III SA/Kr 531/21

WyrokWSA w Krakowie2021-10-05

Skład orzekający: WSA Ewa Michna, WSA Renata Czeluśniak, WSA Hanna Knysiak-Sudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie posiadającej ustalone prawo do emerytury przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli wysokość emerytury jest niższa od wysokości świadczenia pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Posiadanie prawa do emerytury nie wyklucza automatycznie możliwości starania się o świadczenie pielęgnacyjne, jeśli wysokość emerytury jest niższa od świadczenia pielęgnacyjnego. Taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych jest zgodna z zasadą równości wobec prawa i sprawiedliwości społecznej, a także celem świadczenia pielęgnacyjnego, jakim jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki.
Stan faktyczny
Skarżąca M. O. wniosła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną córką. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że skarżąca posiada prawo do emerytury, co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję, powołując się na literalne brzmienie przepisu i orzecznictwo NSA. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, domagając się przyznania świadczenia przynajmniej w części stanowiącej różnicę między emeryturą a świadczeniem pielęgnacyjnym.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt III SA/Kr 531/21 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 października 2021 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna (spr.), Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak, WSA Hanna Knysiak-Sudyka, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w dniu 5 października 2021 r., skargi M. O., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 28 grudnia 2020 r. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, , , uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji;, zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. O. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu, kosztów postępowania., Decyzją nr [...] z 28 grudnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza z [...] 2020 r. nr [...]. Decyzją tą organ I instancji odmówił M. O. (dalej: skarżąca) przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną córką K. O. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że skarżąca posiadała uprawnienia do świadczenia emerytalnego, a więc zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 111 z późn. zm.) świadczenie pielęgnacyjne jej nie przysługiwało. Organ dodawał, że nie kwestionuje, że skarżąca z pełnym zaangażowaniem wykonuje opiekę nad niepełnosprawna córką – jednakże wyraźny przepis ustawy nie pozwalał organowi na przyznanie świadczenia. W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że organ nie rozważył czy wobec różnic w wysokości świadczeń (bardzo niskiej emerytury w porównaniu do świadczenia pielęgnacyjnego) nie należałoby uzupełnić tego świadczenia o powstałą różnicę. W zaskarżonej decyzji Kolegium powołało się na znane mu orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 kwietnia 2017 r., I OSK 2950/15, w którym orzekający sąd wskazał, ż okoliczność, że świadczenie pielęgnacyjne jest wyższe aniżeli emerytura skarżącej nie oznacza, że zostały naruszone normy konstytucyjne. Kolegium przyznało przy tym, że znane mu są odmienne orzeczenia wojewódzkich sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadające na przestrzeni ostatnich miesięcy. Jednakże w rozpoznawanej sprawie literalna treść przepisów nie budziła najmniejszej wątpliwości, ponieważ zgodnie z treścią spornego przepisu przesłanką negatywną do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego było ustalone prawo do emerytury. Kolegium podkreślało, że prawodawca nie warunkował występowania negatywnej przesłanki od tego, czy osoba pobiera to świadczenie i w jakiej wysokości ono przysługuje osobie uprawnionej. W ocenie Kolegium organy administracji publicznej - stosownie do art. 7 Konstytucji RP - obowiązane były do podejmowania działań na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. W uzasadnieniu wyroków sądów administracyjnych analogicznych stanów faktycznych (wnioskodawca świadczenia pielęgnacyjnego posiada prawo do emerytury) akcentuje się twierdzenie, że wykładnia literalna przedmiotowego przepisu doprowadza do niemożliwych do akceptacji z punktu widzenia zasad równości i sprawiedliwości rezultatów. Argumentacja taka - w ocenie Kolegium nie mogła być podzielona i to z kilku powodów. W pierwszej kolejności wskazać należało, że świadczenie pielęgnacyjne w swojej konstrukcji wywodziło się od zasiłku stałego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym, normowanym w ustawie z 29 listopada1990 r. o pomocy społecznej w którym to akcie wpierw w art. 27 ust. 3, a następnie w art. 27 ust. 1 zamieszczono stosowne regulacje. Z chwilą przyjęcia ustawy o świadczeniach rodzinnych z 29 listopada 2003 r. konstrukcję zasiłku stałego z ustawy o pomocy społecznej implementowano do ustawy o świadczeniach rodzinnych i nadano jej nową nazwę "świadczenie pielęgnacyjne". Rozwiązanie takie wynikało w szczególności z tego, że pozycja ustawy o świadczeniach rodzinnych jest inna niż ustawy o pomocy społecznej, ponieważ ustawa o świadczeniach rodzinnych zaliczana jest do zabezpieczenia społecznego dającego większe gwarancje prawne przy ubieganiu się o jego przyznanie, niż ma to miejsce w ramach pomocy społecznej, w której elementem dominującym jest uznanie administracyjne . Na marginesie można jedynie było podnieść, że równolegle z zasiłkiem stałym osobom chcącym sprawować opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem przysługiwała możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę z tego tytułu, po spełnieniu wymogów wynikających z regulacji zamieszczonych w przepisach dotyczących rent i emerytur. W konsekwencji wiązanie przedmiotowego świadczenia wyłącznie z ustawą o świadczeniach rodzinnych jest błędem, ponieważ świadczenie to przechodziło przeobrażenia, aż przybrało obecną formę, która -jak można wnioskować - nie jest jej ostatecznym kształtem. Kolejnym elementem podnoszonym w orzeczeniach sądów administracyjnych jest okoliczność , że wysokość świadczenia pielęgnacyjnego jest obecnie wyższa niż wysokość ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie - fakt zróżnicowania wysokości świadczeń emerytalnych i świadczeń z szeroko rozumianego zaopatrzenia społecznego nie może leżeć u podstaw rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej, ponieważ oba systemy są od siebie niezależne i rządzą się własnymi regulacjami. System emerytalno-rentowy podlega innym regułom, które przesądzają o wysokości otrzymywanego świadczenia aniżeli system zabezpieczenia społecznego. W szczególności kluczową rolę w systemie emerytalno-rentowym odgrywa liczba lat zatrudnienia oraz wysokość osiąganego wynagrodzenia, natomiast świadczenie pielęgnacyjne jako element wsparcia społecznego ustalane jest w sposób arbitralny przez organ władzy ustawodawczej. W tym zakresie zarówno adresat działań organu administracji publicznej, jak i sam organ nie dysponują żadną możliwością indywidualnego kształtowania wysokości tego świadczenia, albowiem wynika ona wprost z treści normy prawnej. W konsekwencji brak jest podstaw do porównywania tych dwóch świadczeń, ponieważ stanowią one element dwóch różnych elementów składowych zabezpieczenia społecznego. Dodatkowo należy zauważyć, że są one od siebie całkowicie niezależne i rządzą się odmiennymi zasadami ich przyznawania. Kolegium odwołało się przy tym do S. N. (aktualnie sędziego WSA w Gliwicach a wcześniej długoletniego członka etatowego Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach) argumentującego, że odstąpienie od literalnego brzmienia art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych skutkuje wprowadzeniem do porządku prawnego nowego świadczenia, a mianowicie wyrównawczego świadczenia pielęgnacyjnego, które nie jest znane ustawie, nadto wprowadza się do tego porządku prawnego nowe normy dotyczące dzielenia świadczenia pielęgnacyjnego i przyznawania go w części odpowiadającej różnicy między wysokością otrzymywanej emerytury W wniesionej skardze pełnomocnik skarżącej domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania zarzucił 1. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. art 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 32 Konstytucji RP, poprzez 2 ich błędną wykładnię i niezastosowanie, co doprowadziło do nieprzyznania świadczenia pielęgnacyjnego przynajmniej w części stanowiącej różnicę między kwotą świadczenia pielęgnacyjnego a świadczenia emerytalnego uzyskiwanego przez skarżącą, mimo istnienia wszystkich przesłanek do przyznania świadczenia, 2. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. 24a ust. 1-3 ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez brak wezwania skarżącej do złożenia wniosku o zawieszenie emerytury oraz brak poinformowania skarżącej o konieczności złożenia takiego wniosku, 3. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustalenie prawidłowego stanu faktycznego, brak rozważenia, czy różnica wysokości świadczeń - świadczenia emerytalnego skarżącej w stosunku do świadczenia pielęgnacyjnego, uzasadnia przyznanie tego świadczenia chociażby w części stanowiącej tę różnicę oraz naruszenie tych przepisów poprzez brak uwzględnienia przy orzekaniu interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej, który wyraża się w szczególności pominięciem celu w jakim ustawodawca przewidział istnienie świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej powołał znane mu orzeczenia sądów administracyjnych zapadające w analogicznych sprawach, a przemawiające za słusznością stanowiska skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie ponieważ z uwagi na różnice w wysokości świadczeń emerytalnych i pielęgnacyjnych uprawniona była wykładnia umożliwiająca skarżącej dokonanie wyboru pomiędzy świadczeniami. Innymi słowy, posiadanie prawa do emerytury nie wykluczało automatycznie możliwości starania się o świadczenie pielęgnacyjne. Z tych to powodów Sąd nie podzielił historycznej wykładni przepisów systemu świadczeń pomocy społecznej i świadczeń rodzinnych zaprezentowanej przez organ II instancji w zaskarżonej decyzji. Sąd dostrzega, że obowiązujący nadal art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi w sposób wyraźny, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli: osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Jednakże wskazany przepis został wprowadzany do systemu prawa w czasie gdy świadczenia pielęgnacyjne były stosunkowo niskiej wysokości. Po zmianach wysokości tych świadczeń począwszy od 2014 r. (obecnie kwota świadczenia wynosi 1 971 zł zgodnie z obwieszczeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 listopada 2020 r. wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w roku 2021 - M.P z 2020 r., poz. 1031) opiekunowie niepełnosprawnych podnosili, że ww. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołane przepisy stanowią, że rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych (ww. art. 71 ust 1 zdanie drugie) i wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne (ww. art. 32 ust.1). Istotne jest również, że wyrokiem z 26 czerwca 2019 r., SK 2/17 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że ww. art. 17 ust. 5 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Trybunał stwierdził, że różnicowanie sytuacji prawnej osób rezygnujących z pracy w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi w oparciu o przyjęte przez ustawodawcę kryterium posiadania przez takie osoby ustalonego prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy jest niedopuszczalne. Prowadzi ono bowiem do wyłączenia opiekunów-rencistów z kręgu podmiotów uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych, pomimo że sytuacja faktyczna takich osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi (gdy nie podejmują oni zatrudnienia, które mogli podjąć przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia rentowego) jest tożsama z sytuacją osób zdolnych do pracy, lecz rezygnujących z niej w celu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Jednocześnie Trybunał dostrzegł, że realna wysokość renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy może być zdecydowanie niższa niż wysokość świadczenia pielęgnacyjnego. W systemie świadczeń rodzinnych brak jest z kolei rozwiązana pośredniego, które pozwoliłoby tę sytuację rozwiązać dzięki np. obniżeniu wysokości przyznanego świadczenia proporcjonalnie do wysokości pobieranej renty. Sprzeczna z zasadą równości jest jedynie sytuacja, gdy samo przyznanie prawa do takiej renty skutkuje odebraniem świadczenia. Powyższy wyrok zbiegł się ze zmianą trendów orzeczniczych sądów administracyjnych (por. wyroki NSA: z 28 czerwca 2019 r., I OSK 757/19; z 14 lipca 2021 r., I OSK 702/21; z 27 sierpnia 2021 r., I OSK 431/21), które dostrzegły konieczność weryfikacji jasnych wydawałoby się rezultatów wykładni językowej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w oparciu o reguły wykładni systemowej oraz celowościowej i funkcjonalnej. Wynika to ze zmiany relacji między wysokością świadczenia pielęgnacyjnego a wysokością świadczeń, których pobieranie wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Kiedy ustawodawca uchwalając w 2003 r. ustawy o świadczeniach rodzinnych wyłączył możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego opiekunom, którzy mają prawo do określonych świadczeń, określił wysokość świadczenia pielęgnacyjnego na 420 zł miesięcznie i była to kwota niższa niż ówczesna wysokość najniższej emerytury i innych świadczeń wyłączających prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Taka relacja utrzymywała się aż do 1 maja 2014 r., kiedy to świadczenie pielęgnacyjne wzrosło do 800 zł i stało się nieznacznie wyższe od najniższej emerytury, a następnie było waloryzowane i obecnie jest już niemal dwukrotnie wyższe od najniższej emerytury. Niewątpliwie zatem intencją ustawodawcy wprowadzającego to wyłączenie było, aby uprawniony opiekun nie pobierał świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy otrzymuje świadczenie wyższe. Jednak odczytanie przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w obecnych realiach jako pozbawiającego w całości świadczenia pielęgnacyjnego także opiekuna otrzymującego świadczenie znacznie niższe, wymagałoby jednoznacznego potwierdzenia przez dyrektywy wykładni systemowej oraz funkcjonalnej i celowościowej. W rezultacie, zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie Sądu, narusza zasadę równości taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, która pozbawia w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury w wysokości niższej niż to świadczenie, choć w istocie przesłanki ubiegania się o każde z tych świadczeń są analogiczne. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Pozbawienie prawa do całości świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających emeryturę w niższej wysokości niż to świadczenie powoduje, że cel ten nie jest w stosunku do tej grupy opiekunów realizowany, mimo że sprawując opiekę po uzyskaniu prawa do emerytury opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej (również tak jak ma to miejsce w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego). Przykładem jest skarżąca, która gdyby nie sprawowała opieki nad córką mogłaby "dorobić" do uzyskiwanej emerytury, a nawet normalnie zarobkować, nie korzystając z tego świadczenia. W ocenie orzekającego Sądu brak jest przesłanek, uzasadniających zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych polegających na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w sytuacji gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne. Wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych musi prowadzić do takiego zdekodowania jego treści, który nie jest sprzeczny nie tylko z zasadą równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP), ale także z zasadami sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), czy udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP) i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji RP). Egzegeza tego przepisu musi być bowiem zgodna z innymi normami systemu prawa. Ustalenie jego znaczenia musi także uwzględniać jego cel i rolę społeczną, którą winien on pełnić. Wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla osób mających ustalone do emerytury w chwili wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych ustawy o świadczeniach rodzinnych było uzasadnione, gdyż ówczesna wysokość tego świadczenia była niższa od najniższej emerytury. Tym samym osoba pobierająca emeryturę nie ponosiła straty finansowej pobierając emeryturę. Odwrócenie relacji ekonomicznych świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury musi wiązać się z realizacją celu tego przepisu i nie może stawiać osoby pobierającej emeryturę w sytuacji ekonomicznie gorszej niż byłaby wówczas, gdyby nie posiadała ustalonego prawa do emerytury. W swoim orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny stoi konsekwentnie na stanowisku, że obowiązkiem ustawodawcy jest stanowienie prawa, które będzie urzeczywistniało zasadę sprawiedliwości społecznej ("Pojęcie sprawiedliwości wiąże się z innymi pojęciami, takimi jak równość wobec prawa, solidarność społeczna, minimum bezpieczeństwa socjalnego oraz zabezpieczenie podstawowych warunków egzystencji osób pozostających bez pracy nie z własnej woli" - orzeczenie z 25 lutego 1997 r., K 21/95). Ustawa o świadczeniach rodzinnych w swym założeniu jest w całości aktem normatywnym służącym realizacji wskazanych powyżej zasad konstytucyjnych. Zmiany wysokości świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury wiązać muszą się z kolei z taką interpretacją przepisów ustawy, która będzie urzeczywistniała te zasady. Oznacza to, że zasady konstytucyjne będące wyrazem określonych wartości determinują nie tylko treść aktów normatywnych stanowionych w państwie, lecz także proces stosowania prawa i związanej z nim wykładni jego przepisów. Sąd zwraca uwagę, podobnie jak to zrobił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 7 lipca 2021 r., III SA/Kr 51/21, że z uwagi na przedstawione powyżej zasady konstytucyjne uznać należy, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór może zrealizować przez złożenie do organu emerytalnego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 291 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty. Ustawa nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z ww. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach. O możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty organ winien stronę poinformować. Obowiązek informowania stron wynika z art. 9 ustawy dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735) zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W ponownym postępowaniu organy uwzględnią stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym wyroku. W rezultacie Sąd uchylił (pkt I wyroku) zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z uwagi na naruszenie prawa materialnego tj. ww. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.). Zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego (pkt II wyroku) nastąpiło na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżącą reprezentował adwokat, w związku z tym koszty zastępstwa procesowego zostały ustalone w wysokości 480 zł zgodnie z §14 ust.1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło