pozwala na to redakcja tego protokółu. Nadto należy wyrazić zapatrywanie, że oświadczenie o jakim mowa w §20 rozporządzenia ma charakter oświadczenia wiedzy, a co za tym idzie wymaga aktywności samego zainteresowanego. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji. UZASADNIENIE Pismem datowanym na dzień 17 listopada 2008 r. Okręgowa Rada Adwokacka zawiadomiła adwokata D. K. o wyznaczeniu go do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w miejsce adwokat K. W. wyznaczonej dla skarżącego w przedmiotowej sprawie przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej (k. 309) w charakterze pełnomocnika z urzędu ustanowionego dlań w ramach przyznanego prawa pomocy. Adwokat D. K. wziął udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym która odbyła się dnia 8 grudnia 2008 r. przedkładając posiadane pełnomocnictwo (k. 403) a przed jej zakończeniem wniósł do protokołu o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu oświadczając, że nie została ona opłacona ani w części ani w całości (odpis protokołu rozprawy k. 402). Mając na uwadze powyższe zważyć należało, co następuje: Zacząć wypada od tego, że przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" prowadzą do konstatacji, iż przyznane stronie prawo pomocy polegające na ustanowieniu na jej rzecz adwokata z urzędu obejmuje uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa równocześnie tylko jednemu pełnomocnikowi procesowemu opłacanemu ze środków budżetowych Skarbu Państwa. Wynika to bowiem z treści art. 244 §2 wzmiankującym, że "ustanowienie adwokata (...) stanowi uprawnienie strony do udzielania pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi (...)"; oraz art. 250 ppsa traktującym o "wyznaczonym adwokacie". Z kolei zwrócenia uwagi wymaga, że będące uprawnieniem strony udzielenie pełnomocnictwa wywołuje skutki aż do czasu jego wypowiedzenia. Przy tym w przypadku pełnomocnictwa, które powstało na mocy przyznania stronie prawa pomocy, wypowiedzenia może dokonać tylko mocodawca (tak. Tarno, i Romanska). W przypadku adwokatów ograniczenie to wynika, z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. 02/123/1058 ze zm.). Pamiętając o wymienionych wyżej ograniczeniach ustawodawca dopuścił w art. 253 ppsa tę możliwość, że w przypadku, gdy adwokat ma podjąć czynności poza siedzibą sądu orzekającego właściwa okręgowa rada adwokacka na wniosek ustanowionego adwokata, wyznaczy w razie potrzeby adwokata z innej miejscowości. Choć więc w realiach rozstrzyganego przypadku skarżący nie wypowiedział był pełnomocnictwa adwokat K. W. to jednak należy uznać, że ta na mocy powołanego przepisu art. 253 ppsa skutecznie uchyliła się od obowiązku zastępowania strony w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest, bowiem, pismo Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia 3 lipca 2007 r. informujące adwokata D. K. o wyznaczeniu go w miejsce adwokat K. W. do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie. Skoro zaś równocześnie nie wzbudziło też większych wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego przedkładane przez adwokata pełnomocnictwo okoliczności te powodują, że złożony przezeń wniosek o przyznanie wynagrodzenie za podjęte przezeń czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnym w związku z jego udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym należy rozpoznać odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków (art. 250 ppsa). Zgodnie z §20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach rozstrzyganego przypadku, oświadczenie takie zostało złożone przez adwokata do protokółu rozprawy. To powoduje, że za udział adwokata D. K. na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje mu opłata w wysokości 180 zł stosownie do §18 ust. 1 pkt. 2 lit. c powołanego na rozp. Min. Spr. z dnia 28 września 2002 r. Kwota ta odpowiada bowiem 75% należnej stawki za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określonej w §18 ust. 1 pkt. 1 lit. c. wymienionego rozporządzenia. Biorąc pod uwagę wynikającą z akt sprawy i treści protokołu rozprawy aktywność adwokata ograniczającą się do stwierdzenia, że popiera skargę kasacyjną (vide: odpis protokołu k. 402) trudno było jednak mówić o takim jego wkładzie w przyczynienie się do wyjaśniania i rozstrzygnięcia sprawy (§2 ust. 1 rozp.), który uzasadniałby przyznanie adwokatowi podwyższonego wynagrodzenia (§19 pkt. 1). Na mocy §2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona opłata ulegała jednak powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji.