III SA/Kr 419/13

PostanowienieWSA w Krakowie2014-05-09

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może zostać oddalony, jeśli strona nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedstawienia dokumentów źródłowych, mimo że jej pierwotne oświadczenia wzbudziły wątpliwości?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podlega oddaleniu, jeśli strona nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedstawienia dokumentów źródłowych, które miały na celu wyjaśnienie wątpliwości co do jej sytuacji majątkowej i dochodowej. Niewykonanie zarządzenia sądu, zgodnie z art. 255 PPSA, należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy, a ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek.
Stan faktyczny
Uczestniczka złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, deklarując niskie dochody i posiadanie mieszkania. Jej oświadczenia wzbudziły wątpliwości, w związku z czym sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących m.in. sytuacji majątkowej i dochodowej jej rodziny, obciążeń związanych z utrzymaniem mieszkań oraz spłaty kredytu. Uczestniczka nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. N. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. C. na decyzję Wojewody z dnia 25 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: oddalić wniosek. Uczestniczka w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Określając swój majątek uwidoczniła, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 43,5 m2. Deklaruje brak zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody szacuje na kwotę 1080,60 zł emerytury zaznaczając, że po spłacie kredytów zostaje jej 652,16 zł. Uzasadniając swoje starania odniosła się do okoliczności nurtującej ją sprawy. Nadmieniła, że pełni funkcję kuratora społecznego bez wynagrodzenia i że obecnie przygotowuje się do pracy mediatora sądowego z czym wiąże się koszt egzaminu w kwocie jak podaje 1600 zł. Do wniosku dołączyła kopię przekazu pocztowego swojego świadczenia. Wobec tego, że oświadczenia uczestniczki wzbudziły wątpliwości została wezwana o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedstawienie wskazywanych dokumentów źródłowych celem: • wyjaśnienia dlaczego uczestniczka pozostawiła niewypełnioną rubrykę 6 formularza PPF? Dlaczego nie wpisała tam córki D. N., jej małoletnich dzieci i przyszłego zięcia choć z wyjaśnień jakie uczestniczka składała przed organami wynika, że w lokalu nr [...] przy ul. W w K uczestniczka zamieszkuje z tymi osobami (k. 16 akt admin.)? Jeśli osoby te wyprowadziły się z tego lokalu określenia daty tych zdarzeń. W przeciwnym wypadku określenie jakie jest źródło i wysokość dochodów każdej z tych osób, jakie należą do nich nieruchomości, zasoby pieniężne i przedmioty wartościowe? Jeśli pomimo wspólnego zamieszkiwania wszystkich tych osób uczestniczka promować będzie tezę o prowadzeniu odrębnego od nich gospodarstwa domowego, to przytoczenie konkretnych okoliczności, które zdaniem uczestniczki za tym przemawiają, • wyjaśnienia jak kształtuje się wysokość miesięcznych obciążeń związanych z utrzymaniem lokalu nr [...] przy ul. W w K za czynsz, prąd, gaz, dostawę wody, wywóz nieczystości, telefony, RTV, przedłożenie na tę okoliczność kopii stosownych rachunków albo pokwitowań z ostatniego miesiąca albo za ostatni okres rozliczeniowy. Jeśli występują problemy z terminowym regulowaniem tych należności przedłożenie kopii stosownych monitów, wezwań o zapłatę, nakazów, wyroków zasądzających etc. • wyjaśnienia jak kształtuje się wysokość miesięcznych obciążeń związanych z utrzymaniem lokalu nr [...] przy ul. K w K za czynsz, prąd, gaz, dostawę wody, wywóz nieczystości, telefony, RTV, przedłożenie na tę okoliczność kopii stosownych rachunków albo pokwitowań z ostatniego miesiąca albo za ostatni okres rozliczeniowy? • wyjaśnienia czy uczestniczka spłaciła dotychczasowe zadłużenie z tytułu opłat czynszowych związanych z zajmowaniem lokalu nr [...] przy ul. K w K? Jeśli tak to kiedy i z jakich środków? • przedłożenia kopii odcinka emerytury uczestniczki z ostatniego miesiąca albo ostatniej decyzji waloryzacyjnej, • wyjaśnienia jakie dochody deklarowała uczestniczka w momencie ubiegania się o kredyt, który obecnie spłaca i jak oceniono jej zdolność kredytową? W jakiej wysokości udzielono kredytu? Ile rat pozostało do spłaty? Przedstawienie pokwitowania spłacanej raty z ostatniego miesiąca, • wyjaśnienia czy uczestniczka albo ktokolwiek z jej domowników korzystał na przestrzeni ostatniego roku z pomocy społecznej? Jeśli tak to kto, kiedy, w jakiej formie i wysokości? • wyjaśnienia czy uczestniczka oraz jej domownicy posiadają jakieś rachunki bankowe? Jeśli tak to proszę przedłożyć kopie wyciągów obrazujących historię dokonanych na nich operacji w okresie ostatnich trzech miesięcy, Zarządzenie nie zostało wykonane. Uczestniczka nie udzieliła żadnej odpowiedzi, zbywając doręczone jej w dniu 13 marca 2014 r. (dowód: potwierdzenie odbioru) wezwanie milczeniem. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). Oświadczeniom uczestniczki zawartym w wypełnionym przez nią formularzu urzędowym nie można było przypisać tej cechy. Z przyczyn sobie tylko wiadomych uczestniczka zignorowała też kierowane do niej pytania i nie chciała wyjaśnić powodów dla których w rubryce 6 nie ujawniła córki i wnuków choć z wyjaśnień przez nią składanych przed organami wynikało, że zamieszkuje z nimi. Zbyła milczeniem pytania o stałe miesięczne obciążenia związane z utrzymywanymi przez nią mieszkaniami. Przemilczała pytania o spłatę posiadanego zadłużenia. Nie wyjaśniła jakie dochody deklarowała przed bankiem ubiegając się o kredyt. Nie podała czy ktokolwiek z domowników zmuszony był korzystać z pomocy społecznej. Zignorowała pytania dotyczące posiadanych rachunków bankowych. W takiej sytuacji przyznanie uczestnice prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym przypomnieć wypada, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06) to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Uczestniczka powinna też uzmysłowić sobie, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło