III SA/Kr 636/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Hanna Knysiak-Sudyka NSA Krystyna Kutzner Protokolant Julia Mejer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego Oświęcimiu na uchwałę Rady Gminy Polanka Wielka z dnia 30 grudnia 2010 r. nr III/13/2010 w sprawie: trybu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego do spraw Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie §1 ustęp 2-4 oraz ustęp 6-8. Prokurator Rejonowy w Oświęcimiu pismem z 20 maja 2019 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Rady Gminy w Polance Wielkiej z 30 grudnia 2010 r. Nr 111/13/2010 w sprawie trybu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego do spraw Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania, zaskarżając ją w części, i zarzucając naruszenie: * art. 9a ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1390 z późn. zm.) poprzez: * w zakresie § 1 pkt 2 - 4 uchwały - określenie katalogu podmiotów, których przedstawiciele wchodzą w skład zespołu interdyscyplinarnego, w sytuacji, gdy zagadnienie to zostało uregulowane w art. 9a ust. 3-5 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, a nadto dokonanie tej regulacji w sposób modyfikujący normę ustawową, * w zakresie § 1 pkt 6-8 uchwały - określenie materialnoprawnych przesłanek obligujących do odwołania członka zespołu interdyscyplinarnego. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności w zaskarżonym zakresie. W treści skargi Prokurator wskazał, że ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie nie daje organom gminy kompetencji do określenia zamkniętego katalogu podmiotów, których przedstawiciele wchodzą w skład zespołu interdyscyplinarnego, gdyż zagadnienie to zostało wyczerpująco uregulowane w art. 9a ust. 3-5 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. W konsekwencji, lokalny prawodawca wykroczył poza ramy umocowania ustawowego a dodatkowo wykluczył ze składu zespołu przedstawicieli innych podmiotów niż określone w ust. 3 ww. ustawy, które ustawodawca dopuszcza do prac Zespołu, o ile "działają na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie". Ponadto ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie nie upoważnia skarżoną uchwałę do określenia materialnoprawnych przesłanek obligujących do odwołania członka zespołu interdyscyplinarnego. Ustawodawca upoważnił jedynie lokalnego prawodawcę do unormowania zasad i trybu powoływania członków Zespołu. Wprowadzenie w kwestionowanym przepisie prawa do merytorycznej weryfikacji członka zespołu i jego relegowania, w sposób oczywisty nie ma charakteru proceduralnego ale kompetencyjny, zatem wykracza poza ramy umocowania ustawowego. Prokurator dodał, że kwestionowany akt ma charakter aktu prawa miejscowego, zatem jego stwierdzenie nieważności jest możliwe, bez względu na datę jego uchwalenia. W odpowiedzi na skargę organ Rada Gminy Polanka Wielka, reprezentowana przez Wójta Gminy Polanka Wielka, wniosła o jej oddalenie, podzielając jedynie pogląd Prokuratora, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. Nie zgodziła się natomiast z twierdzeniem, że uchwała w § 1 ust. 2-4 zawiera powtórzenia ustawowe. Zdaniem organu było to jedynie doprecyzowanie regulacji ustawowej. Uchwała wbrew zarzutowi skargi dopuszczała wytypowanie do Zespołu przedstawicieli "innych podmiotów" - w ust. 4 § 1 uchwały. Zdaniem organu, nawet gdyby przyjąć, że treść uchwały w pewnym zakresie powtarzała ustawowe sformułowanie, to nie było to tego rodzaju naruszenie, które byłoby wystarczające do unieważnienia uchwały. W ocenie organu ponadto treść ust. 6 - 8 § 1 uchwały była zgodna z delegacją ustawową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżona uchwała został podjęta m.in. na podstawie art. 9a ust. 15 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Przepis ten stanowi, że rada gminy określi, w drodze uchwały, tryb i sposób powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego oraz szczegółowe warunki jego funkcjonowania. Sąd uznał więc, że wymienienie w uchwale konkretnych jednostek, których przedstawiciele powinni wchodzić w skład zespołu interdyscyplinarnego w istocie wykluczyło z kręgu podmiotów inne jednostki, które ustawodawca dopuścił do uczestnictwa w pracach zespołu interdyscyplinarnego zgodnie z art. 9a ust. 5 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Sąd ma świadomość, że zaskarżona uchwała w §1 ust. 4 przewidziała możliwość zwrócenia się przez Wójta o wytypowanie innych podmiotów działających na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, ale regulacja ta jest o tyle niedoskonała, że nie zmienia ona podstawowego zarzutu Prokuratora tj. regulowania w uchwale materii ustawowej. Jak bowiem wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 7 lipca 2011 r., III SA/Gd 123/11 "(...) decydowanie o tym, kto ma lub może wchodzić w skład zespołu nie mieści się w zakresie upoważnienia z art. 9a ust. 15 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (zwanej dalej ustawą). Materię tą reguluje ustawodawca przepisami art. 9a ust. 3-5 ustawy. Dodatkowo, kwestionowany zapis pomija możliwość powołania przez wójta w skład zespołu prokuratorów oraz przedstawicieli innych podmiotów działających na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, wynikającą z art. 9a ust. 5 ustawy". Za zasadny Sąd uznał również zarzut określenie w zaskarżonej uchwale materialnoprawnych przesłanek do odwołania członka zespołu interdyscyplinarnego. Zaskarżony zapis wprowadza bowiem prawo do merytorycznej oceny członka zespołu poprzez określenie, że o jego odwołanie może wnioskować Przewodniczący zespołu "w uzasadnionych przypadkach". Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.