III SA/Kr 349/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-04-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Halina Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą przeliczenia emerytury i wyrównania świadczeń?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania sprawy dotyczącej ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym przeliczenia emerytury i wyrównania świadczeń. Kwestie te należą do właściwości sądów powszechnych, zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz Kodeksu postępowania cywilnego.Stan faktyczny
Z. K. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą przeliczenia jego emerytury i wyrównania świadczeń. Skarżący wskazał na błąd w podstawie wymiaru i niewypłacenie należności za cały okres. ZUS wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawy dotyczące świadczeń z ubezpieczenia społecznego należą do właściwości sądów powszechnych. Sprawa była już przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] znak [...] w przedmiocie przeliczenia emerytury p o s t a n a w i a s k a r g ę o d r z u c i ć
Z. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 19.02.2008r. skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] znak [...] przeliczającą mu na nowo emeryturę od dnia 01.08.2003r. wskutek zastosowania błędnej podstawy wymiaru. Wskazał, że organ wypłacił mu zaległe pieniądze jedynie za okres trzech lat, podczas gdy pozostaje do wyrównania jeszcze okres 3 - letni. Wniosek o przeliczenie emerytury złożył w 2000 r.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że w świetle ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 1998r. Nr 137, poz. 887 ze zm.) sprawy z zakresu ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczenia społecznego należą do właściwości sądów powszechnych, stąd zachodzi brak właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy będącej przedmiotem skargi. Nadmienił ponadto, że roszczenie Z. K. było przedmiotem postępowania przed organem rentowym a także przed sądem powszechnym. Przeliczenie na nowo emerytury jedynie za okres trzyletni poprzedzający bezpośrednio miesiąc, w którym złożono wniosek, ma umocowanie
w art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 353 ze zm.).
W dniu 23.10.2007r. Sąd Apelacyjny - Wydział [...] wydał wyrok (sygn. akt [...]) oddalający apelację Z . K. od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 11.01.2007r. oddalającego z kolei jego odwołanie od decyzji organu rentowego w przedmiocie wyrównania emerytury.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zakres kontroli szczegółowo określony jest w art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) poprzez stwierdzenie, że kontrola obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) (1) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) (2) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a
a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądowo - administracyjną kontrolę.
Dla określenia właściwości sądu administracyjnego istotna jest również zasada domniemania kompetencji właściwości sądu powszechnego wynikająca z art. 177 Konstytucji brzmiąca: iż sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości we wszystkich sprawach, z wyjątkiem spraw ustawowo zastrzeżonych dla właściwości innych sądów. Biorąc pod uwagę przedmiot niniejszej skargi - czyli kwestie wyrównania emerytury wstecz z uwagi na zastosowanie przez organ rentowy błędnej podstawy wymiaru (ogólnie rzecz ujmując - kwestię ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych) należy podnieść, że kontrola decyzji organów rentowych w tych sprawach, wyrażająca się również w możliwości orzekania merytorycznego, należy do sądów powszechnych. Stanowi o tym wyraźnie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007r., nr 11, poz. 74 ze zm.) poprzez stwierdzenie, że: od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego ( art. 4778 kpc )czyli do sądu powszechnego.
Wobec powyższego niniejszy Sąd nie jest właściwy
w sprawie ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, z tego względu postanowiono jak na wstępie , na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło