III SA/Kr 589/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Krystyna Kutzner (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2018 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy skargę oddala Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 marca 2018 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2018 r. Nr [...] orzekającą o odmowie wydania W. P. - dalej skarżącego, prawa jazdy kategorii A2. Powyższe rozstrzygnięcia zostały wydane w następującym stanie prawnym i faktycznym: W dniu 2 lutego 2018 r. do Starosty wpłynął wniosek skarżącego o wydanie prawa jazdy kat. A2. Do wniosku została dołączona kserokopia wyroku Sądu Rejonowego z dnia 28 grudnia 2017 r. sygn. akt [...], orzeczenie lekarskie nr [...], i zdjęcie. Starosta decyzją z dnia [...] 2018 r. odmówił skarżącemu wydania prawa jazdy lat. A2 z uwagi na treść ww. wyroku , a mianowicie Sąd Rejonowy II Wydział Karny uznał skarżącego winnym popełnienia występku z art.178a § 1 k.k. tj. że w dniu 9 sierpnia 2017r. w miejscowości L w województwie [...] prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki [...] o nr rej. [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości. Za czyn ten Sąd m.in. orzekł wobec skarżącego środek karny w postaci zakazu prowadzenia przez skarżącego wszelkich pojazdów mechanicznych – za wyjątkiem pojazdów objętych kategoriami prawa jazdy AM, A1 i A2 – na okres 7 lat. Na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia zaliczono okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 9 sierpnia 2017 r. Podstawą odmowy wydania prawa jazdy stanowił art.12 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2017.978) . Zgodnie z ww. przepisem , prawo jazdy nie może być wydane osobie , w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie obowiązywania tego zakazu. Przepis ten stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy , a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii : AM, A1 , A2, A , C1, C , D1 lub D – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B. W ocenie organu , wskazane przepisy nie dają możliwości wydania skarżącemu prawa jazdy w zakresie kategorii A2. Mimo , że sąd karny orzekł wobec skarżącego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych , za wyjątkiem pojazdów objętych m.in. kategorią prawa jazdy A2 , jednak art.12 ww. ustawy wprost zakazuje wydania wnioskowanej kategorii prawa jazdy w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie z zakresie prawa jazdy kategorii B. W odwołaniu od ww. decyzji skarżący zarzucił , że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego i wniósł o jej uchylenie w całości " oraz jej zmianę poprzez wyrażenie zgody na wydanie prawa jazdy kategorii A2..." W szczególności skarżący zarzucił , że organ nie odniósł się do zarzutów podniesionych w jego piśmie z dnia 15 lutego 2018 roku . Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję organu I instancji stwierdziło , że podstawą jej wydania stanowił wyżej przytoczony art.12 ust.1 pkt.2 ustawy o kierujących pojazdami . Organ odwoławczy zwrócił uwagę , że z dniem 25 października 2014 r. nastąpiła nowelizacja art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami i tak przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii: 1) B1 lub B - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii AM, Al, A2 lub A; 2) AM, A1, A2, A, CL C. D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B; 3) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii Cl, C, D1 lub D. Organ podkreślił , że przepis ten obecnie odnosi się nie tylko do osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii, lecz także do osoby ubiegającej się między innymi o zwrot zatrzymanego prawa jazdy danej kategorii. Skarżący prawomocnym i wykonalnym wyrokiem Sądu Rejonowego sygn. akt [...] z dnia 28 grudnia 2017 roku został uznany za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia, stanowiącego występek z art. 178a§ 1 kk i na mocy art. 42 § 2 kk orzeczono wobec skarżącego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych - za wyjątkiem pojazdów objętych kategoriami prawa jazdy kat. AM, A1 i A2 na 7 lat. W związku z powyższym wniosek skarżącego o wydanie prawa jazdy kategorii A2 nie mógł być rozpatrzony pozytywnie. Zdaniem organu odwoławczego , zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B pozbawia wszelkich kategorii praw jazdy wymienionych w ustawie , w związku z tym rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe. Odnosząc się do zarzutu odwołania że organ I instancji nie odniósł się do argumentów przedstawionych w piśmie z dnia 15 lutego 2018 roku ,organ odwoławczy wyjaśnił , że ww. pismo wpłynęło do organu w dniu 19 lutego 2018 roku, a więc po ekspediowaniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] 2018 r. Organ pierwszej instancji wydając zaskarżoną decyzję nie miał wiedzy o treści powyższego pisma. Niemniej jednak organ odwoławczy rozpoznając niniejszą sprawę zapoznał się z całością zebranego materiału dowodowego, w tym z przedmiotowym pismem i szczegółowo uzasadnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania , a to : art.6 , art.7 ,art.8 . w związku z art. 10 Konstytucji RP, art.77 K.p.a oraz art. 182 § 2 kkw w związku z art. 6 k.p.a. w związku z art. 103 ust. 1 pkt, art. 104 i art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. W ocenie skarżącego organy naruszyły zasadę praworządności i wydały decyzję wbrew słusznemu interesowi strony , a organ odwoławczy zamiast uchylić decyzję organu I instancji - decyzję tę utrzymał w mocy ; zaskarżona decyzja pozostaje w sprzeczności z treścią prawomocnego wyroku karnego. Ponadto skarżący zarzucił ww. decyzji naruszenie prawa materialnego, a to art. 12 ust. 2 pkt 1 i pkt.2 oraz art. 182 § 2 kkw w związku z art. 6 kpa w zw. z art. 103 ust. 1 oraz art. 104 ustawy o kierujących pojazdami poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie w wyniku braku zastosowania wykładni systemowej w stosunku do osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdami kat. B, nie uwzględniając faktu, że faktycznie cofnięcie przez organ uprawnień do prowadzenia pojazdami w szerszym zakresie niż uczynił to sąd karny w prawomocnym wyroku ma charakter kary administracyjnej, jest przejawem wchodzenia w kompetencje sądu karnego i stanowi złamanie zasady ne bis in idem; Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. W uzasadnieniu skargi podniesiono , że organ zastosował zbyt szeroką wykładnię art.12 ust.2 pkt.1 ww. ustawy o kierujących pojazdami , bowiem to sąd karny , a nie organ administracji publicznej , jest kompetentny do orzekania o zakazie prowadzenia pojazdów. Odmawiając skarżącemu wydania prawa jazdy kategorii A2 organ nałożył na skarżącego karę administracyjną dokonując obostrzenia zastosowanego przez sąd karny środka karnego , przekraczając posiadane przez ten organ kompetencje. W zaistniałej sytuacji skarżący nie może korzystać z uprawnień , które zgodnie z wyrokiem sądowym – przysługują mu . Zaskarżona decyzja jest zatem nie zgodna z prawem i należy wyeliminować ją z obrotu prawnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2016.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego . Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza , że skarga nie zasługuje na uwzględnienie , gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa . Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 marca 2018 r. Nr [...], która utrzymała w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2018 r. Nr [...] orzekającą o odmowie wydania skarżącemu prawa jazdy kategorii A2. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisu ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami. Zgodnie z art.12 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2017.978) ,prawo jazdy nie może być wydane osobie , w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie obowiązywania tego zakazu. Przepis ten stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy , a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii : AM, A1 , A2, A , C1, C , D! lub D – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B. Sąd podzielił stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie , że wskazane przepisy nie dają możliwości wydania skarżącemu prawa jazdy w zakresie kategorii A2. Redakcja przytoczonego przepisu nie pozostawia wątpliwości , że orzeczony przez sąd karny środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B , musi skutkować odmową wydania prawa jazdy w pozostałych kategoriach. Rozszerzenie tego zakazu na inne kategorie prawa jazdy jest z woli ustawodawcy , którego celem było wywołanie dodatkowej , niezależnej od sankcji karnej , sankcji administracyjnej poprzez uniemożliwienie osobie z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów podstawowej kategorii , odzyskanie dokumentu umożliwiającego kierowanie pojazdami innych kategorii i to nawet wówczas , gdy sąd karny nie pozbawił skazanego uprawnień do kierowania nimi. W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę , wbrew zarzutom skargi , nie ma mowy o podwójnym karaniu , czy naruszeniu zasady ne bis in idem. Zakaz wydania prawa jazdy określonej kategorii ( innej niż określonej w wyroku karnym ) nie jest kolejną karą za to samo przewinienie i nie zapada w ramach tej samej sprawy. Za taką interpretacją i zastosowaniem w sprawie wymienionych przepisów przemawia nie tylko rygoryzm tych przepisów i zasad ruchu drogowego , które służą zapewnieniu bezpieczeństwa wszystkim uczestnikom ruchu drogowego i ochronie w szczególności wartości nadrzędnych , takich jak życie i zdrowie ludzkie , ale również art.31 ust.3 Konstytucji RP , dopuszczający ustanowienie w ustawie ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw w sytuacji , gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego , bądź dla ochrony środowiska , zdrowia , moralności publicznej , albo wolności i praw innych osób , przy czym ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. ( wyrok NSA z dnia 15 maja 2018r. 2018r. , sygn.akt I OSK 2607/17 ). Reasumując należy stwierdzić , że organy administracyjne działają w granicach prawa , a nie w granicach wyroku karnego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności prawem ( a nie z wyrokiem sądowym ) Sąd - wbrew zarzutom skargi – nie stwierdził naruszenia przez organy orzekające w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego , bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy , Sąd działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018.1302.) , orzekł jak w sentencji.