III SA/Kr 287/06
PostanowienieWSA w Krakowie2007-01-25
Skład orzekający: Tadeusz Wołek, Grażyna Danielec, Krystyna Kutzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone z powodu bezprzedmiotowości, gdy przedmiot zaskarżenia (decyzja o zajęciu towaru) został uchylony i postępowanie umorzone w postępowaniu wewnątrzadministracyjnym?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu z powodu bezprzedmiotowości, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku, przedmiot zaskarżenia przestaje istnieć. Taka sytuacja ma miejsce, gdy zaskarżona decyzja została pozbawiona bytu prawnego w wyniku postępowania wewnątrzadministracyjnego, np. poprzez jej uchylenie i umorzenie postępowania, co miało miejsce w niniejszej sprawie.Stan faktyczny
Funkcjonariusze Urzędu Celnego zatrzymali samochód należący do E. M. K., który służył jej do działalności gospodarczej. Po prawomocnym orzeczeniu sądu o przekazaniu pojazdu do dyspozycji Urzędu Celnego, wszczęto postępowanie celne i podatkowe. Wydano decyzję o zajęciu pojazdu celem zabezpieczenia należności, a następnie decyzję określającą kwotę długu celnego. Po uchyleniu tej decyzji, skarżąca złożyła odwołanie, które zostało pozostawione bez rozpatrzenia przez Dyrektora Izby Celnej z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Skarżąca wniosła skargę do WSA na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. W toku postępowania sądowego organ celny uchylił decyzję ostateczną o zajęciu pojazdu i umorzył postępowanie w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2007r. na rozprawie sprawy ze skargi E. M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 24 stycznia 2006 r. , nr : [...] postanawia umorzyć postępowanie sądowe
Funkcjonariusze Urzędu Celnego w dniu [...] .02.2004r. dokonali zatrzymania samochodu osobowego marki [...] , o numerze rejestracyjnym [...] . Przeprowadzone postępowanie wykazało, iż pojazd stanowi własność E. M. K, posiadającej obywatelstwo polskie i niemieckie. Zatrzymany pojazd służył skarżącej do prowadzenia działalności gospodarczej, został wprowadzone na polski obszar celny w ramach ustnej bezdokumentacyjnej procedury celnej odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła.
Sąd Rejonowy w [...] prawomocnym wyrokiem z dnia [...] .03.2005 r. (sygn. akt [...] ), przekazał sporny pojazd do dyspozycji Urzędu Celnego w [...] . Naczelnik Urzędu Celnego w [...]
postanowieniem z dnia [...] .11.2005r. wszczął z urzędu postępowanie celne i podatkowe w celu uregulowania sytuacji prawnej przedmiotowego samochodu osobowego marki [...] na polskim obszarze celnym.
decyzją z dnia [...] .11.2005r. dokonał zajęcia towaru w postaci przedmiotowego samochodu osobowego marki [...] celem zabezpieczenia ciążących na nich należności.
3. decyzją z dnia [...] .12.2005 r. określił wobec E. M. K. kwotę długu celnego należności podatkowych wraz z odsetkami dotyczących przedmiotowego samochodu marki [...] , która to decyzja została uchylona w całości decyzją Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] .06.2006 r.
E. M. K. złożyła do Urzędu Celnego w [...] odwołanie od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] .11.2005 r., o zajęciu towaru w postaci przedmiotowego samochodu osobowego marki [...] celem zabezpieczenia ciążących na nich należności. W odwołaniu opisała okoliczności dotyczące zatrzymania samochodu nie wskazując przy tym na żadne konkretne zarzuty przeciw kwestionowanej decyzji.
Organ celny pismem z dnia 24.11.2005r. wezwał skarżącą do wyjaśnienia, czy złożone pismo należy traktować jako odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] .11.2005r. W przypadku potwierdzenia skarżąca zobowiązana była w terminie 7 dni, określić zarzuty przeciwko decyzji oraz istotę i zakres żądania.
Pismem z dnia [...].12.2005r. skarżąca nadesłała do Urzędu Celnego w [...] kolejne pismo zatytułowane "odwołanie", w których ponownie przedstawiła okoliczności faktyczne dotyczące zatrzymania przedmiotowego samochodu, bez wskazania konkretnych zarzutów przeciwko decyzji, żądań, jakie mogłyby się wiązać z kwestionowaną decyzją, jak również dowodów na poparcie swojego stanowiska.
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] pismem z dnia [...] .12.2005r. przekazał akta sprawy do rozpoznania przez Dyrektora Izby Celnej w [...] .
Dyrektor Izby Celnej w [...] pismem z dnia [...] .01.2006r. ponownie wezwał skarżącą do uzupełnienia odwołania, w terminie 7 dni od doręczenia pism, poprzez wskazanie zarzutów przeciwko zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, określenie istoty i zakresu żądań będących przedmiotem odwołania oraz wskazanie dowodów uzasadniających te żądania. Organ poinformował skarżącą, iż nie uzupełnienie wskazanych braków spowoduje pozostawienie odwołania bez merytorycznego rozpatrzenia.
W odpowiedzi skarżąca pismem z dnia [...] .01.2006r. wyjaśniła dodatkowe okoliczności faktyczne sprawy, które nie odnoszą się bezpośrednio do decyzji w sprawie zajęcia towaru celem zabezpieczenia ciążących na nim należności. Skarżąca nie uzupełniła natomiast odwołania o wskazane przez organ braki.
