III SA/Kr 271/12
WyrokWSA w Krakowie2013-01-30
Skład orzekający: Piotr Lechowski, Halina Jakubiec, Janusz Bociąga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przerwa w zatrudnieniu, obejmująca dzień powszedni, pozbawia osobę pobierającą dodatek aktywizacyjny prawa do tego dodatku, jeśli podjęła ona zatrudnienie z własnej inicjatywy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przerwa w zatrudnieniu, nawet obejmująca dzień powszedni, nie pozbawia prawa do dodatku aktywizacyjnego, jeśli osoba podjęła zatrudnienie z własnej inicjatywy. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie przewiduje takiej przesłanki utraty dodatku, a celem tej instytucji jest wspieranie osób bezrobotnych podejmujących aktywność zawodową. Organy obu instancji dokonały błędnej interpretacji przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta o pozbawieniu J. Z. prawa do dodatku aktywizacyjnego od 1 grudnia 2011 roku. Organ uznał, że skarżący nie był zatrudniony w dniu 1 grudnia 2011 roku z powodu przerwy między umowami o pracę, co skutkowało utratą dodatku. Skarżący argumentował, że dzień 1 grudnia 2011 roku był dla niego dniem wolnym od pracy w systemie czterobrygadowym, a pracodawca nie uwzględnił tego w umowie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, orzekając, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III SA/Kr 271/12 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 stycznia 2013r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski, Sędziowie WSA Halina Jakubiec, SO del. Janusz Bociąga (spr.), , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2013r., sprawy ze skargi J. Z., na decyzję Wojewody, z dnia 12 stycznia 2012r. nr [...], w przedmiocie pozbawienia prawa do dodatku aktywizacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.
Skarga J. Z. dotyczy decyzji Wojewody z dnia 12 stycznia 2012 roku znak: [...], który po rozpatrzeniu odwołania J. Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2011 roku. znak: [...], o pozbawieniu odwołującego się od 1 grudnia 2011 roku prawa do dodatku aktywizacyjnego.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podniósł, że J. Z. złożył wniosek o przyznanie dodatku aktywizacyjnego w związku z podjęciem pracy z własnej inicjatywy. Przedstawił umowy o pracę na okresy od 20 października 2011 roku do 31 października 2011 roku i od 2 listopada 2011 roku do dnia 30 listopada 2011 roku, a następnie od 2 grudnia 2011 roku do 31 grudnia 2011r. Opierając się na zebranych dokumentach, organ uznał, że J. Z. nie był zatrudniony w dniu 1 grudnia 2001 roku w związku, z czym prawidłowo orzeczono o utracie od 1 grudnia 2011 roku prawa do dodatku aktywizacyjnego z powodu ustania zatrudnienia. Odnosząc się natomiast do argumentu zawartego w odwołaniu J. Z., tzn. że dzień 1 grudnia 2011 roku był dla niego dniem wolnym od pracy, Wojewoda podniósł, iż jest to twierdzenie niezgodne z prawdą, ponieważ z przedstawionych umów o pracę wynikało, iż obejmowały one okresy zatrudnienia od 2 listopada 2011 roku do 30 listopada 2011 roku oraz od 2 grudnia 2011 roku do 31 grudnia 2011 roku. Dzień 1 grudnia 2011 roku to dzień powszedni. Oznacza to w ocenie organu odwoławczego, że w dniu 1 grudnia 2011 roku J. Z. nie był osobą zatrudnioną, jak również osobą bezrobotną. Organ zaznaczył, że zgodnie z wyjaśnieniami Ministerstwa Gospodarki i Pracy Departamentu Rynku Pracy, jeżeli między poszczególnymi umowami o pracę jest przerwa w zatrudnieniu obejmująca dzień powszedni i dana osoba nie zarejestrowała się w PUP w czasie tej przerwy lub umowy dotyczą różnych pracodawców, dodatek aktywizacyjny nie przysługuje, gdyż należy uznać, że nie następuje tu kontynuacja zatrudnienia jednocześnie w momencie podjęcia kolejnego zatrudnienia dana osoba nie była już bezrobotnym. Dalej organ II instancji wskazał, że na mocy art. 48 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, warunkiem koniecznym otrzymania dodatku aktywizacyjnego jest posiadanie przez bezrobotnego prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Zdaniem organu odwoławczego celem dodatku aktywizacyjnego jest, bowiem nagrodzenie osób bezrobotnych za samodzielne znalezienie pracy i swoista rekompensata za utracony zasiłek dla bezrobotnych.
Następnie Wojewoda podniósł, iż zgodnie z § 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego: "Starosta przyznaje dodatek aktywizacyjny po udokumentowaniu podjęcia zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej oraz wysokości osiąganego wynagrodzenia, od dnia złożenia wniosku do ostatniego dnia połowy okresu przysługiwania zasiłku dla bezrobotnych, przypadającego w okresie zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej, w przypadku, o którym mowa w art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy".
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody z dnia 12 stycznia 2012 roku znak: [...] J. Z. uznał ją za niesprawiedliwą, bowiem pracował w systemie trzyzmianowym "czterobrygadowym tzn. cztery dni pracy i następnie dzień wolny. Wskazał, iż w dniu 30 listopada 2011 roku zakończył czterodniowy tydzień pracy i dzień 1 grudnia 2012 roku był dla niego dniem wolnym, a od 2 grudnia 2012 roku zaczynał kolejną zmianę. Skarżący stwierdził również, że pracodawca nie informując o tym wykorzystał jego dzień wolny nie uwzględniając go w umowie. W końcowej części skargi J. Z. podniósł, że ma na utrzymaniu niepełnosprawne dziecko, a utrata dodatku spowoduje duży ubytek w jego domowym budżecie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpatrując skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego, nie wkraczając przy tym w uprawnienia organów administracji do orzekania bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Sąd nie może także oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającym wpływ na wynik sprawy. Oceniając zasadność decyzji w zakresie, w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności, stwierdzić należy, iż decyzja ta uchybia prawu. Skarga jest zasadna i spowodowała uchylenie decyzji organów obu instancji.
Kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie jest czy przerwa w zatrudnieniu osoby otrzymującej dodatek aktywizacyjny pozbawia ją tego dodatku. Organ stoi na stanowisku, że każda przerwa w zatrudnieniu takiej osoby tzn. otrzymującej dodatek aktywizacyjny pozbawia ją tego dodatku albowiem z chwilą powstania przerwy w zatrudnieniu, a przerwa obejmuje dzień powszedni, dodatek aktywizacyjny jej nie przysługuje, gdyż należy uznać, że nie następuje kontynuacja zatrudnienia. W momencie podjęcia kolejnego zatrudnienia dana osoba nie jest już bezrobotnym.
W ocenie Sądu jest to błędne stanowisko. Zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz.U. nr 99 poz. 1001 z poźn. zm.) zwanej dalej Ustawą, bezrobotnemu posiadającemu prawo do zasiłku przysługuje dodatek aktywizacyjny, jeżeli z własnej inicjatywy podjął zatrudnienie lub inną pracę zarobkową. W ust. 4 art. 48 Ustawy zawarte zostały przypadki, w których dodatek akwizycyjny nie przysługuje, a więc dodatek aktywizacyjny nie przysługuje w przypadku:
1) skierowania bezrobotnego przez powiatowy urząd pracy do prac interwencyjnych, robót publicznych lub na stanowisko pracy, którego koszty wyposażenia lub doposażenia zostały zrefundowane zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 1;
2) podjęcia przez bezrobotnego z własnej inicjatywy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej u pracodawcy, u którego był zatrudniony lub dla którego wykonywał inną pracę zarobkową bezpośrednio przed zarejestrowaniem, jako bezrobotny;
3) podjęcia przez bezrobotnego z własnej inicjatywy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej za granicą Rzeczypospolitej Polskiej u pracodawcy zagranicznego.
Z treści art. 48 Ustawy wcale nie wynika, że to bezrobotnemu przysługuje prawo do dodatku aktywizacyjnego. Należy się on osobie, która była bezrobotnym, ale już bezrobotnym nie jest, bowiem wykazała się własną inicjatywą i znalazła pracę. Niewątpliwie ustawodawca wskazał, że przesłanką, konieczną do przyznania dodatku akwizycyjnego jest znalezienie pracy z własnej inicjatywy, z własnego działania. W związku, z czym dodatek aktywizacyjny jest swego rodzaju nagrodą za inicjatywę osoby, która była bezrobotną, ale skutecznie poszukiwała i znalazła pracę i jest zatrudniona. Ustawodawca również wskazał i wyliczył przypadki, które stanowią podstawę do orzekania o utracie tego dodatku. Nie wskazał w ustawie przesłanki przerwy w zatrudnieniu. Organ nie wykazał, aby w przedmiotowej sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek zawartych w przepisie art. 48 ust. 4 Ustawy. Skoro tak, to wydane decyzje organów obydwu instancji naruszyły przepis prawa materialnego wyrażony w art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zdaniem Sądu interpretując przepis art. 48 ust. 1 pkt Ustawy zatrudnienie lub inną pracę zarobkową należy rozumieć szeroko. W pojęciach tych mieści się każda praca podjęta przez osobę w okresie prawa do dodatku aktywizacyjnego, znaleziona z jego inicjatywy i nie ma znaczenia fakt zaistnienia przerwy w zatrudnieniu. Przepis nie rozróżnia ilości zatrudnień, które można podjąć. Każde kolejne zatrudnienie osoby z własnej inicjatywy po przyznaniu dodatku aktywizacyjnego, należy traktować, jako kontynuację zatrudnienia pierwotnego. Istotą dodatku aktywizacyjnego jest to, że zawsze przyznawany jest osobie, która już utraciła status osoby bezrobotnej z powodu podjęcia zatrudnienia. Nie jest to, zatem instytucja nierozerwalnie związana z posiadaniem statusu bezrobotnego, gdyż wówczas nie można byłoby jej stosować wobec osób podejmujących zatrudnienie. Warunkiem wymaganym do przyznania dodatku jest jedynie uprzednie posiadanie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku. Skarżący warunek ten spełnił, jak również zatrudnienie podjął z własnej inicjatywy pomimo niestabilnych warunków, jakie zaoferował mu pracodawca. Należy zauważyć, że ratio legis instytucji dodatku aktywizacyjnego jest wspieranie rynku pracy, w szczególności osób bezrobotnych, które z własnej inicjatywy podejmują zatrudnienie rezygnując z przysługujących im uprawnień z tytułu bezrobocia. Pozbawianie dodatku aktywizacyjnego osób, które mają przerwę w kontynuacji zatrudnienia, bądź zmieniły pracodawcę wypacza sens tego dodatku, dodatkowo jest niecelowe ze względów praktycznych i ekonomicznych, obciążając dodatkowo organy zbędną pracą (kolejna rejestracja i ewentualna wypłata zasiłku dla bezrobotnego, który jest wyższy niż dodatek aktywizacyjny).
Należy jeszcze raz podkreślić, że dodatek aktywizacyjny ma służyć złagodzeniu skutków podjęcia przez bezrobotnego pracy w takich właśnie niestabilnych okolicznościach, w których instytucje kodeksu pracy nie dają i nie mogą dostarczyć dostatecznej ochrony. Fakt zawarcia wielu kolejnych krótkoterminowych umów o pracę, świadczy o braku możliwości zatrudnienia skarżącego na okres dłuższy i sam w sobie zawiera ryzyko przerw w zatrudnieniu, gdy skarżący pomimo stawiennictwa u pracodawcy, pracy może nie otrzymać w tym terminie. Takie stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 28 października 2008r. sygn. akt III SA/Kr 632/08. Sąd orzekający podziela je w całości.
Sumując ustawodawca w powołanym przepisie art. 48 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia, nie wymaga nieprzerwanego zatrudnienia, lecz podjęcia go i wykonywania z własnej inicjatywy osoby wcześniej mającej status bezrobotnego. W tych okolicznościach brak było podstaw do przyjęcia rozszerzającej interpretacji powołanych przepisów w sposób ograniczający uprawnienia osób samodzielnie podejmujących aktywność zawodową. Przyjęcie, że dzień przerwy w zatrudnieniu, spowoduje konieczność wdrożenia ponownie całej procedury, aby skarżący mógł otrzymać ponownie dodatek aktywizacyjny, a więc ponownie uzyskać status bezrobotnego i prawo do zasiłku jest wadliwą interpretacją przepisów regulujących tą instytucje.
Rozpatrując sprawę ponownie organ pierwszej instancji wyda odpowiednią decyzję z uwzględnieniem wyżej przedstawionego stanowiska, co do interpretacji powołanych przepisów i ich zastosowania w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku. Organy dokonały niewłaściwej interpretacji przepisów prawa materialnego. Podstawą prawną orzeczenia jest art. 145 § 1 pkt 1 lit.a, art. 135 i art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło