III SA/Kr 608/09

PostanowienieWSA w Krakowie2012-03-29

Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Kutzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uwzględniając pogorszenie się sytuacji finansowej spółki od czasu poprzedniego przyznania częściowego zwolnienia?
Ratio decidendi
Sąd przyznał syndykowi prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej. Uzasadniono to znacznym pogorszeniem się sytuacji finansowej spółki od czasu poprzedniego postanowienia o częściowym zwolnieniu, co w połączeniu z wysoką wartością przedmiotu zaskarżenia (1 042 400 zł) i wpisem od skargi kasacyjnej (5 212 zł) mogłoby pozbawić skarżącego konstytucyjnego prawa do sądu, gdyby odmówiono mu dalszego zwolnienia.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości A Sp. z o.o. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację finansową spółki, udokumentowaną stratami, spadkiem przychodów i niskimi wskaźnikami płynności, a także postawieniem spółki w stan upadłości. Wcześniej Referendarz Sądowy przyznał częściowe zwolnienie od 1/3 wpisu. Syndyk złożył sprzeciw, twierdząc, że sytuacja spółki uległa dalszemu pogorszeniu.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano Syndykowi prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej. II. W pozostałej części wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 marca 2012 r. wniosku Syndyka masy upadłości A Sp. z o.o. w K o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości A Sp. z o.o. w K na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia 31 sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc kwiecień 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc styczeń 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc luty 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc marzec 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc maj 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc czerwiec 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc lipiec 2003 r. z dnia 15 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc sierpień 2003 r. postanawia: I. przyznać Syndykowi prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej. II. w pozostałej części wniosek oddalić. W dniu 5 stycznia 2012 r. Syndyk masy upadłości A wniósł wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie skargi kasacyjnej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku syndyk podniósł, że organy określiły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za okres styczeń-sierpień 2003 r. na kwotę 1.042.400,00 zł. Zdaniem syndyka, za zwolnieniem z kosztów sądowych przemawia trudna sytuacja finansowa spółki, udokumentowana załączonymi do wniosku dokumentami , a z których wynika, iż spółka odnotowała ponad 2 miliony złotych straty oraz spadek przychodów netto ze sprzedaży z 8.434.907 zł na koniec 2010 r. do 4.805.443,33 zł na 30 listopada 2011 r. Syndyk wskazał na niskie wskaźniki płynności świadczące o nadal trwających trudnościach płatniczych , a kłopoty finansowe spółki – w ocenie syndyka - nie mają charakteru przejściowego. Potwierdzeniem trudnej kondycji spółki jest postawienie jej w stan upadłości. Syndyk podniósł , że spółka nie dysponuje środkami finansowymi, które pozwoliłby na opłacenie wpisu od skargi kasacyjnej i wskazał, że we wszystkich prowadzonych do tej pory sprawach spółka otrzymała przynajmniej częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2012 r. Referendarz Sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia 1/3 części wpisu od skargi kasacyjnej, w pozostałej części wniosek oddalił. Sprzeciw od powyższego postanowienia złożył syndyk podnosząc, że sytuacja spółki od czasu przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od 2/3 wpisu od skargi uległa dalszemu pogorszeniu. W ocenie syndyka, wskazana okoliczność powinna skutkować przyznaniem prawa pomocy w większej wysokości tym bardziej , że upadła spółka zakończyła już trwale działalność gospodarczą. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie prawnej w razie wykazania, że nie posiada ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przy ocenie istnienia przesłanek prawa pomocy w sytuacji gdy ubiega się o nie osoba prawna badaniu podlega jej stan majątkowy i dochody, a przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych może nastąpić wtedy i w takiej części, w jakiej środki znajdujące się w posiadaniu wnioskodawcy nie wystarczą na pokrycie kosztów sądowych. Rozpoznając niniejszy wniosek Sąd miał na uwadze, iż przed złożeniem obecnego wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca otrzymała zwolnienie z obowiązku uiszczenia 2/3 wpisu od skargi. W pozostałej części wniosek oddalono. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego jakkolwiek przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a" dopuszczają możliwość wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy tak przez osoby fizyczne jaki i osoby prawne to jednak odmienna ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy przy rozpatrywaniu kolejnego wniosku możliwa jest wyłącznie po zmianie istotnych okoliczności mających wpływ na tę ocenę (sygn. akt. I OZ 416/05). Stosownie bowiem do treści art. 165 p.p.s.a postanowienia nie kończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Sąd przyznając syndykowi częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej uwzględnił, iż od czasu przyznania zwolnienia w postaci 2/3 wpisu od skargi sytuacja finansowa spółki uległa pogorszeniu. Upadła spółka wykazuje spadek przychodów ze sprzedaży oraz niskie wskaźniki płynności finansowej przedsiębiorstwa. W niniejszej sprawie wpis sądowy przy uwzględnieniu wartości przedmiotu zaskarżenia tj. 1 042 400 zł wynosiłby 1% tej kwoty zgodnie z § 1 pkt 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003r., Nr 221, poz. 2193). Natomiast zgodnie z § 3 ww. rozporządzenia wpis od skargi kasacyjnej oraz od skargi o wznowienie postępowania wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. Zwalniając częściowo syndyka od kosztów sądowych, w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej, Sąd wziął pod uwagę, iż wartość przedmiotu zaskarżenia jest bardzo duża, a wpis od skargi kasacyjnej jaki powinien uiścić skarżący to kwota 5.212 zł. Jest to zdaniem Sądu suma na tyle duża, iż odmowa zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych spowodować by mogła pozbawienie skarżącego konstytucyjnego prawa do sądu. Z całą pewnością sytuacja finansowa skarżącego w chwili obecnej jest trudna, jednakże zdaniem Sądu powinien i może on, biorąc pod uwagę posiadane przez niego środki finansowe ponieść koszty sądowe w pewnym stosunkowo niewielkim zakresie tj. w wysokości 1/3 wpisu od skargi kasacyjnej zł. Sąd wziął pod uwagę, iż skarżący oświadczył, iż jego sytuacja majątkowa pogorszyła się od czasu wydania postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w 2/3 części wpisu i uznał, iż skarżący zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych w większej wysokości tj. zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia 2/3 części wpisu od skargi kasacyjnej. Biorąc po uwagę całokształt okoliczności sprawy należy stwierdzić, że skarżący spełnił przesłanki do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, dlatego Sąd działając na podstawie art. 246 § 2 pkt. 2 w zw. z art. art. 245 § 1 i § 3 ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło