III SA/Kr 643/04

PostanowienieWSA w Krakowie2009-01-19

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada dom i nieruchomość rolną, a jej gospodarstwo domowe osiąga miesięczne dochody w wysokości 2818 zł netto, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i ustanowiony dla niej adwokat z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Pomimo posiadania domu i nieruchomości rolnej, miesięczne dochody gospodarstwa domowego w wysokości 2818 zł netto, przy uwzględnieniu przeciętnych wydatków, nie przekraczają możliwości płatniczych skarżącej. Ponadto, skarżąca nie przedstawiła nowych okoliczności uzasadniających ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca W. F. złożyła wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wskazała, że jej gospodarstwo domowe posiada dom o powierzchni 80 m² i nieruchomość rolną o powierzchni 1,58 ha, a miesięczne dochody wynoszą 2818 zł netto. Podniosła, że jej renta nie wystarcza na bieżące potrzeby i spłaca długi. Sąd, znając inne sprawy prowadzone przez skarżącą, ustalił jej miesięczne wydatki i ocenił, że nie przekraczają one możliwości płatniczych gospodarstwa domowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. w sprawie ze skargi W. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: oddalić wniosek. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z W. F. i G. Ł. Określając majątek swój i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym uwidoczniła, że w jego skład wchodzi 80 metrowy dom i nieruchomość rolna o powierzchni 1,58 ha. Nie ma żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżąca oszacowała na kwotę 2818 zł netto wskazując, że składa się na to jej renta oraz wynagrodzenia męża i zięcia. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że otrzymywana przez nią renta nie wystarcza jej na lekarstwa, rehabilitację i życie. Spłaca długi które komornik ściąga z jej świadczenia. Podniosła, że córka opiekuje się dziećmi. Wobec tego, że obecna sprawa nie jest jedyną jaką skarżąca zainicjowała przed tutejszym sądem okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką, zięciem i dwojgiem wnucząt. Ostatnimi czasy gospodarstwo domowe skarżącej obciążały wydatki za wodę w kwocie 20,77 zł, za gaz 95,84 zł (w dwumiesięcznym okresie rozliczeniowym), za wywóz ścieków na 96,30 zł, za energie elektryczną na 129,25 zł, za telefon na 25 zł, za abonament RTV 197 zł (w rozliczeniu rocznym), do tego dochodziły jeszcze płacone przez skarżącą grzywny łącznie ok. 80 zł miesięcznie takie bowiem oświadczenia i dokumenty źródłowe złożyła w sprawie zapisanej do sygn. akt. III SA/Kr 874/08 oraz wydatki na wykup lekarstw w kwocie nie większej aniżeli 128,80 zł gdyż taki rachunek przedstawiła w sprawie prowadzonej do sygn. akt III SA/Kr 723/07. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ppsa osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenia, że nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym (art. 246 § 3 ppsa) i jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza 1. «udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić» (...) 2. «dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić» (...) 3. «ujawnić, stwierdzić coś» wykazać się — wykazywać się «udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się». (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.). W oparciu o aktualnie złożone przez skarżącą w formularzu PPF oświadczenia oraz znane orzekającemu z urzędu okoliczności należy stwierdzić, że gospodarstwo domowe skarżącej ma zapewnione stałe dochody z kilku źródeł. Nadto jego egzystencję zabezpiecza majątek w postaci domu i nieruchomości rolnej należących do męża skarżącej. Przy miesięcznych dochodach rzędu 2818 zł gospodarstwo domowe skarżącej obciążają wydatki, które nie odbiegają od przeciętnych. Przy tym nie można tracić z pola widzenia, że okresy rozliczeniowe a także terminy płatności części z nich nie są miesięczne bo albo wynika to z treści przedstawianych do tej pory faktur (np. gaz w rozliczeniu miesięcznym, RTV płatność z góry za cały rok) albo wynika to z zasad doświadczenia życiowego i znajomości funkcjonujących pragmatyk (np. dostawa wody i odbiór nieczystości). Siłą faktu wyłania się więc konieczność uwzględnienia pewnej korekty gdy chodzi o rozłożenie rzeczywistego obciążenia gospodarstwa domowego skarżącej. Przy bieżących dochodach w wysokości 2818 zł konieczność uiszczenia raptem 100 zł tytułem wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2006 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie przekracza możliwości płatniczych gospodarstwa domowego skarżącej. Podobnie jak i zlecenie jego sporządzenia przez adwokata, uwzględniając stawki przewidziane w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.). Równocześnie skarżąca ograniczając się do zdawkowego wypełnienia formularza PPF nie przedstawiła żadnych takich nowych okoliczności które przemawiałyby za ustanowieniem na jej rzecz adwokata z urzędu. Fakt, że inicjuje inne postępowania sądowo-administracyjne nie mógł być rozstrzygający sam z siebie dla tej prostej przyczyny, że jak dotąd nie wiążą się one dla skarżącej z obciążeniami finansowymi. Zarazem myli się skarżącą sądząc, że powinnością sądu lub referendarza jest prowadzenie za każdym razem w tym zakresie dochodzeń (por. postan. WSA w Gd. z14 listopada 2005 r. I SA/Gd 140/04). Wprost przeciwnie to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05) co nie powinno być dla skarżącej zaskoczeniem gdy weźmie się pod uwagę, że nie jest to ani pierwszy ani jedyny taki wniosek skarżącej. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 §2 w związku z art. 258 § 2 pkt. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło