III SA/Kr 379/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Maria Zawadzka Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 stycznia 2017 r. nr [ ] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami skargę oddala fUZASADNIENIE Starosta decyzją z dnia [...] 2016 r. na podstawie art. 103 ust. 1 pkt.1 lit. a Ustawy o kierujących pojazdami oraz na podst. art. 104 Kpa cofnął T. C. uprawnienia kategorii: A,B,T wydane dnia 21 lipca 2003 r. przez Starostę. Decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Starosta wydał decyzję w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 26.08.2015 r. sygn. akt [...] skierował T. C. na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Ośrodek Medycyny Pracy, orzeczeniem lekarskiemu z dnia [...] 2016 r. stwierdził istnienie u T. C. przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest prawo jazdy kategorii A,B,T. T. C. odwołał się od w/w orzeczenia lekarskiego za pośrednictwem uprawnionego lekarza, który je wydał do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Nie zgłosił się jednak w dniu wyznaczonego terminu badania 09.08.2016 r. i 05.10.2016 r. na badania. O terminach badania był prawidłowo informowany. W związku z niemożnością przeprowadzenia badania lekarskiego nie wydano orzeczenia lekarskiego. Mając powyższe na uwadze organ uznał orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] 2016 r. wystawione przez Ośrodek Medycyny Pracy o istnieniu u T. C. przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest prawo jazdy kategorii A,B,T, a znajdujące się w aktach kierowcy za ostateczne i stanowiące podstawę do cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie posiadanej kategorii A, B, T. Starosta wszczął z urzędu postępowanie w przedmiotowej sprawie. Organ analizując materiał dowodowy wskazał, że T. C. nie podał żadnych okoliczności, które uniemożliwiły mu wstawienie się na wyznaczony termin badania w trybie odwoławczym. W opisanym przypadku ustawodawca również nie przewidział możliwości wyznaczenia kolejnego terminu badania. Powołując się na powyższe, zgodnie z art.103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami starosta wydał decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami albowiem na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzenia u T. C. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Użyte w art. 103 ust. l pkt l lit. a ustawy o kierujących pojazdami sformułowanie "starosta wydaje decyzję", wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji. (II SA/GI244/16 - wyrok WSA w Gliwicach). T. C. wniósł odwołanie od tej decyzji Starosty. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 Kpa, poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy; art. 77 § Kpa, poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; art. 108 § 1 Kpa, poprzez błędne zastosowanie tegoż przepisu; art. 103 ust. 1 lit. a ustawy u kierujących pojazdami, pomimo braku ustalenia, czy przedmiotowe orzeczenie lekarskie jest ostateczne. W konkluzji odwołania wniósł o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji oraz o zawieszenie postępowania. Zdaniem odwołującego przed Ośrodkiem Medycyny Pracy aktualnie toczy się postępowanie dotyczące stwierdzenia posiadania uprawnień zdrowotnych odwołującego się do kierowania pojazdami mechanicznymi. Doszło do błędnego ustalenia, że odwołujący się posiada przeciwskazania do kierowania pojazdami mechanicznymi, podczas gdy w tym zakresie dopiero toczy się postępowanie przed tym Ośrodkiem Medycyny Pracy i tenże skierował go na dodatkowe badania udokumentowane załączonymi zaświadczeniami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 stycznia 2017 r. po rozpatrzeniu odwołania T. C. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż u odwołującego stwierdzono przeciwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. A, B, T. Decyzja organu l instancji jest prawidłowa. Art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami wyraźnie wskazuje, iż starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. W aktach sprawy znajduje się orzeczenie lekarskie z dnia [...] 2016 r. nr [...] wydane przez Ośrodek Medycyny Pracy, z którego jednoznacznie wynika, że u T. C. stwierdzono istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi m.in. kat.: A, B, T (a także: AM, Al, A2, Bl, B+E). Ponadto z pisma z dnia 4.11.2016 r. Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego wynika, iż T. C. nie zgłosił się na wyznaczone terminy badań, a w związku z tym zaszła niemożność przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego Nie wydano, zatem orzeczenia lekarskiego w trybie odwoławczym. W ocenie Kolegium, jeżeli odwołujący się od orzeczenia lekarskiego nie stawi się na badania lekarza organu odwoławczego, to lekarz ten nie wydaje żadnego orzeczenia, a pierwotne orzeczenie lekarskie staje się ostateczne i stanowi podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w trybie art. 103 ust.1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Powołało się, w tym zakresie, na wyrok WSA w Krakowie z dnia 7.12.2016 r., III SA/Kr 882/16. Podkreśliło, że decyzje o cofnięciu prawa jazdy z uwagi, na przeciwskazania zdrowotne, nie mają charakteru uznaniowego. Są to bowiem akty o charakterze związanym, nie pozwalające organom na dowolność w wydaniu orzeczenia. Organy są związane orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Nie mogą, zatem badać okoliczności w jakich nastąpiło badanie. Kolegium stwierdziło, że stanowisko organu l instancji jest zasadne i znajduje uzasadnienie w stanie prawnym i ustaleniach faktycznych. Na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł T. C. zarzucając naruszenie: 1/ art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami przez błędne zastosowanie w sprawie tej podstawy prawnej w związku z faktem, że przed ośrodkiem Medycyny Pracy aktualnie toczy się postępowanie dotyczące stwierdzenia posiadania uprawnień zdrowotnych skarżącego do kierowania pojazdami mechanicznymi a jedynie skierowano go w trakcie tegoż postępowania do przeprowadzenia dodatkowych badań, które wynikają z przedłożonych dokumentów; 2/ art. 7 Kpa przez brak podjęcia w sprawie niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w wyniku czego doszło do błędnego ustalenia, że skarżący posiada przeciwwskazania do kierowania pojazdami mechanicznymi; 3/ art. 77 § 1 Kpa przez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie i nieprzeprowadzenie dowodu z akt Ośrodka Medycyny Pracy; 6/ art. 108 § 1 K.p.a. przez błędne zastosowanie tego przepisu dla nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W konkluzji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację użytą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. z 2016 r., poz. 718) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zdaniem Sądu, skarga jest całkowicie nieuzasadniona. Podstawę prawną skierowania skarżącego na badania lekarskie stanowią przepisy art. 75 ust. 1 pkt 5 i art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, które stanowią: Art. 75. 1. Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwanemu dalej "badaniem lekarskim", podlega (...) 5) osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia;" Art. 99. 1. Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na: (...) 2) badanie lekarskie, jeżeli: (...) b) istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia;" Z treści przytoczonych wyżej przepisów wynika więc, że w sytuacji zaistnienia uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia osoby posiadającej prawo jazdy starosta ma obowiązek wydać decyzję administracyjną o skierowaniu tej osoby na badania lekarskie. Z uwagi na to, że pojęcie "uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia" jest pojęciem nieostrym należy, zdaniem Sądu, interpretując to pojęcie mieć na względzie cel ustawy, którym jest zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym, spowodowanym przez osoby, których stan zdrowia uniemożliwia sprawne prowadzenie pojazdów. Zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy powinny dotyczyć tego rodzaju aspektów zdrowia, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów. Niedomagania zdrowotne kierowcy są ważnym czynnikiem wpływającym na bezpieczeństwo tak kierowcy, jak i innych uczestników dróg, a dla bezpieczeństwa ruchu drogowego niezbędne jest czuwanie na tym, by osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą sprawność nie tylko w chwili ubiegania się o to uprawnienie, ale także w okresie późniejszym, kiedy z tych uprawnień korzystają i kiedy ich predyspozycje zdrowotne mogą ulec zmianie. Sąd zwraca uwagę na to, że niewątpliwie interes publiczny, którym jest bezpieczeństwo osób poruszających się po drogach wymaga większej ochrony niż interes osoby kierowanej na badanie, która – tak jak w niniejszej sprawie – z uwagi na chorobę psychiczną i stwierdzoną całkowitą niepoczytalność nie poniosła odpowiedzialności w postępowaniu karnym. Sąd stwierdza, że orzeczenia lekarskie są zasadniczym dowodem w sprawie. Zatem aby lekarz organu odwoławczego mógł wydać stosowne orzeczenie niezbędne jest przebadanie odwołującego się – jeżeli więc odwołujący się nie stawi na badania, lekarz organu odwoławczego nie może wydać jakiegokolwiek orzeczenia. Zgodnie bowiem z §13 ust.1 pkt 1 ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. uprawniony lekarz podmiotu odwoławczego wydaje orzeczenie lekarskie (a więc nie jest to decyzja utrzymująca w mocy pierwotne orzeczenie lekarskie) m.in. na podstawie wyników przeprowadzonego przez siebie badania lekarskiego. Uzupełnieniem podstaw do wydania orzeczenia są: wyniki badań specjalistycznych i pomocniczych, których wykonanie lekarz ten uzna za niezbędne (§13 ust. 1 pkt 2), a także dokumentacja medyczna, o której mowa w § 12 ust. 4 tzn. ta, która stanowiła podstawę wydania pierwotnego orzeczenia lekarskiego (§13 ust. 1 pkt 3). Gdyby lekarz organu odwoławczego wydawał orzeczenia tylko na podstawie dokumentacji medycznej i orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] 2016 r. wystawionego przez Ośrodek Medycyny Pracy, bez przeprowadzenia osobiście badania to postępowanie to byłoby iluzoryczne. Skarżący nie stawiając się w Instytucie Pracy i Zdrowia Środowiskowego uniemożliwił takie badanie. Skarżący w trybie odwoławczym orzeczniczo lekarskim dwukrotnie nie zgłosił się na wyznaczone przez Instytut badania to jest 9 sierpnia 2016 r. i 5 października 2016 r. na badania. Był prawidłowo poinformowany o terminie badania. Pierwszy termin usprawiedliwił, natomiast drugi terminu nieobecności na badaniu nie usprawiedliwił. Na rozprawie podał że w terminie 2 badania musiał wyjechać do rodziny. W ocenie sądu jest to argumentacja nieuzasadniająca niestawiennictwa, zresztą skarżący o tym fakcie nie powiadomił Instytutu. Instytut prawidłowo uznał, że skarżący skoro nie usprawiedliwił w żaden sposób swojej nieobecności na kolejny termin to nie chce poddać się badaniu i zwrócił dokumentację. Reasumując, skoro istotne dla sprawy fakty (niepoddanie się badaniu w Instytucie Pracy i Zdrowia Środowiskowego, a przede wszystkim pozostawanie w obiegu prawnym orzeczenia lekarskiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2016 r. stwierdzającego istnienie u T. C. przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami powoduje, że niezasadne są zarzuty naruszenia prawa przez organy. Organy obu instancji były związane orzeczeniem lekarskimi i nie miały podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętej treścią tego orzeczenia. Słusznie zatem Kolegium stwierdziło, że stanowisko organu l instancji jest zasadne i znajduje uzasadnienie w stanie prawnym i ustaleniach faktycznych. Sąd stwierdza że nie znajduje w aktach sprawy żadnego dowodu jakoby Ośrodek Medycyny Pracy zlecał i prowadził leczenie skarżącego, bądź zmienił swoje stanowisko zawarte w orzeczeniu. Należy dodatkowo zauważyć że Ośrodek Medycyny Pracy jest jednostką orzeczniczą a nie leczniczą co nie wymaga uzasadnienia, jest to fakt notoryjny i jako taki znany Sądowi. W związku z powyższym Sąd skargę oddalił na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.