III SA/Kr 479/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-06-09
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, utrzymujący się z niewielkiej renty inwalidzkiej i posiadający mieszkanie, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Skarżący, osoba fizyczna, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy skarżący utrzymuje siebie i syna z niewielkiej renty inwalidzkiej, a posiadane mieszkanie stanowi podstawę ich egzystencji, konieczność wygospodarowania środków na koszty sądowe jest problematyczna i uzasadnia przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący K. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wymiany prawa jazdy. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem, utrzymuje się z renty inwalidzkiej w kwocie 986 zł miesięcznie i posiada mieszkanie o powierzchni 72 m2. Podkreślił, że jego syn przeszedł niedawno specjalistyczny zabieg medyczny. Skarżący argumentował, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala mu na ponoszenie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymiany prawa jazdy postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem.
Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 72 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 986 zł swojej renty inwalidzkiej.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że jego aktualna sytuacja majątkowa nie pozwala mu na ponoszenie kosztów sądowych. Jest na rencie inwalidzkiej o małym uposażeniu. Ma syna, który miał zatrzymanie serca, przeszedł specjalistyczny zabieg w Klinice [...] i aktualnie przebywa w domu.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w rzeczywistej sytuacji strony i nie wzbudza ono jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienia to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa Oświadczenie to obrazuje, że skarżący mimo posiadanego mieszkania nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać osobę utrzymując siebie i syna z niewielkiej renty inwalidzkiej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie skarżący ma do dyspozycji wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych jego własnych syna. Zarazem nie można tracić z pola widzenie akcentowego przez skarżącego stanu zdrowia syna. Sprzedaż bądź obciążenie mieszkania które zaspakaja potrzeby bytowe obu tych osób trudno zaś wymagać od skarżącego albowiem rozporządzenia tego rodzaju godziłby w podstawy egzystencji tych osób. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na opłacenie kosztów sądowych jest problematyczne i uzasadnia twierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i syna. Biorąc to pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło