III SA/Kr 553/13

WyrokWSA w Krakowie2013-12-12

Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Maria Zawadzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, uznając za dowód wpłat alimentów wydruki przelewów zagranicznych, mimo braku dowodu ich odbioru przez stronę skarżącą oraz braku tłumaczenia na język polski?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały, aby skarżąca odebrała pieniądze przesyłane przez byłego męża, co stanowiło podstawę do wznowienia postępowania. Brak dowodu odbioru przez skarżącą oraz brak tłumaczenia na język polski wydruków przelewów zagranicznych skutkowały naruszeniem przepisów postępowania, w tym art. 7 i 77 k.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. dla skarżącej M. P. Organy uznały, że dochód rodziny skarżącej w 2010 r. był wyższy od kryterium dochodowego ze względu na wpłaty alimentacyjne od byłego męża, P. W., dokonane za pośrednictwem firmy "W.". Skarżąca kwestionowała te ustalenia, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak dowodu odbioru pieniędzy i brak tłumaczenia dokumentów zagranicznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Maria Zawadzka (spr.) Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 marca 2013 r. nr [....] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. P. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] 2013 r. Nr [....] wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy W., działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) dalej jako k.p.a. oraz art. 9 ust. 2 oraz art. 24 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2009 r. Nr 1 poz. 7) uchylono decyzję tego organu z dnia [...] 2011 r. nr [....] przyznającą M. P. (dalej skarżąca) świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną M. W. w kwocie 500 zł na okres od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. i odmówiono przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną – M. W. w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał przepisy mające zastosowanie w sprawie, a także opisał stan faktyczny wskazując, że w sprawie zaistniały przesłanki powodujące konieczność wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [....] 2011 r. i wydania decyzji o odmowie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną M. W. w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. gdyż w sprawie pojawiły się istotne dla sprawy nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Mianowicie ustalono, że w okresie od stycznia 2010 roku do września 2010 r. dochód rodziny P. był wyższy o 5910 złotych. Na podstawie oświadczenia dłużnika alimentacyjnego P. W. oraz przesłanych przez niego przekazów z firmy "W." organ ustalił, że były mąż skarżącej P. W., zamieszkały w Wielkiej Brytanii, przesłał jej za pośrednictwem firmy "W." alimenty na rzecz K. W. i M. W. na łączną kwotę 5 910 zł w następujących ratach: 14 stycznia 2010 roku na kwotę 540,01 zł 15 lutego 2010 roku na kwotę 540,01 zł 10 kwietnia 2010 roku na kwotę 360,00 zł 10 kwietnia 2010 roku na kwotę 540,02 zł 7 maja 2010 roku na kwotę 359,99 zł 7 maja 2010 roku na kwotę 539,99 zł 7 czerwca 2010 roku na kwotę 359,98 zł 7 czerwca 2010 roku na kwotę 560,01 zł 30 lipca 2010 roku na kwotę 399,99 zł 9 sierpnia 2010 roku na kwotę 740,02 zł 9 września 2010 roku na kwotę 399,99 zł 9 września 2010 roku na kwotę 569,99 zł. W odwołaniu M. P. zarzuciła naruszenie przez organ pierwszej instancji art. 6, art. 7 k.p.a. oraz art. 9 i art. 24 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Ponadto zdaniem skarżącej rozstrzygnięcie organu I instancji narusza treść art. 27 Konstytucji RP. Organ zupełnie bezzasadnie przyznał walor dowodowy dokumentom sporządzonym w języku angielskim, bez uwierzytelnionego tłumaczenia ich na język polski, podczas, gdy zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych organ ma obowiązek przetłumaczenia na język polski dokumentów urzędowych lub dokumentów o kluczowym znaczeniu dla sprawy. Tymczasem organ wydając decyzję oparł się na 12 wydrukach dostarczonych przez dłużnika alimentacyjnego, sporządzonych w języku angielskim, naruszając w oczywisty sposób obowiązujące przepisy. Dodatkowo skarżąca stwierdziła, że nigdy nie była przez dłużnika alimentacyjnego w żaden sposób informowana o dokonywaniu przez niego tych przekazów, ani w formie pisemnej, telefonicznej czy też w formie sms-ów. Jej były mąż nie przedstawił też żadnych dowodów na to, że podane przez niego w przekazach kwoty zostały przez nią odebrane. Podkreśliła również, że nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowe pieniądze zostały przekazane, to na trzech przekazach widnieje opis, że stanowią one zaliczkę alimentacyjną za okres od października do grudnia 2009 r. Decyzją z dnia 7 marca 2013 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 2, art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 24 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa decyzja została wydana po wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [....] 2011 r. przyznającej prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej M. W. Jako przesłankę wznowienia postępowania organ I instancji wskazał, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Pojawienie się nowych dowodów po wydaniu ostatecznej decyzji może stanowić jedynie podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie. Nowe dowody, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., przedstawiają określony stan faktyczny i prawny, który istniał w chwili wydawania przez organ decyzji ostatecznej, lecz nie był on znany organowi z niezależnych od tego organu przyczyn, mający wpływ na status prawny strony, tj. zakres jego praw i obowiązków, a w konsekwencji na treść merytorycznego rozstrzygnięcia. Pojęcie dowodu zawarte jest w art. 75 k.p.a. Nowy dowód musi być jednak podstawą do wydania decyzji odmiennej treści, przy czym wystarczy tu prawdopodobieństwo wydania takiej decyzji. Na podstawie akt sprawy Kolegium stwierdziło, że zasadne było wszczęcie postępowania w sprawie zakończonej ostateczna decyzją z dnia [...] 2011 r przyznającej prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej M. W., bowiem pojawił się dowód potwierdzający dokonywanie wpłat przez dłużnika – P. W. - do rąk własnych M. P., co z kolei miało wpływu na wysokość dochodu rodziny P. w roku 2010. Odnosząc się do zarzutu podniesionego przez skarżącą w odwołaniu, a dotyczącego naruszenia przez organ I instancji treści art. 7 k.p.a. Kolegium stwierdziło, ze nie jest on zasadny, gdyż zgodnie z treścią tego przepisu w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Słusznie więc organ I instancji uznał za dowód w prowadzonym postępowaniu oświadczenie P. W. z dnia 3 listopada 2011 roku, potwierdzone dodatkowo przedłożonymi przez niego potwierdzeniami przelewów pieniężnych. Nadto Kolegium podkreśliło, że istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję, rozstrzygającą zatem o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana. Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania dotyczącego naruszenia treści art. 6 k.p.a. w związku z treścią art. 24 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów Kolegium stwierdziło, że także nie jest on zasadny, bowiem decyzja organu I instancji została wydana w trybie art. 151 k.p.a. - po wznowieniu postępowania i w sprawie odmówiono przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną – M. W. w okresie od 1.10.2011 r. do 30.09.2012 r. Na podstawie akt sprawy Kolegium ustaliło, że w roku 2010 dochód rodziny M. P. składał się z: jej dochodu w wysokości 23 093,05 zł oraz alimentów w kwocie 5 910 zł. Łącznie dochód za rok 2010 wyniósł 29 003,05 złotych. W przeliczeniu na jedną osobę miesięcznie, dochód wyniósł 805,64 zł i był wyższy o 80,64 zł od kryterium dochodowego uprawniającego do uzyskania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wynoszącego 725 złotych miesięcznie na osobę w rodzinie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. P. domagała się uchylania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając im 1. naruszenie przepisów postepowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: • art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., poprzez uznanie, że w postępowaniu wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję, • art. 7 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności przez niezbadanie zasad funkcjonowania systemu finansowego "W.", bezzasadne przyznanie wiary oświadczeniu dłużnika alimentacyjnego P. W., uznanie, że skarżąca w okresie od 14 stycznia 2010 r. do 9 września 2010 r. pobrała kwoty pieniężne w łącznej wysokości 9.91- zł, uznanie za dowody w niniejszej sprawie dokumentów w postaci wydruków komputerowych niezaopatrzonych w klauzulę zgodności z oryginałem. 2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które maiło istotny wyw na wynik sprawy, a to art. 27 Konstytucji RP, w zw. z art. 4 pkt 2 ustawy o języku polskim(Dz. U. z 1990 r. Nr 90 poz. 999) poprzez uznanie za dowody w niniejszej sprawie nieprzetłumaczonych na język polski wydruków komputerowych sporządzonych w języku obcym. Skarżąca opisała sposób funkcjonowania firmy "W.", podkreślając, że aby adresat przekazu mógł odebrać kwotę pieniędzy nadaną przez nadawcę np. z Anglii, musi uzyskać od nadawcy informacje niezbędne do odbioru pieniędzy, w szczególności imię i nazwisko nadawcy, kwotę przekazu, kraj nadania i tzw. numer kontrolny MTCN. Następnie adresat musi udać się do placówki "W.", podać powyższe informacje i wypłacić pieniądze. Do czasu wypłaty pieniędzy, ich właścicielem nadal pozostaje nadawca. Skarżąca ponownie podkreśliła, że nigdy, w jakiejkolwiek formie nie otrzymała od dłużnika alimentacyjnego informacji niezbędnych do wypłaty pieniędzy. Nigdy tez nie udawała się do żadnej placówki "W." celem pobrania rzekomo przesłanych kwot. Tymczasem zadaniem nadawcy środków pieniężnych systemem "W." jest nie tylko złożenie polecenia przekazu, ale także poinformowanie wskazanej w poleceniu osoby, o tym fakcie, z podaniem danych niezbędnych do wypłaty przesłanych kwot. Skarżąca podniosła, że na przedłożonych przez P. W. wydrukach nie figuruje nigdzie jej nazwisko. Nadto ponownie podniosła, że przedłożone przez jej byłego męża wydruki wpłat pieniężnych są sporządzone w języku angielskim. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej Jako p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. W wyniku przeprowadzonej kontroli pod względem zgodności z prawem Sąd stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a wobec tego skarga zasługiwała na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy W. na podstawie której uchylono decyzję tego organu z dnia [....] 2011 r. przyznającą M. P. świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną M. W. w kwocie 500 zł na okres od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. i odmówiono przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną M. W. w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. Zasady ustalania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego zostały uregulowane przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r. poz. 1228). W myśl art. 9 ust. 2 tej ustawy świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. W przedmiotowej sprawie organy ustaliły dochód skarżącej osiągnięty w 2010 r. co do kwoty 23 093,05 zł, na podstawie: zaświadczenia z urzędu skarbowego, co przez skarżącą jest niekwestionowane oraz dochód w łącznej kwocie 5 910 zł na podstawie przesłanych przez P. W. dowodów wpłat za pośrednictwem firmy "W." tytułem alimentów wpłaconych na rzecz małoletnich K. W. i M. W. w okresie od 14 stycznia 2010r. do dnia 9 września 2010 r. Ustalenia odnośnie wpłat dokonanych przez P. W. stanowiły podstawę do wznowienia postepowania w sprawie zakończonej prawomocną decyzją z dnia [....] 2012 r. przyznającej skarżącej prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. na okres od 1 października 2011 r. do dnia 30 września 2012 r., a w konsekwencji do uchylenia tej decyzji i wydania decyzji o odmowie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną M. W. w okresie od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. Przedmiotowe wpłaty odgrywają zatem kluczową rolę w niniejszej sprawie. Sąd podzielił stanowisko skarżącej, że organy nie wykazały, by skarżąca odebrała jakiekolwiek pieniądze przesyłane przez jej byłego męża P. W. W aktach administracyjnych znajduje się 12 dowodów nadania przelewów za pośrednictwem firmy "W.", które częściowo opisane są po polsku kolejno jako zaliczki na alimenty dla K. W. i M. W. za miesiące od stycznia do września 2010 r. oraz od października do grudnia 2009 r. W żadnym miejscu, na żadnym z tych przelewów nie widnieje nazwisko M. P., w szczególności nigdzie, na żadnym z przekazów nazwisko skarżącej nie jest wymienione jako adresat przedmiotowych wpłat. Nie ma więc dowodu, że przekazy te były adresowane właśnie do skarżącej. Ani P. W., ani organ nie przedstawili żadnego dowodu, że skarżąca odebrała chociażby jeden z tych przekazów. Wręcz przeciwnie. Skarżąca kategorycznie twierdzi, że nigdy nie była informowana przez P. W. o tych przekazach i nigdy nie odbierała pieniędzy tytułem alimentów od swojego byłego męża, gdyż od momentu orzeczenia rozwodu tj. od 2008 r. ani ona, ani jej dzieci nie mają z nim kontaktu. Należy zatem uznać, że w niniejszej sprawie organy nie ustaliły w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy, naruszając art. 7 oraz art. 77 k.p.a. Podkreślić należy, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy zaniechał wyjaśnienia okoliczności danej sprawy, poprzez nieustosunkowanie się do zarzutów odwołania. Skarżąca bowiem w odwołaniu podnosiła, że nie była informowana przez swojego męża o żadnych wpłatach dokonywanych przez byłego męża, jednak ani organ pierwszej instancji, ani organ odwoławczy nie wyjaśnił tej okoliczności. A ponieważ organ dysponując aktualnym adresem P. W. mógł zobowiązać go, do przesłania dowodów doręczenia skarżącej przesyłanych jej alimentów. Z tych powodów zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu. Jednocześnie podkreślić należy, że okoliczności te, w świetle art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., nie mogły zostać pominięte przy ustalaniu prawa do świadczeń bez ich wszechstronnego wyjaśnienia, gdyż jak powyżej wyjaśniono stanowiły one podstawę wznowienia postępowania w niniejszej sprawie i uchylenia decyzji z dnia [....] 2011 r. przyznającego skarżącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz uprawnionej M. W. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W toku ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego organ administracyjny zobowiązany będzie przede wszystkim ustalić do kogo były adresowane przekazy pieniężne wysyłane przez P. W. tytułem zobowiązań alimentacyjnych za okres od stycznia do września 2010 r. oraz od października do grudnia 2009 r. i przez kogo zostały odebrane. W szczególności, czy przekazy te, jak twierdził P. W. zostały odebrane przez skarżącą. Dopiero po wyjaśnieniu powyższej okoliczności faktycznej oraz poczynieniu w tym zakresie prawidłowych ustaleń, orzekające w niniejszej sprawie organy będą mogły dokonać ustalenia wysokości dochodu rodziny skarżącej w sposób zgodny z art. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych w postępowaniu nadzwyczajnym o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło