III SA/Kr 474/08

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w sprawie ze skargi I. N. na decyzję Wojewody z dnia 11 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w związku z opinią o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 stycznia 2009 r. sygn akt III SA/Kr 474/08 postanawia: I. przyznać z sum budżetowych pozostających do dyspozycji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi M. W. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w K. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu, II. podwyższyć przyznaną w punkcie pierwszym postanowienia opłatę o obowiązującą stawkę 22% podatku od towarów i usług do wysokości 146,40 zł (sto czterdzieści sześć złotych 40/100) brutto. Ustanowiony dla skarżącej na mocy postanowienia z dnia 2 marca 2009 r. adwokat (k. 74) wyznaczony przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w osobie mecenasa M. W. (zarządzenie z 30 marca 2009 r.) pismem z dnia 7 kwietnia 2009 r. (data wpływu) wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu wobec nie uiszczenia ich przez skarżącą w jakiejkolwiek części. Oświadczył, że po przeanalizowaniu akt sprawy nie znalazł podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego a w związku z tym sporządził stosowną opinię o odmowie sporządzenia i popierania skargi kasacyjnej, której odpis przesłał klientce. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zacząć należy od tego, że zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2004 r. w przypadku gdy pomoc prawna udzielona przez pełnomocnika ustanowionego w ramach przyznanego prawa pomocy polega na sporządzeniu dla strony opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinien on wykazać, że opinia ta została sporządzona i przekazana stronie. Sąd ustalając czy pomoc prawna w tej formie została rzeczywiście udzielona stronie może jednak poprzestać na oświadczeniu pełnomocnika (sygn. OZ 720/04 ONSAiWSA 05/5/93). Mając to na uwadze należy stwierdzić, że jeśli w okolicznościach rozstrzyganego przypadku pełnomocnik składa takie oświadczenie, że sporządził i przesłał stronie stosowną opinię a równocześnie z akt sprawy nie wynika by strona kwestionowała fakt udzielenia jej pomocy prawnej w tej formie, to zachodzą warunki do tego by przyznać pełnomocnikowi należne wynagrodzenie. Z kolei zwrócenia uwagi wymaga, że stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady te precyzuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) określając czynności, stawki minimalne i szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielnej przez adwokata ustanowionego z urzędu (§1 rozp.) Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w §20 powołanego rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach rozstrzyganego przypadku należy uznać, że zostało ono złożone przez adwokata. W sporządzonym piśmie adwokat pośród formułowanego przez się wniosku wskazał bowiem, iż domaga się tego "wobec nie uiszczenia ich (kosztów – przyp. RWSA) przez skarżącą w jakiejkolwiek części". Mimo pewnych zastrzeżeń gdy chodzi precyzję formułowania takiego oświadczenia przez adwokata zachodzą jednak warunki aby przyznać pełnomocnikowi należne wynagrodzenie gdyż wyjaśnienie tej treści jest oświadczeniem, że opłaty nie zostały zapłacone w całości ani w części. W myśl §2 ust. 2 powołanego rozporządzenia podstawę zasądzenia opłat stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5. Gdy chodzi o postępowanie przed sądami administracyjnymi konkretyzuje je umieszczony w rozdziale 5 rozporządzenia przepis §18 różnicując w zależności od instancji i przejawionej przez adwokata aktywności wysokość wskaźnika stawki należnego wynagrodzenia. Za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje opłata w wysokości 120 zł stosownie do §18 ust. 1 pkt. 2 lit. b. powołanego rozporządzenia. Kwota ta odpowiada bowiem 50% należnej stawki za czynności adwokackie przed sądami administracyjnymi określonej w §18 ust. 1 pkt. 1 lit. c powołanego rozp. Min. Spr. z dnia 28 września 2002 r. Zarazem brak było wystarczających podstaw do tego aby przyznać adwokatowi podwyższone wynagrodzenie (§2 ust. 1 rozp). Nie uzasadniał tego charakter sprawy, obszerność jej akt, ani wyjaśnienia adwokata. Na mocy §2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona opłata ulega jednak powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Kończąc, nadmienić wypada, że orzeczeniu o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi nie sprzeciwiała się okoliczność, że w aktach sprawy brak jest dokumentu pełnomocnictwa na fakt udzielenia, którego powołuje się rzeczony. Pomijając bowiem w tym miejscu niejednolitości stanowisk gdy chodzi o potrzebę lub brak legitymowania się adwokata takim dokumentem w postępowaniu z uwagi na brzmienie art. 244 §2 ppsa (por. post. NSA z 22 czerwca 2006 I OZ 863/06 i post. NSA z 23 czerwca 2005 II OZ 519/05 a także postan. NSA 30 maja 2005 r. OZ 1295/04 i post. NSA z 4 marca 2005 r. FZ 696/04) zwrócenia uwagi wymaga, że przepis art. 250 ppsa stanowiący podstawę orzekania o wynagrodzeniu nie wspomina o pełnomocniku strony lecz stanowi o "wyznaczonym adwokacie". Zakładając w tym względzie racjonalność ustawodawcy, który zna cały system prawny i nie zamieszcza zbędnych sformułowań uznać wypada, że był to zabieg celowy ustawodawcy o charakterze uściślającym. Tutaj na plan pierwszy wysuwa się nie rola procesowa adwokata (jego pełnomocnictwo) ile wykonywanie przezeń zawodu polegającego także na sporządzaniu opinii prawnych (por. art. 4 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze). Co za tym idzie przy składaniu wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu wystarczającym dla niego jest by w aktach zalegało postanowienie czy to sądu czy referendarza o ustanowieniu dla strony adwokata z urzędu i pismo organu samorządu zawodowego informujące o wyznaczeniu konkretnego adwokata. Te warunki w realiach niniejszej sprawy zostały spełnione. Toteż mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji.