III SA/Kr 744/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Lechowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 listopada 2013 r. sprzeciwu B. F. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 września 2013 r. w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy materialnej dla ucznia postanawia odrzucić sprzeciw Postanowieniem z dnia 5 września 2013 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, po rozpoznaniu wniosku B. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w punktach: I. umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. oddalił wniosek skarżącej o ustanowienie na jej rzecz adwokata. W uzasadnieniu postanowienia przyjęto, że skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej prawidłowo w dniu 28 września 2013 r. z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia sprzeciwu od postanowienia. Skarżąca wniosła sprzeciw przesyłką nadaną dnia 5 października 2013 r. w urzędzie pocztowym, z wnioskiem o "uchylenie postanowienia i przyznanie adwokata z urzędu". W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego z dnia 11 października 2013 r., pismem z dnia 16 października 2013 r., wezwano skarżącą na podstawie art. 46 § 1 pkt 2 i 49 § 2 w zw. z art. 259 § 2 P.p.s.a. o uzupełnienie braków formalnych sprzeciwu przez sprecyzowanie na piśmie czy osnowa żądania sprzeciwu określona jako żądanie "uchylenia i przyznania adwokata z urzędu", dotyczy tylko rozstrzygnięcia zawartego w II punkcie powyższego postanowienia, czy żądaniem uchylenia objęto także punkt I postanowienia, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Tym samym pismem wezwano skarżącą o wyjaśnienie w terminie 7 dni czy treść pisma z dnia 2 maja 2013 r. w części, w której wnosi "o cofnięcie pełnomocnictwa mojego ojca", stanowi zawiadomienie Sądu o wypowiedzeniu ojcu pełnomocnictwa do występowania przed WSA w Krakowie w sprawie III SA/Kr 744/11, pod rygorem potraktowania braku odpowiedzi na wezwanie jako potwierdzenia wypowiedzenia pełnomocnictwa. Jak wynika z datownika i adnotacji doręczyciela na druku potwierdzenia odbioru, przesyłkę zawierającą powyższe wezwanie doręczyciel próbował w dniu 21 października 2013 r. doręczyć skarżącej osobiście. Z powodu nieobecności adresata przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej w L, pozostawiając o tym zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Z wydruku informacji ze strony internetowej Poczty Polskiej (http://sledzenie.poczta-polska.pl/) wynika, że przesyłka ta awizowana była po raz drugi w dniu 29 października 2013 r., a jej odebranie – wydanie skarżącej, nastąpiło w dniu 6 listopada 2013 r. W piśmie z dnia 13 listopada 2013 r. (data nadania) skarżąca sprecyzowała, że jej sprzeciw dotyczył punktu II kwestionowanego postanowienia referendarza oraz, że podtrzymuje cofnięcie pełnomocnictwa ojcu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Sprzeciw podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", od postanowień referendarza sądowego w przedmiocie przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy stronie przysługuje prawo do wniesienia sprzeciwu, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia tego postanowienia. Sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, sąd odrzuca w oparciu o art. 259 § 2 P.p.s.a. Jak stanowi art. 65 § 1 P.p.s.a. sąd dokonuje doręczeń przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy. Z kolei zgodnie z art. 73 § 1 P.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. § 3. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Na podstawie art. 83 § 1 P.p.s.a., terminy w postępowaniu sądowoadministracyjnym oblicza się według przepisów prawa cywilnego, z tym zastrzeżeniem, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Z kolei zgodnie z art. 111 § 1 Kodeksu cywilnego termin liczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia, przy czym jeżeli jego początkiem jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Z wyżej powołanych dokumentów wynika, że pierwsza próba doręczenia przesyłki zawierającej wezwanie z dnia 16 października 2011 r. w wykonaniu zarządzenia z 11 października 2013 r. miała miejsce dnia 21 października 2013 r. (informacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Tego dnia złożono przesyłkę w placówce pocztowej o czym zawiadomiono adresata zawiadomieniem umieszczonym w oddawczej skrzynce pocztowej (skrzynce listowej) i od tego dnia należy liczyć okres 14 dni, w którym możliwy był jej odbiór. Zgodnie z art. 73 § 4 P.p.s.a. po upływie tego terminu, a więc z upływem dnia 4 listopada 2013 r. z mocy ustawy nastąpił skutek doręczenia (ustawowe domniemanie doręczenia). Nie może tego skutku prawnego zmienić faktyczne odebranie przez skarżącą przesyłki w dniu 6 listopada 2013 r. Domniemanie doręczenia przesyłki adresatowi, o którym mowa w art. 73 § 4 P.p.s.a., polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu i z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu. Faktyczne odebranie pisma (w urzędzie pocztowym czy sądzie), już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2013 r. sygn. II FZ 40/13, LEX nr 1305482, z dnia 28 stycznia 2013 r., sygn. II FZ 1055/12, z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. II FZ 36/13, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W oparciu o art. 259 P.p.s.a., wobec nastąpienia skutku doręczenia wezwania z dniem 4 listopada 2013 r., należy stwierdzić, że siedmiodniowy termin na uzupełnienie braków formalnych sprzeciwu od postanowienia referendarza oraz do zadośćuczynienia wezwaniu Sądu, upłynął bezskutecznie z końcem dnia 12 listopada 2013 r., gdyż zgodnie z art. 83 § 2 P.p.s.a., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Braki formalne sprzeciwu nie zostały uzupełnione w terminie, wobec czego sprzeciw jako taki podlegał odrzuceniu w oparciu o art. 259 § 2 P.p.s.a. Pismo z dnia 13 listopada 2013 r. (data nadania) jako złożone po terminie, nie może wywołać skutków procesowych, gdyż dokonana czynność zgodnie z art. 85 P.p.s.a. jest bezskuteczna. Jednocześnie należy wskazać, że skarżąca przez brak odpowiedzi w terminie na wezwanie potwierdziła wypowiedzenie pełnomocnictwa A. F., i działa w sprawie bez pełnomocnika. Powyższe potwierdzała także treść pisma skarżącej z dnia 13 listopada 2013 r.