III SA/Kr 309/25

Dnia 15 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie Sędzia WSA Jakub Makuch Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 października 2025 roku sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 16 grudnia 2024 r., nr NE.906.1.109.2024 w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z 16 grudnia 2024 r. nr NE.906.1.109.2024 utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Oświęcimiu z 22 października 2024 r. znak ONEP.9022.1.1.11.2023, w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 13 sierpnia 2024 r., dotyczącego egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym, tj. obowiązku poddania małoletniej córki J. W. (dalej skarżący), H. W., urodzonej 25 lipca 2021 r., szczepieniom ochronnym przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis oraz haemophilus influenzae w punkcie szczepień świadczeniodawcy wybranego przez skarżącego. Powyższe postanawianie zapadło w następującym stanie fatycznym i prawnym. ` Pismem z 5 października 2023 r. Punkt Lekarski w G., przekazał do PSSE w Oświęcimiu listę osób uchylających się od obowiązku szczepień ochronnych. W przedmiotowym dokumencie skarżący wraz z N. W. zostali wskazani jako uchylający się od wykonania szczepień ochronnych dziecka zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych (PSO), z adnotacją: "Rodzice nie wyrażają zgody na kolejne szczepienia". Pismem z 25 października 2023 r. PPIS w Oświęcimiu skierował do rodziców małoletniej pismo przypominające o obowiązku szczepienia. W dniu 1 marca 2024 r. skierowano do skarżącego upomnienie znak: ONEP.9022.1.1.11.2023. W treści upomnienia PPIS w Oświęcimiu zawarł informację, że w przypadku niewykonania szczepień, po upływie 7 dni od daty doręczenia pisma, sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. Wskazane upomnienie zostało odebrane za potwierdzeniem odbioru 8 marca 2024 r. Pismem z 13 sierpnia 2024 r. PPIS w Oświęcimiu przesłał do Wojewody Małopolskiego wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej wobec skarżącego. Równocześnie wniósł o zastosowanie wobec niego środka egzekucji w postaci grzywny w celu przymuszenia, w kwocie 1000 zł. Do wniosku załączono tytuł wykonawczy [...] z 13 sierpnia 2024 r. Pismem z 24 września 2024 r. skarżący zgłosił do Wojewody Małopolskiego zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym [...] z 13 sierpnia 2024 r., które Wojewoda Małopolski pismem z 3 października 2024 r., przekazał do PPIS w Oświęcimiu celem zajęcia stanowiska w sprawie. Skarżący zarzucił brak wymagalności obowiązku, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oraz prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny. Postanowieniem z 22 października 2024 r. znak: ONEP.9022.1.1.11.2023, PPIS w Oświęcimiu oddalił zarzuty skarżącego w sprawie egzekucji administracyjnej. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie. Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, zarzucając brak odniesienia wierzyciela do indywidualnej sytuacji skarżącego, związanej z podejrzeniem wystąpienia u jego dziecka NOP po podaniu szczepionek MMR oraz Synflorix oraz zarzut wyznaczenia zbyt krótkiego (7 dniowego) czasu do wniesienia odwołania. Dodatkowo podniósł, że podtrzymuje zarzuty wniesione do postępowania zakończonego wydaniem postanowienia o oddaleniu zarzutów. W wyniku rozpoznania zażalenia, MPWIS utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutu braku uwzględnienia indywidualnej sytuacji skarżącego, wskazał min., że dokonał analizy dokumentacji medycznej córki skarżącego H. W. Wynika z niej, że jako 4 letnie dziecko jest bez dawki przypominającej (16-18 miesiąc życia) błonicy, tężca, krztuśca, poliomyelitis oraz haemophilus influenzae. W dokumentacji medycznej znajduje się wypis ze szpitala z 30.08.2022 r. z rozpoznaniem infekcji układu moczowego, ostrego zapalenia ucha środkowego lewego oraz drgawek gorączkowych. W karcie wypisowej ze szpitala brak wskazania powiązania czasowego wystąpienia objawów z wykonanymi 8.08.2022 r. szczepieniami. W wypisie widnieje zapis o zwolnieniu ze szczepień na okres miesiąca. Stwierdzono brak innych zaświadczeń oraz zapisów o odroczeniu szczepień w prowadzonej dokumentacji medycznej. W dokumentacji brak jest także zapisów o wydanych skierowaniach do neurologa czy poradni konsultacyjnej ds. szczepień. Także w rejestrze NOP prowadzonym przez PPIS w Oświęcimiu brak jest zapisu dotyczącego zgłoszenia podejrzenia lub rozpoznania NOP przez lekarza u córki skarżącego. Zgłoszenia takiego nie ma również w systemie SEPIS. Odnośnie zarzutu zbyt krótkiego terminu do wniesienia odwołania organ wskazał na treść art. 17 § 1 i art. 34 § 3 u.p.e.a. Organ odwoławczy wskazał też, że treść uzasadnienia postanowienia organu I instancji z 22 października 2024 r. w pełni odnosi się do wniesionych przez skarżącego zarzutów i prawidłowo wskazuje podstawę prawną dla zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Natomiast postawione w zażaleniu zarzuty braku odniesienia wierzyciela do indywidualnej sytuacji skarżącego związanej z sytuacją zdrowotną córki skarżącego oraz wyznaczenia zbyt krótkiego (7 dniowego) czasu do wniesienia odwołania nie mieszczą się w obecnie obowiązującym katalogu podstaw wniesienia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej wymienionych w § 2 art. 33 u.p.e.a. Na powyższe posowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: 1. naruszenie przepisu art. 68 ust. 1 i 3 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 12, poz. 49 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie zarzutu niepodjęcia przez instytucję podstawowej opieki zdrowotnej i inne instytucje opieki zdrowotnej, a także Powiatowego Państwowego Inspektora Sanitarnego w Oświęcimiu, do których zgłaszano fakt wystąpienia niepożądanych objawów poszczepiennych u córki po szczepieniach w styczniu i sierpniu 2022 roku, wszystkich uzasadnionych działań zapewniających rzetelną diagnozę przyczyn objawów oraz wykluczenie lub zminimalizowanie ryzyka wystąpienia niepożądanych skutków obowiązkowych dalszych szczepień naszej córki, a tym samym naruszenie prawa H. W. oraz jej rodziców do ochrony zdrowia dziecka; 2. naruszenie przepisu art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2023 roku poz. 2505 z późn.zm.) w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. Nr 234, poz. 1570 z późn. zm.) poprzez bezpodstawne uznanie, że obowiązek poddania córki skarżącego szczepieniom wskazanym w tytule wykonawczym jest bezwzględnie wymagalny, podczas gdy nie został spełniony warunek konieczny do poddania dziecka szczepieniom, tj. nie przeprowadzono wobec córki skarżącego badania kwalifikacyjnego nie budzącego uzasadnionych - wobec niepożądanych następstw szczepień ze stycznia i sierpnia 2022 roku - wątpliwości; 3. naruszenie przepisów art. 7 i 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez sprzeczne z faktami przyjęcie, że wobec zawiadomień o terminach szczepień obowiązkowych rzekomo nie podejmowaliśmy żadnych działań, podczas gdy materiał zgromadzony w sprawie potwierdza fakt poddania córki skarżącego obowiązkowym szczepieniom do sierpnia 2022 roku, a następnie potwierdza próby uzyskania rzetelnej diagnozy przyczyn objawów zaistniałych u córki skarżącego po przyjętych dawkach szczepień celem wykluczenia lub zminimalizowania ryzyka wystąpienia niepożądanych skutków obowiązkowych dalszych szczepień; nadto zarzucono przyjęcie wbrew faktom, że objawy po szczepieniach i wynikający z tego pobyt w szpitalu w sierpniu 2022 roku nie skutkowały żadnymi skierowaniami do specjalistycznych poradni, a tym samym koniecznością dalszego leczenia dziecka, podczas gdy wypis ze szpitala potwierdza wydanie takich skierowań, które w pełni zostały wykonane. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują, m.in. wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyrażona w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) dalej - p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie ma jednak obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną do wydania zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisu ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r., poz. 2505), dalej "u.p.e.a". Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a., egzekucji administracyjnej podlegają między innymi obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Stosownie zaś do art. 26 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Natomiast zgodnie z art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Przechodząc do zarzutu braku wymagalności obowiązku szczepień ochronnych dziecka (art. 33 § 2 pkt 6c u.p.e.a.) Sąd wskazuje, że w rozpoznawanej sprawie kluczową okolicznością faktyczną było stwierdzenie, że skarżący nie poddał dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym wymienionym w tytule wykonawczym. Podkreślić nalży, że obowiązek szczepienia jest obowiązkiem znajdującym swoje umocowanie w obowiązujących powszechnie przepisach prawa (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2025 r., II GSK 1240/21). Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 924) - dalej u.z.z.z., osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 u.z.z.z., jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy czym w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletniego lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2 u.z.z.z.). Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi zamieszczone w rozdziale 4 "Szczepienia ochronne". W myśl art. 17 ust. 1 u.z.z.z., osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie z art. 17 ust. 10 u.z.z.z., minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2). Stosownie do treści art. 17 ust. 11 u.z.z.z., Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. W wyroku z dnia 9 maja 2023 r. Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygn. akt SK 81/19, orzekł, że: I. Artykuł 17 ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2022 r. poz. 1657, ze zm.) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2172) w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; II. Przepisy wymienione w części I, w zakresie tam wskazanym, tracą moc obowiązującą po upływie 6 (sześciu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok powyższy został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 12 maja 2023 r. pod pozycją 909. Stwierdzić należy, że na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, jak i na dzień wniesienia zarzutów, na terytorium RP obowiązywało, jako akt powszechnie obowiązujący, podjęte w wyniku wskazanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, wydane na podstawie art. 17 ust. 10 u.z.z.z., które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077). Rozporządzenie to określa schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej, obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi zatem wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.z.z.z., skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem, kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, a jeżeli chodzi o dzieci – w jakim okresie ich życia. Rozporządzenie określa ramy wiekowe, w których dane szczepienie jest wymagalne. Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika, jak już wyżej wskazano, z mocy przepisów ustawowych, wykonanie zaś tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym. Oznacza to, że wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedopełnienie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu (por. m.in. wyroki NSA z dnia 6 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 32/11, 5 czerwca 2025 r. sygn. akt II GSK 2456/21). W niniejszej sprawie wierzyciel w tytule wykonawczym szczegółowo opisał treść obowiązku podlegającego egzekucji, precyzyjnie wskazując kogo i czego dotyczy z podaniem rodzaju szczepień, które powinny zostać wykonane. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 2 u.z.z.z., wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Obowiązkowego szczepienia ochronnego nie można przeprowadzić, jeżeli między lekarskim badaniem kwalifikacyjnym przeprowadzonym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia a tym szczepieniem upłynęło 24 godziny od daty i godziny wskazanej w zaświadczeniu, o którym mowa w ust. 4. (art. 17 ust. 3 u.z.z.z.). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 u.z.z.z.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.z.z.). W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie został przyjęty pogląd, że poddanie się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, o którym mowa w art. 17 ust. 2 u.z.z.z., jest elementem obowiązku szczepienia ochronnego. Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Wykonanie tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego. Niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. II OSK 3322/17 i II OSK 43/18; z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. II OSK 459/19). Podkreślić również należy, że celem badania kwalifikacyjnego jest ustalenie, czy stan zdrowia danej osoby pozwala na jej zaszczepienie. Obowiązujące przepisy prawa nakładają zatem na rodziców dzieci obowiązek poddania dzieci badaniu kwalifikacyjnemu oraz szczepieniu ochronnemu. Skarżący nie wywiązał się z tego obowiązku i jednocześnie nie przedstawił dokumentów wskazujących na istnienie lekarskich przeciwwskazań i stwierdzających konieczność odroczenia szczepień dziecka ze względu na stan zdrowia. Skarżący wskazał, że "nie przeprowadzono wobec H. W. badania kwalifikacyjnego nie budzącego uzasadnionych - wobec niepożądanych następstw szczepień ze stycznia i sierpnia 2022 roku - wątpliwości". Do skargi dołączył dokument z 13 stycznia 2025 r. stanowiący badanie kwalifikacyjne z adnotacją: W chwili obecnej nie jestem w stanie jako lekarz zapewnić oczekiwań rodziców co do kwalifikacji do szczepienia/dziecko nie będzie miało odczynu poszczepiennego i nie zachoruje po szczepieniu. Świadczenie to opisano rozpoznaniem Z28.1 Szczepienie niewykonane z powodu odmowy pacjenta z przyczyn religijnych lub nacisku środowiskowego. Następnie do pisma z 8 października 2025 r. dołączył "zalecenia z wizyty 07.10.2025" od lekarza dermatologa, w którym lekarz podaje, że wskazane jest odroczenie szczepienia (błonica tężec krztusiec) do czasu remisji w zakresie zmian skórnych. Odnośnie powyższego Sąd wskazuje, że przede wszystkim dokumenty te pojawiają się dopiero na etapie skargi do Sądu, zatem organy obu instancji nie miały możliwości wzięcia ich pod uwagę. Pierwszy z ww. dokumentów w ogóle nie zawiera treści, które – zgodnie z obowiązującymi przepisami - świadczyłyby o odroczeniu lub o zaistnieniu przeciwskazań do przeprowadzenia szczepień. Ponadto obydwa dokumenty nie zostały uzyskane w wyżej opisanym trybie dającym podstawę do zmiany w zakresie wykonalności obowiązku szczepienia. Z tych przyczyn nie mogły mieć wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Zasadnie podnosi organ w odpowiedzi na skargę, że skarżący opiera swoje stanowisko i formułuje zarzuty w oparciu o twierdzenia dotyczące objawów, zdaniem skarżącego poszczepiennych, które wystąpiły u jego córki w 2022 r., jednakże od tamtego czasu skarżący nie doprowadził do uzyskania zaświadczenia lekarskiego, które zgodnie z obowiązującymi przepisami (cytowany wyżej art. 17 ust. 5 oraz ust. 10 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi), dawałoby podstawę chociażby do odroczenia obowiązku poddania dziecka szczepieniom. Fakt, że córka skarżących po pobycie w szpitalu została skierowana do specjalisty i zalecenie to zostało zrealizowane, nie ma wpływu na odroczenie wymagalności obowiązku wykonania szczepień. Również zgłoszenie niepożądanego działania produktu leczniczego z 9 stycznia 2025 r. nie może mieć znaczenia w niniejszej sprawie jako dokonane po wydaniu zaskarżonego postanowienia i nie stanowiące podstawy do odroczenia obowiązku szczepienia. Należy podkreślić, że skarżący w piśmie z 25 października 203 r. był poinformowany w jakich okolicznościach może dojść do odroczenia obowiązku szczepienia dziecka. Mimo tej świadomości nie uzyskał właściwego dokumentu. Natomiast podejmowane przez niego działania, opisane w skardze i w zażaleniu, nie mogły doprowadzić do pożądanego przez skarżącego skutku. Zdaniem Sądu, mając na uwadze ww. stan faktyczny oraz obowiązujące przepisy prawa, organy słusznie uznały za niezasadny zarzut skarżącego, zmierzający do zakwestionowania wymagalności obowiązku zaszczepienia dziecka. Nie budzi wątpliwości istnienie i wymagalność obowiązku poddania córki skarżącego wymienionej w tytule wykonawczym szczepieniom ochronnym, zarówno w dacie wystawienia upomnienia, a następnie tytułu wykonawczego, jak i w dacie rozstrzygania w przedmiocie zarzutów skarżącego przez organy obu instancji. Sąd nie dopatrzył się również zasadności zarzutu naruszenia art. 68 ust. 1 i 3 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Sąd zauważa, że stosownie do art. 48 ust. 1 Konstytucji RP, rodzice mają prawo do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami. Wychowanie to powinno uwzględniać stopień dojrzałości dziecka, a także wolność jego sumienia i wyznania oraz jego przekonania. Ograniczenie lub pozbawienie praw rodzicielskich może nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu (ust. 2). Zgodnie zaś z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla m.in. ochrony zdrowia albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b tej ustawy), zatem nie można uznać, że w rozpoznawanej doszło do naruszenia powyższych przepisów Konstytucji RP. Nie można również przyjąć, że wolność człowieka lub jego życie prywatne zostają naruszone przez wprowadzenie przez ustawodawcę obowiązkowych szczepień ochronnych. Wolność człowieka nie ma charakteru absolutnego i musi uwzględniać prawa innych osób, w tym prawo do życia w społeczeństwie wolnym od tych chorób zakaźnych, którym zapobiegają szczepienia. Zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony zdrowia, a władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom (art. 68 ust. 3 Konstytucji RP). Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W rozpoznawanej sprawie nie bez znaczenia pozostaje również, że stosownie do art. 95 § 3 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny i dobrowolnie poddawali dziecko szczepieniom ochronnym, m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń oraz chorób zakaźnych u ludzi, i równocześnie, by chronić prawa dziecka, których ochronę zapewnia Rzeczpospolita Polska, o czym stanowi art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3542/15). W kontekście zaistniałego w sprawie stanu faktycznego Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu naruszeń obowiązujących regulacji prawnych w tym norm konstytucyjnych. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżone postanowienie było dotknięte wadami, które uzasadniałyby jego uchylenie. W zaskarżonym postanowieniu dokonano prawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i zastosowano właściwe przepisy prawa. W badanej sprawie nie doszło też do naruszenia żadnego ze wskazanych w skardze przepisów. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.