Postanowieniem z dnia 24.01.2006r. Dyrektor Izby Celnej w [...] pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie skarżącej od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] .11.2005r. o zajęciu przedmiotowego samochodu [...]. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż odwołanie w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa nie może być prostym wyrazem niezadowolenia strony z decyzji, lecz musi ono spełniać wymogi określone przepisami prawa. Warunki formalne, jakim winno odpowiadać odwołanie zostały określone w przepisach art. 168 i art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa. Z treści przepisu art. 168 wynika jednoznacznie, iż odwołanie, jak każde pismo procesowe, powinno zawierać, co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi oraz jej adresu, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Innym ważnym elementem odwołania jest podpis wnoszącego. Wskazane elementy stanowią minimum wymagań formalnych, od spełnienia których uzależnione jest uznanie skuteczności prawnej czynności procesowej.
Określenie istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania polega na wskazaniu rodzaju rozstrzygnięcia, którego strona domaga się od organu odwoławczego. Natomiast przytoczenie dowodów uzasadniających żądanie oznacza wskazanie środków dowodowych potwierdzających prawdziwość zarzutów zgłoszonych przeciwko decyzji w odwołaniu.
Dlatego też Dyrektor Izby Celnej w [...] wskazał, że na podstawie art. 228 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa, był zobowiązany do wydania postanowienia pozostawiającego wniesione w sprawie odwołanie bez rozpatrzenia - z powodu niespełnienia przez odwołanie wymogów z art. 222 Ordynacji podatkowej.
Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] . W skardze nie podniosła formalnych zarzutów przeciwko zaskarżonemu postanowieniu, jedynie opisując fakty pośrednio związane z decyzją o zajęciu samochodów. Skarżąca w szczególności podniosła złamanie przez Naczelnika Urzędu Celnego wszelkich procedur zatrzymania samochodu oraz naruszenie jej dóbr osobistych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Po wniesieniu skargi w toku postępowania przez WSA organ Dyrektor Izby Celnej w [...] złożył pismo procesowe wraz z załącznikami, z których wynika, że:
skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] .11.2005r., o zajęciu przedmiotowego samochodu osobowego [...].
Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] .07.2006r. odmówił wznowienia postępowania.
3. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie.
Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...] .10.2006r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Postanowieniem z dnia [...].10.2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wznowił postępowanie w sprawie zajęcia towaru w postaci samochodu osobowego m-ki [...] zakończone decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] .11.2005r.
Decyzją z dnia [...] .11.2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] uchylił w całości decyzję ostateczną z dnia z dnia [...].11.2005r. o zajęciu towaru w postaci samochodu osobowego marki [...] i umorzył postępowanie w sprawie zajęcia tego pojazdu w stosunku do E. M. K..
Decyzją z dnia [...] .08.2006r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] umorzył wszczęte, postanowieniem z dnia [...] .11.2005r. postępowanie celne i podatkowe w sprawie uregulowania sytuacji prawnej na polskim obszarze celnym przedmiotowego samochodu osobowego m-ki [...] , uznając to postępowanie za bezprzedmiotowe. Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego w [...] :
postanowieniem z dnia [...] .08..2006r. wszczął postępowanie celne i podatkowe wobec A. K. H. w sprawie uregulowania sytuacji prawnej i podatkowej na i polskim obszarze celnym samochodu [...] ,
decyzją z dnia [...] .10.2006 r. określił wobec A. K. H. kwotę długu celnego i należności podatkowych wraz z odsetkami dotyczących przedmiotowego samochodu [...] .
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy(art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z treścią art. 161 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi: § 1. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba, że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3), gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
§ 2. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) będziemy mieć do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia jej nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 tej ustawy i uchylenia jej, wygaśnięcia decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji (2005.10.25, wyrok NSA W-wa, II OSK 85/05, LEX nr 188791).
W ocenie Sądu niniejsze postępowanie sądowe jest bezprzedmiotowe, ponieważ:
-decyzją z dnia [...] .08.2006r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] umorzył wszczęte z urzędu w dniu [...] .11.2005r., postanowieniem z dnia [...] .11.2005r. postępowanie celne i podatkowe w sprawie uregulowania sytuacji prawnej na polskim obszarze celnym przedmiotowego samochodu osobowego m-ki [...] , uznając to postępowanie za bezprzedmiotowe, a nadto -postanowieniem z dnia [...] .10.2006 roku Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wznowił postępowanie w sprawie zajęcia towaru w postaci przedmiotowego samochodu osobowego m-ki [...] zakończone decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] .11.2005r.
- decyzją z dnia [...].11.2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] uchylił w całości decyzję ostateczną z dnia z dnia [...] .11.2005r. o zajęciu towaru w postaci przedmiotowego samochodu osobowego marki [...] i umorzył postępowanie w sprawie zajęcia tego pojazdu w stosunku do E. M. K..
Przestał, więc istnieć przedmiot zaskarżenia skoro decyzją z dnia [...] .11.2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] uchylił w całości decyzję ostateczną z dnia z dnia [...] .11.2005r. o zajęciu towaru w postaci samochodu osobowego marki [...] i umorzył postępowanie w sprawie zajęcia tego pojazdu w stosunku do skarżącej. Zostało, więc procesowe zakończone postępowanie, w którym wydane zostało postanowienie, od którego wniesiono skargę.
Dlatego też na podstawie powyżej wskazanych przepisów orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło